Мазкур мақолада базальт-целлюлозали катионит фильтрларнинг карбоксил функционал гуруҳлари асосида оғир металл ионларини сорбция қилиш хусусиятлари тадқиқ этилган. Саноат оқова сувларида учрайдиган Pb²⁺, Cd²⁺, Cu²⁺ ва Zn²⁺ ионларини базальт-целлюлозали композицион фильтр ёрдамида ажратиш жараёнлари ўрганилган. Тадқиқот натижаларига кўра, қўрғошин ионлари учун тозалаш самарадорлиги 96,4 %, кадмий учун 93,6 %, мис учун 95,0 % ва рух учун 92,0 % ни ташкил этди. Фильтрнинг сорбцион сиғими 46,0–48,2 мг/г оралиғида эканлиги аниқланди. Муҳит pH қийматининг сорбция жараёнига таъсири баҳоланиб, Pb²⁺ ионларини ажратиш учун оптимал pH 5–7 оралиғида эканлиги кўрсатилди. Сорбция жараёни Langmuir модели билан яхши мувофиқлашиб, ҳисобланган максимал сорбцион сиғим 52,8 мг/г, мувозанат константаси 0,087 л/мг ва корреляция коэффициенти R²=0,992 ни ташкил этди. Фильтрни 0,1 N HCl эритмаси билан регенерация қилиш натижасида бешинчи циклдан кейин ҳам тозалаш самарадорлиги 92 % даражасида сақланиши аниқланди. Олинган натижалар базальт-целлюлозали катионит фильтрларни саноат оқова сувларини оғир металл ионларидан тозалашда истиқболли материал сифатида қўллаш мумкинлигини кўрсатади.
| Mualliflar | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, Juraeva, Huriyat Zoirovna |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashriyot | Қўқон давлат педагогика институти |
| ISSN | 3030-3958 |
| Nashr sanasi | 2026-10-10 |
| Jild | 8 |
| Son | 9 |
| Betlar | 761-769 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.70728/a.series.tab.v08.i09.099 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-10-11 |
DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i09.099 · Maqolaning asl sahifasi
базальт, целлюлоза, катионит фильтр, карбоксил гуруҳ, сорбция, адсорбция, ион алмашиниш, оғир металл, қўрғошин, кадмий, мис, рух, регенерация.
| APA | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, & Juraeva, Huriyat Zoirovna (2026). БАЗАЛЬТ-ЦЕЛЛЮЛОЗАЛИ КАТИОНИТ ФИЛЬТРЛАРНИНГ КАРБОКСИЛ ФУНКЦИОНАЛ ГУРУҲЛАРИ АСОСИДА ОҒИР МЕТАЛЛ ИОНЛАРИНИ СОРБЦИЯ ҚИЛИШ ХУСУСИЯТЛАРИ. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 761-769. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.099 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Sattorov, Laziz Kholmurodovich va b. БАЗАЛЬТ-ЦЕЛЛЮЛОЗАЛИ КАТИОНИТ ФИЛЬТРЛАРНИНГ КАРБОКСИЛ ФУНКЦИОНАЛ ГУРУҲЛАРИ АСОСИДА ОҒИР МЕТАЛЛ ИОНЛАРИНИ СОРБЦИЯ ҚИЛИШ ХУСУСИЯТЛАРИ // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 9. – B. 761-769. – DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i09.099. |
| MLA | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, and Juraeva, Huriyat Zoirovna. “БАЗАЛЬТ-ЦЕЛЛЮЛОЗАЛИ КАТИОНИТ ФИЛЬТРЛАРНИНГ КАРБОКСИЛ ФУНКЦИОНАЛ ГУРУҲЛАРИ АСОСИДА ОҒИР МЕТАЛЛ ИОНЛАРИНИ СОРБЦИЯ ҚИЛИШ ХУСУСИЯТЛАРИ.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 761-769, 2026. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.099 |
| Chicago | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, and Juraeva, Huriyat Zoirovna. “БАЗАЛЬТ-ЦЕЛЛЮЛОЗАЛИ КАТИОНИТ ФИЛЬТРЛАРНИНГ КАРБОКСИЛ ФУНКЦИОНАЛ ГУРУҲЛАРИ АСОСИДА ОҒИР МЕТАЛЛ ИОНЛАРИНИ СОРБЦИЯ ҚИЛИШ ХУСУСИЯТЛАРИ.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 761-769 (2026). https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.099 |
| Harvard | Sattorov, Laziz Kholmurodovich, Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda, Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich, and Juraeva, Huriyat Zoirovna (2026) ‘БАЗАЛЬТ-ЦЕЛЛЮЛОЗАЛИ КАТИОНИТ ФИЛЬТРЛАРНИНГ КАРБОКСИЛ ФУНКЦИОНАЛ ГУРУҲЛАРИ АСОСИДА ОҒИР МЕТАЛЛ ИОНЛАРИНИ СОРБЦИЯ ҚИЛИШ ХУСУСИЯТЛАРИ’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 761-769. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.099 |
| BibTeX | @article{sattorovlazizkholmurodovich2026,
title = {БАЗАЛЬТ-ЦЕЛЛЮЛОЗАЛИ КАТИОНИТ ФИЛЬТРЛАРНИНГ КАРБОКСИЛ ФУНКЦИОНАЛ ГУРУҲЛАРИ АСОСИДА ОҒИР МЕТАЛЛ ИОНЛАРИНИ СОРБЦИЯ ҚИЛИШ ХУСУСИЯТЛАРИ},
author = {Sattorov, Laziz Kholmurodovich and Murodjon, Samadiy Abdusalimzoda and Rahmatov, Xudoyor Boboniyozovich and Juraeva, Huriyat Zoirovna},
journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
year = {2026},
volume = {8},
number = {9},
pages = {761-769},
doi = {10.70728/a.series.tab.v08.i09.099},
url = {https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.099}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Для бурения сверхглубоких скважин с температурой до 200°C и давлением до 1000 psi требуются реагенты, превосходящие по термостабильности индивидуальные полимеры. Синергетические смеси сульфонированного лигнина (SL) и…
Карбоксиметил хитозан (КМХ) - амфотерный водорастворимый полимер, получаемый из отходов шелководства (тивит). В работе изучена эффективность КМХ в качестве многофункциональной добавки для водных буровых растворов на…
Mazkur maqolada qora mevali aroniya (Aronia melanocarpa L) urug‘larining laboratoriya va ochiq dala sharoitlaridagi unuvchanligiga stratifikatsiya muddati hamda ekish chuqurligining ta’siri yoritilgan. Tadqiqotlarda…
Mazkur tadqiqotda Apiaceae oilasiga mansub Aulacospermum Ledeb. turkumining Markaziy Osiyodagi geografik tarqalishi va biogeografik xususiyatlari tahlil qilindi. Tadqiqotda M.G. Pimenovning Markaziy Osiyo va Qozog‘iston…
Tadqiqotda uglerod tayanchning metall katalizatorlarining sirt, elektron va adsorbsion xossalarini shakllantirishdagi o‘rni tahlil qilingan. Uglerod sirtidagi funksional guruhlar, strukturaviy o‘zgarishlar va g‘ovaklik…
Dastlab metil 4-amino-1-metil-1H-pirazol-3-karboksilatning piperidin-2- on bilan fosfor oksixlorid ishtirokidagi sikllanish reaksiyasi orqali 2-metil-5,6,7,8- tetragidropirazolo[4,3-d]pirido[1,2-a]pirimidin-10(2H)-on…
Ushbu maqolada Farg‘ona vodiysi sharoitida qora mevali aroniya (Aronia melanocarpa L.) ni qalamlash orqali vegetativ ko‘paytirish samaradorligi o‘rganilgan. Tadqiqotlarda kuzgi va bahorgi muddatlarda tayyorlangan…
Мақолада базальт толаси ва целлюлоза матрицаси асосида шакллантирилган катионит композит фильтрнинг саноат ва сув тайёрлаш тизимларидаги комплекс функционал хусусиятлари таҳлил қилинган. Материалнинг оғир металл…
This in the article alginate natural sources , composition , chemical structure , physicochemical stability and biological properties , definition history about idea is maintained . Chemical in terms of alginate β -D…
Ushbu tadqiqotda O‘zbekistonning Angren konidan olingan kaolindan Linde Type A (LTA) seolitini sintez qilish va hosil bo‘lgan kristall fazani kukunli rentgen difraksiyasi (PXRD) yordamida tavsiflash o‘rganildi. Xom…
Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
This article presents the results of research on the influence of external factors on the quality of processed materials from the “Qizilqum” basalt deposits. During the experiments, mechanical cleaning and assessment of…
This study presents the development of cellulose–basalt fiber hybrid composite materials for thermal and acoustic insulation applications using cellulose derived from agricultural biomass. The composites were fabricated…
Мақолада базальт толали минерал каркас ва целлюлоза асосидаги функционал катионит фазадан ташкил топган композицион фильтрда масса алмашиниш, ион алмашиниш ва сорбция жараёнларининг ўзаро боғлиқлиги таҳлил қилинди…
Мақолада базальт толаси ва целлюлоза матрицаси асосида шакллантирилган катионит композит фильтрнинг саноат ва сув тайёрлаш тизимларидаги комплекс функционал хусусиятлари таҳлил қилинган. Материалнинг оғир металл…