Ushbu maqola ingliz va o‘zbek tillaridagi gender terminlarining lingvomadaniy xususiyatlarini chuqur qiyosiy tahlil qiladi. Tadqiqot gender tushunchasini lingvistik madaniyatning ajralmas qismi sifatida ko‘rib chiqadi va uni ingliz va o‘zbek frazeologiyasi, leksikasi, grammatikasi va nutqiy amaliyoti materiallari asosida gender stereotiplarining shakllanishi, evolyutsiyasi va madaniy ta’siri sifatida ta’riflaydi. Maqolada genderning lingvistik toifa emasligi, ammo uning mazmuni til tuzilmalari, frazeologik birliklar va sotsiolingvistik omillar tahlili orqali ochilishi mumkinligi batafsil ko‘rsatiladi. Ingliz tilida gender markirovkalangan so‘zlar (masalan, “he/she”, “actor/actress”, “man/woman”) va gender-neytral tendensiyalar (masalan, “they” singular shaklda, “chairperson” o‘rniga “chairman”), o‘zbek tilida esa grammatik genderning yo‘qligi, leksik farqlar (“erkak/ayol”, “ota/ona”) va madaniy stereotiplar (masalan, “erkak bo‘ying” yoki “ayol gaplari”) misollar orqali tahlil qilinadi. Maqsad – gender lingvistikasining universal (masalan, gender assimetriyasi) va milliy xususiyatlarini (masalan, o‘zbek tilidagi oilaviy terminlarning madaniy hurmati) aniqlash va ta'lim, media va siyosatda qo‘llash takliflarini berish. Ushbu tadqiqot gender lingvistikasiga hissa qo‘shadi va kelgusidagi tadqiqotlar uchun asos yaratadi.
| Mualliflar | Omonov , Baxtiyorjon |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон университети хабарномаси |
| Nashriyot | Қўқон университети |
| ISSN | 2181-1695 |
| Nashr sanasi | 2026-01-15 |
| Jild | 17 |
| Betlar | 19-22 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-26 |
gender lingvistikasi, lingvomadaniyatshunoslik, gender-neytral til, frazeologik stereotiplar, qiyosiy tahlil, ingliz tili, o‘zbek tili, gender assimetriyasi.
| APA | Omonov , Baxtiyorjon (2026). INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDAGI GENDER TERMINLARINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI. Қўқон университети хабарномаси, 17, 19-22. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1348 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Omonov , Baxtiyorjon INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDAGI GENDER TERMINLARINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI // Қўқон университети хабарномаси. – 2026. – T. 17. – B. 19-22. |
| MLA | Omonov , Baxtiyorjon. “INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDAGI GENDER TERMINLARINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI.” Қўқон университети хабарномаси, 17, 19-22, 2026. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1348 |
| Chicago | Omonov , Baxtiyorjon. “INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDAGI GENDER TERMINLARINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI.” Қўқон университети хабарномаси, 17, 19-22 (2026). https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1348 |
| Harvard | Omonov , Baxtiyorjon (2026) ‘INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDAGI GENDER TERMINLARINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI’, Қўқон университети хабарномаси, 17, 19-22. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1348 |
| BibTeX | @article{omonovbaxtiyorjon2026,
title = {INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDAGI GENDER TERMINLARINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI},
author = {Omonov , Baxtiyorjon},
journal = {Қўқон университети хабарномаси},
year = {2026},
volume = {17},
pages = {19-22},
url = {https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1348}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Mazkur maqolada musiqa ta’limida integratsiya va interfaol metodlardan foydalanish orqali bo‘lajak musiqa o‘qituvchilarining metodik kompetentligini rivojlantirish masalalari ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan tahlil…
Ushbu maqolada Abdulla Qodiriyning “Mehrobdan chayon” romanida uchraydigan mansab va unvon nomlari asosiy tadqiqot obyekti sifatida tanlangan. Asarda tasvirlangan XIX asr Qo‘qon xonligi boshqaruv tizimi doirasida mazkur…
Ushbu maqolada sanoat korxonalarining raqamli ta’minot zanjirida yuzaga keladigan uzilishlar riski (Supply-Chain Disruption) va ularni kamaytirishda IoT texnologiyalarining monitoring imkoniyatlari ilmiy-amaliy jihatdan…
Maqolada muammoli ta’lim zamonaviy pedagogik texnologiyalar orasida o‘quvchilarning bilish faolligi va mustaqil fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishga eng samarali yondashuvlardan biri ekanligi ko‘rsatilgan. Ushbu…
Ushbu maqolada autizm spektridagi bolalarda ijtimoiy ko‘nikmalarni rivojlantirishda sun’iy intellekt texnologiyalarining samaradorligi va qo‘llanilishi tahlil qilindi. Tadqiqot doirasida ijtimoiy robotlar va virtual…
Ushbu maqola ingliz va o‘zbek tillarida konseptual metaforalarning leksik ifodalanishini qiyosiy tahlil qilishga bag‘ishlangan. Konseptual metafora nazariyasi asosida, metaforalar nafaqat tilning stilistik vositasi…
Mazkur maqolada Qo‘qon adabiy muhiti rahbari shoh va shoir Sayyid Muhammad Umarxon Amiriy hayoti va ijodining Turkiya Respublikasi olimlari tomonidan o‘rganilishi, chop ettirilgan maqolalari, ilmiy izlanishlari tadqiq…
Mazkur maqolada bo‘lajak tarjimonlarni tayyorlash jarayonida lingvomadaniy va kommunikativ kompetentlikni shakllantirish hamda rivojlantirish masalalari ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan tahlil etiladi. Tadqiqotning…
Настоящее исследование ориентировано на комплексный анализ методологических затруднений, связанных с оценкой конкурентоспособности сервисных предложений гостиничных предприятий. В рамках работы качество услуг…
Mаqоlаdа rаqаmli texnоlоgiyаlаrni bоshlаng‘ich tа’limdаgi mаtemаtikа fаnigа integrаtsiyа qilishning nаzаriy, metоdik vа аmаliy аsоslаri yоritilgаn. Tаdqiqоtdа interаktiv dаsturlаr, оnlаyn plаtfоrmаlаr vа о‘yinli…
Қўқон университети хабарномаси — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
This article examines how gender-related language has evolved from ancient times to the modern era. The terminology surrounding gender has changed dramatically, influenced by evolving social structures, cultural…
The article analyzes the organizational and legal foundations, procedural nature, and functional limits of judicial control exercised by the investigating judge at the pre-trial stage of criminal proceedings. The…
This article provides a comprehensive analysis of the typological, lexical-semantic, pronominal, and sociopragmatic problems encountered in translating gender terms from English into Uzbek. English employs natural…
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…