Tibbiy qurilmalarni energiya bilan ta’minlash uchun inson biomexanik energiyasini yig‘ish imkonini beruvchi aqlli taqiladigan tizimlar

MATVAPAYEVA, SHAXLO

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish. So‘nggi yillarda raqamli tibbiyot, biotibbiy muhandislik, Internet of Things (IoT), sun’iy intellekt, moslashuvchan elektronika va aqlli sensor texnologiyalarining jadal rivojlanishi inson salomatligini real vaqt rejimida kuzatish imkonini beruvchi yangi avlod tibbiy qurilmalarining shakllanishiga olib kelmoqda. Ayniqsa, inson tanasiga taqib yuriladigan yoki kiyim-kechak, aksessuar va boshqa kundalik buyumlarga integratsiya qilinadigan aqlli elektron qurilmalar sog‘liq holatini uzluksiz monitoring qilish, fiziologik ko‘rsatkichlarni qayd etish, jismoniy faollikni baholash va ayrim kasalliklarning dastlabki belgilarini aniqlashda muhim vositaga aylanmoqda. Bunday qurilmalar yordamida yurak urish tezligi, elektrokardiogramma (EKG), qonning kislorod bilan to‘yinganlik darajasi (SpO₂), tana harorati, arterial bosim, nafas olish chastotasi, jismoniy faollik va harakat parametrlari kabi ko‘rsatkichlarni muntazam ravishda nazorat qilish mumkin. Aqlli tibbiy taqiladigan qurilmalar funksional imkoniyatlarining kengayishi bilan bir qatorda ularni energiya bilan ta’minlash masalasi ham dolzarb ilmiy va muhandislik muammosiga aylanmoqda. An’anaviy tibbiy va elektron qurilmalarning aksariyati kimyoviy batareyalar yoki qayta zaryadlanuvchi akkumulyatorlardan foydalanadi. Bunday energiya manbalari nisbatan yuqori energiya zichligini ta’minlasa-da, ularning sig‘imi cheklangan, muntazam zaryadlashni talab qiladi va uzoq muddatli uzluksiz monitoring uchun qo‘shimcha texnik xizmat ko‘rsatishni talab etadi. Bundan tashqari, batareyaning hajmi va massasi taqiladigan qurilmaning ergonomik xususiyatlariga ta’sir ko‘rsatishi mumkin. 2024-yilda chop etilgan tadqiqotlarda ham an’anaviy batareyalarga bog‘liqlik wearable elektronikaning qulayligi, ixchamligi va uzluksiz ishlash imkoniyatlarini cheklovchi muhim …

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMATVAPAYEVA, SHAXLO
JurnalТаълимда истиқболли изланишлар
NashriyotБухоро давлат университети
ISSN3060-527X, 3030-380X
Nashr sanasi2026-09-22
Son8
Betlar158-162
TilO‘zbek
DOI10.67547/fanistiqbollari.2026.561
Indeksga qo‘shilgan2026-09-23

DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.561 · Maqolaning asl sahifasi · PDF

Kalit so‘zlar

human biomechanical energy, energy harvesting, smart wearables, medical devices, wearable electronics, biomonitoring, piezoelectric generator, triboelectric nanogenerator, electromagnetic energy harvesting, electrostatic generator, biosensor, medical IoT, биомеханическая энергия человека, сбор энергии, интеллектуальные носимые устройства, медицинские устройства, носимая электроника, биомониторинг, пьезоэлектрический генератор, трибоэлектрический наногенератор

Iqtibos keltirish

APAMATVAPAYEVA, SHAXLO (2026). TIBBIY QURILMALARNI ENERGIYA BILAN TA’MINLASH UCHUN INSON BIOMEXANIK ENERGIYASINI YIG‘ISH IMKONINI BERUVCHI AQLLI TAQILADIGAN TIZIMLAR. Таълимда истиқболли изланишлар, (8), 158-162. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.561
GOST (OAK)MATVAPAYEVA, SHAXLO TIBBIY QURILMALARNI ENERGIYA BILAN TA’MINLASH UCHUN INSON BIOMEXANIK ENERGIYASINI YIG‘ISH IMKONINI BERUVCHI AQLLI TAQILADIGAN TIZIMLAR // Таълимда истиқболли изланишлар. – 2026. – № 8. – B. 158-162. – DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.561.
MLAMATVAPAYEVA, SHAXLO. “TIBBIY QURILMALARNI ENERGIYA BILAN TA’MINLASH UCHUN INSON BIOMEXANIK ENERGIYASINI YIG‘ISH IMKONINI BERUVCHI AQLLI TAQILADIGAN TIZIMLAR.” Таълимда истиқболли изланишлар, (8), 158-162, 2026. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.561
ChicagoMATVAPAYEVA, SHAXLO. “TIBBIY QURILMALARNI ENERGIYA BILAN TA’MINLASH UCHUN INSON BIOMEXANIK ENERGIYASINI YIG‘ISH IMKONINI BERUVCHI AQLLI TAQILADIGAN TIZIMLAR.” Таълимда истиқболли изланишлар, (8), 158-162 (2026). https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.561
HarvardMATVAPAYEVA, SHAXLO (2026) ‘TIBBIY QURILMALARNI ENERGIYA BILAN TA’MINLASH UCHUN INSON BIOMEXANIK ENERGIYASINI YIG‘ISH IMKONINI BERUVCHI AQLLI TAQILADIGAN TIZIMLAR’, Таълимда истиқболли изланишлар, (8), 158-162. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.561
BibTeX
@article{matvapayevashaxlo2026,
  title = {TIBBIY QURILMALARNI ENERGIYA BILAN TA’MINLASH UCHUN INSON BIOMEXANIK ENERGIYASINI YIG‘ISH IMKONINI BERUVCHI AQLLI TAQILADIGAN TIZIMLAR},
  author = {MATVAPAYEVA, SHAXLO},
  journal = {Таълимда истиқболли изланишлар},
  year = {2026},
  number = {8},
  pages = {158-162},
  doi = {10.67547/fanistiqbollari.2026.561},
  url = {https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.561}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi