Maqolada ingliz va o‘zbek tillarida insonning ijtimoiy maqomini ifodalovchi leksik birliklar qiyosiy-semantik va pragmatik nuqtai nazardan tadqiq etiladi. Ijtimoiy maqom kasbiy-institutsional mavqe, akademik daraja, rasmiy unvon, yosh va jamoaviy obro‘, shuningdek, murojaat jarayonida faollashadigan status indekslari asosida tasniflanadi. Ingliz tilidagi doctor, professor, officer, manager, director, sir, ma’am, Mr/Ms hamda o‘zbek tilidagi doktor, professor, rahbar, direktor, rais, ustoz, aka/opa, oqsoqol, janob/xonim kabi birliklar denotativ mazmun, status turi, kommunikativ masofa va pragmatik vazifa bo‘yicha qiyoslanadi. Tahlil shuni ko‘rsatadiki, ingliz tilida ijtimoiy maqomning leksik ifodasi ko‘pincha institutsional rol va professional titulni markazlashtirsa, o‘zbek tilida rasmiy lavozim bilan bir qatorda yosh, hurmat, ustoz-shogird munosabati va jamoaviy obro‘ni bildiruvchi birliklar ham faol status indeksiga aylanadi. Maqolada “ijtimoiy-maqom leksik profili” modeli taklif qilinadi.
| Mualliflar | Boboyeva Madina Xaydarovna |
|---|---|
| Jurnal | World of Philology |
| Nashriyot | Ўзбекистон давлат санъат ва маданият институтининг Фарғона минтақавий филиали |
| Nashr sanasi | 2026-10-13 |
| Jild | 5 |
| Son | 10 |
| Betlar | 17-24 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-10-18 |
ijtimoiy maqom, leksik birlik, titul, murojaat, kasbiy rol, hurmat
| APA | Boboyeva Madina Xaydarovna (2026). INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA INSONNING IJTIMOIY MAQOMINI IFODALOVCHI LEKSIK BIRLIKLARNING SEMANTIK-PRAGMATIK TASNIFI. World of Philology, 5(10), 17-24. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/7458 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Boboyeva Madina Xaydarovna INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA INSONNING IJTIMOIY MAQOMINI IFODALOVCHI LEKSIK BIRLIKLARNING SEMANTIK-PRAGMATIK TASNIFI // World of Philology. – 2026. – T. 5, № 10. – B. 17-24. |
| MLA | Boboyeva Madina Xaydarovna. “INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA INSONNING IJTIMOIY MAQOMINI IFODALOVCHI LEKSIK BIRLIKLARNING SEMANTIK-PRAGMATIK TASNIFI.” World of Philology, 5(10), 17-24, 2026. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/7458 |
| Chicago | Boboyeva Madina Xaydarovna. “INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA INSONNING IJTIMOIY MAQOMINI IFODALOVCHI LEKSIK BIRLIKLARNING SEMANTIK-PRAGMATIK TASNIFI.” World of Philology, 5(10), 17-24 (2026). https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/7458 |
| Harvard | Boboyeva Madina Xaydarovna (2026) ‘INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA INSONNING IJTIMOIY MAQOMINI IFODALOVCHI LEKSIK BIRLIKLARNING SEMANTIK-PRAGMATIK TASNIFI’, World of Philology, 5(10), 17-24. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/7458 |
| BibTeX | @article{boboyevamadinaxaydarovna2026,
title = {INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA INSONNING IJTIMOIY MAQOMINI IFODALOVCHI LEKSIK BIRLIKLARNING SEMANTIK-PRAGMATIK TASNIFI},
author = {Boboyeva Madina Xaydarovna},
journal = {World of Philology},
year = {2026},
volume = {5},
number = {10},
pages = {17-24},
url = {https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/7458}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
В статье сопоставляются инициальные и финальные консонантные кластеры русского, узбекского и таджикского языков по позиционной направленности и средней компонентной длине. Материалом послужили нормализованные словарные…
Ushbu maqolada xitoy tilini o‘rganish jarayonida sun’iy intellekt texnologiyalaridan foydalanishning imkoniyatlari va pedagogik ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqotda generativ AI, chatbotlar, nutqni tanib olish…
Mazkur maqolada G‘arb va Sharq adabiyotida tun obrazining hayot, o‘lim va abadiyat konseptlari bilan badiiy-falsafiy munosabati qiyosiy-falsafiy yondashuv asosida tadqiq etiladi. Tun obrazining inson umrining…
Ushbu tadqiqot Alisher Navoiyning “Navodir ush-shabob” devonidagi g‘azallarda mukarrar san’atining badiiy va estetik funksiyalarini yoritishga bag‘ishlangan. Ishda shoirning so‘z va iboralarni takrorlash orqali…
Maqolada o‘zbek tili darslarida zamonaviy ta’lim texnologiyalaridan foydalanishning lingvistik-didaktik imkoniyatlari nazariy jihatdan tahlil qilinadi. «Lingvistik-didaktik imkoniyat» tushunchasi ta’riflanib…
Maqolada ingliz badiiy matnidagi murakkab gaplarni o‘zbek tiliga o‘girishda qo‘llanadigan gap bo‘lish (segmentatsiya) va gap birlashtirish (integratsiya) usullari tadqiq etiladi. Ingliz tilining analitik qurilishi…
Ushbu maqolada bo’lajak o’qituvchilarda kasbiy kompetensiyani rivojlantirish asosida pedagogik mas’uliyatni shakllantirish metodikasi haqida fikr yuritilgan.
Maqolada qo‘rquv komponentli ingliz maqollarini o‘zbek tiliga o‘girishda yuzaga keladigan ekvivalentlik darajalari va semantik muvofiqlik masalalari qiyosiy-tipologik yo‘nalishda tadqiq etilgan. Ingliz paremiologik…
Ushbu maqolada freym nazariyasi kognitiv tilshunoslik nuqtai nazaridan tahlil qilinib, ingliz va o‘zbek tillarida freymlarning qiyosiy-tipologik modeli ishlab chiqiladi. Tadqiqotda freymlarning tuzilishi, komponent va…
Maqolada zamonaviy o‘zbek va turk adabiyoti nomoyandalarining atrof-muhit muammolarini turli badiiy asarlar orqali tasvirlab, inson va tabiat uyg‘unligini tiklash g‘oyasi ilgari surilgan asarlar tahlil qilingan. O‘zbek…
World of Philology — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Maqolada ingliz va o‘zbek tillarida insonning milliy-madaniy qiyofasini shakllantiruvchi leksik birliklar real badiiy, publitsistik va kommunikativ matnlar asosida qiyosiy-lingvomadaniy jihatdan tahlil qilinadi. Asosiy…
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…