Annotatsiya Ushbu maqolada XX asr boshlarida sobiq sovet davrida milliy madaniyat va til taraqqiyoti yo‘lida faol kurash olib borgan qozoq ma’rifatparvari va olimi Axmet Baytursinov (1872-1937)ning hayoti, ijtimoiy-siyosiy faoliyati hamda ilmiy merosi yoritiladi. Bunda Baytursinovning qozoq tilshunosligi va adabiyotshunosligi terminologiyasini shakllantirishdagi o‘rni alohida ko‘rsatilib, uning “Tіл – құрал” va “Әдебиет танытқыш” asarlari ilmiy jihatdan tahlil etiladi. Olim tomonidan yaratilgan terminlarning nazariy va amaliy ahamiyati, ularning bugungi qozoq ilmiy terminologiyasiga ta’siri hamda keyingi davr ilmiy an’analarga ko‘rsatgan bevosita yoki bilvosita ta’siri ochib beriladi. Shuningdek, sovet davrida uning asarlariga nisbatan qo‘llanilgan cheklovlar natijasida qozoq adabiyotshunosligida yuzaga kelgan qayta shakllanish jarayonlari ham yoritiladi. Umuman olganda, matn Axmet Baytursinovning milliy terminologiya va ilm-fan rivojidagi o‘rni hamda uning ilmiy merosining tarixiy ahamiyatini kompleks tarzda ochib beradi. Kalit so‘zlar: Axmet Baytursinov, milliy terminologiya, qozoq adabiyotshunosligi, tilshunoslik, “Тіл – құрал”, “Әдебиет танытқыш”, ma’rifatparvarlik.
| Mualliflar | B.I. Qodirova |
|---|---|
| Jurnal | Туркологик тадқиқотлар |
| Nashr sanasi | 2026-07-30 |
| Til | uz |
| DOI | 10.5281/zenodo.22081210 |
DOI: 10.5281/zenodo.22081210 · Maqolaning asl sahifasi
Abstract The Chinese nation has given birth to a profound and extensive Chinese culture during its long historical development, and within Chinese culture, there are many high-quality and precious intangible cultural…
Abstract This paper focuses on gender differences in polite expressions in Chinese, Russian, and Uzbek, revealing that women in all three languages tend to use euphemisms, indirect, and emotionally rich expressions. In…
Annotatsiya Ushbu maqolada o‘zlashma leksemalarning mazmuniy mundarijasida yuz beradigan semantik o‘zgarishlar muammosi ko‘rib chiqilgan. Bu jarayonda o‘zlashma leksemalardagi semantik torayish hodisasi batafsil tahlil…
Annotatsiya Mazkur maqola she’riy matnda esxatologik ong poetikasining badiiy ifodalanish xususiyatlarini o‘rganishga bag‘ishlangan. Unda esxatologik tasavvurlarning poetik tafakkurdagi o‘rni, qiyomat, oxirat, o‘lim…
Annotatsiya Mazkur maqola she’riy matnda esxatologik ong poetikasining badiiy ifodalanish xususiyatlarini o‘rganishga bag‘ishlangan. Unda esxatologik tasavvurlarning poetik tafakkurdagi o‘rni, qiyomat, oxirat, o‘lim…
Аннотация Статья посвящена анализу способов выражения временных отношений в русском и узбекском языках с опорой на сопоставительный подход. В качестве эмпирического материала используется художественный текст Л.Н…
Abstract This study examines the phraseological representation of the concept “Bala” in the Karakalpak linguistic worldview from semantic and linguocultural perspectives. The research material is based on phraseological…
Annotatsiya Ushbu maqolada XIV-XV asrlarda yashab ijod qilgan va turkiy adabiyotni keng ko‘lamda boyishi uchun o‘z hissasini qo‘shgan nomanavis adiblar ijodi haqida to‘xtalib o‘tilgan. Kichik lirik janrlardan…
Annotatsiya Mazkur maqolada nekronimlar va ular negizida shakllangan nekrotoponimlarning lisoniy tabiati, vujudga kelish omillari hamda lingvomadaniy xususiyatlari Jizzax viloyati Forish tumani onomastik merosi sifatida…
Annotatsiya Maqolada o‘zbek va nemis tillarida son va jinsga oid umumiy va xususiy kategoriyalar, ular o‘rtasida kuzatiladigan morfologik hamda leksik parallelizm – jins kategoriyasining yo‘qligi, agglutinativ tuzilish…