Мақолада базальт толали минерал каркас ва целлюлоза асосидаги функционал катионит фазадан ташкил топган композицион фильтрда масса алмашиниш, ион алмашиниш ва сорбция жараёнларининг ўзаро боғлиқлиги таҳлил қилинди. Асосий эътибор сув қаттиқлигини келтириб чиқарувчи Ca²⁺ ва Mg²⁺ ионларини ажратиш, Fe/Mn ионларини ушлаш, оғир металл катионларига нисбатан селективлик, динамик фильтрация тезлиги ва фильтр қатлами баландлигининг технологик самарадорликка таъсирига қаратилди. Умумий қаттиқлик 10,0 дан 0,8 мг- экв/л гача камайиб, юмшатиш даражаси 92% ни ташкил этди. Статик, динамик ва ишчи ион-алмашиниш сиғимлари мос равишда 3,8; 3,2 ва 2,9 мг-экв/г бўлди. Pb²⁺, Cu²⁺, Cd²⁺ ва Zn²⁺ учун ажратиш самарадорлиги 92,0–96,4% оралиғида бўлиб, қўрғошин сорбцияси Ленгмюр моделига юқори мослик кўрсатди (R²=0,992). Фильтрация тезлиги 10–15 м/соат ва фильтр қатлами 250–300 мм бўлган шароит технологик жиҳатдан мақбул деб баҳоланди. 10% NaCl билан регенерациядан кейин материалнинг юқори иш қобилияти сақланиши композитнинг циклли ион-алмашиниш тизимларида қўлланиш истиқболини кўрсатди.
| Mualliflar | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, Juraeva, Huriyat Zoirovna |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashriyot | Қўқон давлат педагогика институти |
| ISSN | 3030-3958 |
| Nashr sanasi | 2026-10-10 |
| Jild | 8 |
| Son | 9 |
| Betlar | 811-819 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.70728/a.series.tab.v08.i09.105 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-10-11 |
DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i09.105 · Maqolaning asl sahifasi
базальт, целлюлоза, катионит, масса алмашиниш, ион алмашиниш, сувни юмшатиш, оғир металлар, динамик фильтрация, регенерация.
| APA | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, & Juraeva, Huriyat Zoirovna (2026). БАЗАЛЬТ–ЦЕЛЛЮЛОЗА КОМПОЗИТ КАТИОНИТИНИНГ СУВНИ ЮМШАТИШ ВА КЎП КОМПОНЕНТЛИ ИФЛОСЛАНТИРУВЧИ- ЛАРНИ АЖРАТИШ ЖАРАЁНЛАРИДАГИ МАССА АЛМАШИНИШ ҚОНУНИЯТЛАРИ. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 811-819. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.105 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Sattorov, Laziz Kholmurodovich va b. БАЗАЛЬТ–ЦЕЛЛЮЛОЗА КОМПОЗИТ КАТИОНИТИНИНГ СУВНИ ЮМШАТИШ ВА КЎП КОМПОНЕНТЛИ ИФЛОСЛАНТИРУВЧИ- ЛАРНИ АЖРАТИШ ЖАРАЁНЛАРИДАГИ МАССА АЛМАШИНИШ ҚОНУНИЯТЛАРИ // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 9. – B. 811-819. – DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i09.105. |
| MLA | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, and Juraeva, Huriyat Zoirovna. “БАЗАЛЬТ–ЦЕЛЛЮЛОЗА КОМПОЗИТ КАТИОНИТИНИНГ СУВНИ ЮМШАТИШ ВА КЎП КОМПОНЕНТЛИ ИФЛОСЛАНТИРУВЧИ- ЛАРНИ АЖРАТИШ ЖАРАЁНЛАРИДАГИ МАССА АЛМАШИНИШ ҚОНУНИЯТЛАРИ.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 811-819, 2026. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.105 |
| Chicago | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, and Juraeva, Huriyat Zoirovna. “БАЗАЛЬТ–ЦЕЛЛЮЛОЗА КОМПОЗИТ КАТИОНИТИНИНГ СУВНИ ЮМШАТИШ ВА КЎП КОМПОНЕНТЛИ ИФЛОСЛАНТИРУВЧИ- ЛАРНИ АЖРАТИШ ЖАРАЁНЛАРИДАГИ МАССА АЛМАШИНИШ ҚОНУНИЯТЛАРИ.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 811-819 (2026). https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.105 |
| Harvard | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, and Juraeva, Huriyat Zoirovna (2026) ‘БАЗАЛЬТ–ЦЕЛЛЮЛОЗА КОМПОЗИТ КАТИОНИТИНИНГ СУВНИ ЮМШАТИШ ВА КЎП КОМПОНЕНТЛИ ИФЛОСЛАНТИРУВЧИ- ЛАРНИ АЖРАТИШ ЖАРАЁНЛАРИДАГИ МАССА АЛМАШИНИШ ҚОНУНИЯТЛАРИ’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 811-819. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.105 |
| BibTeX | @article{sattorovlazizkholmurodovich2026,
title = {БАЗАЛЬТ–ЦЕЛЛЮЛОЗА КОМПОЗИТ КАТИОНИТИНИНГ СУВНИ ЮМШАТИШ ВА КЎП КОМПОНЕНТЛИ ИФЛОСЛАНТИРУВЧИ- ЛАРНИ АЖРАТИШ ЖАРАЁНЛАРИДАГИ МАССА АЛМАШИНИШ ҚОНУНИЯТЛАРИ},
author = {Sattorov, Laziz Kholmurodovich and Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda and Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich and Juraeva, Huriyat Zoirovna},
journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
year = {2026},
volume = {8},
number = {9},
pages = {811-819},
doi = {10.70728/a.series.tab.v08.i09.105},
url = {https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.105}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Dastlab metil 4-amino-1-metil-1H-pirazol-3-karboksilatning piperidin-2- on bilan fosfor oksixlorid ishtirokidagi sikllanish reaksiyasi orqali 2-metil-5,6,7,8- tetragidropirazolo[4,3-d]pirido[1,2-a]pirimidin-10(2H)-on…
Ushbu maqolada Farg‘ona vodiysi sharoitida qora mevali aroniya (Aronia melanocarpa L.) ni qalamlash orqali vegetativ ko‘paytirish samaradorligi o‘rganilgan. Tadqiqotlarda kuzgi va bahorgi muddatlarda tayyorlangan…
Мақолада базальт толаси ва целлюлоза матрицаси асосида шакллантирилган катионит композит фильтрнинг саноат ва сув тайёрлаш тизимларидаги комплекс функционал хусусиятлари таҳлил қилинган. Материалнинг оғир металл…
This in the article alginate natural sources , composition , chemical structure , physicochemical stability and biological properties , definition history about idea is maintained . Chemical in terms of alginate β -D…
Ushbu tadqiqotda O‘zbekistonning Angren konidan olingan kaolindan Linde Type A (LTA) seolitini sintez qilish va hosil bo‘lgan kristall fazani kukunli rentgen difraksiyasi (PXRD) yordamida tavsiflash o‘rganildi. Xom…
A novel polycyclic arylidene thieno[3,2-d]pyrimidinone, (E)-5-(2,4- dimethoxybenzylidene)-3-methyl-6,7-dihydropyrrolo[1,2-a]thieno[3,2-d]pyrimidin-9(5H)- one (6a-b), was synthesized from ethyl…
A concise synthetic route was developed for brominated polycyclic thieno[3,2-d]pyrimidinones through sequential cyclocondensation and α-methylene condensation. Ethyl 3-amino-5-bromobenzo[b]thiophene-2-carboxylate was…
Maqolada sug‘oriladigan gidromorf tuproqlardagi geokimyoviy baryerlar tavsifi hamda bu baryerlarda kimyoviy elementlar va moddalarning migratsiyasi, akkumulyatsiyasi o‘rganilgan hamda geokimyoviy spektr formulalari…
Astragalus brachyrahis o‘simligining ildiz qismidagi aminokislotalar tarkibi yuqori samarali suyuqlik xromatografiyasi (YUSSX) usulida o‘rganildi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, ildiz qismida 17 ta aminokislota aniqlanib…
Maqolada Qoraqalpog‘iston Respublikasi florasida Fabaceae Lindl. oilasiga mansub madaniy o‘simliklarning yovvoyi ajdodlarining biologik xususiyatlari, turlar tarkibi, hayotiy shakllari, xo‘jalik ahamiyati va…
Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
This article presents the results of research on the influence of external factors on the quality of processed materials from the “Qizilqum” basalt deposits. During the experiments, mechanical cleaning and assessment of…
This study presents the development of cellulose–basalt fiber hybrid composite materials for thermal and acoustic insulation applications using cellulose derived from agricultural biomass. The composites were fabricated…
Мазкур мақолада базальт-целлюлозали катионит фильтрларнинг карбоксил функционал гуруҳлари асосида оғир металл ионларини сорбция қилиш хусусиятлари тадқиқ этилган. Саноат оқова сувларида учрайдиган Pb²⁺, Cd²⁺, Cu²⁺ ва…
Мақолада базальт толаси ва целлюлоза матрицаси асосида шакллантирилган катионит композит фильтрнинг саноат ва сув тайёрлаш тизимларидаги комплекс функционал хусусиятлари таҳлил қилинган. Материалнинг оғир металл…