KRAXMAL SOPOLIMERLARI ASOSIDA GIDROGELLAR

TOJIYEV, MIRJALOL

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish. Gidrogellar katta miqdorda suvni shimib olishga qodir uch o'lchamli gidrofil polimer tarmoqni ifodalaydi. Shu sababli ular biomeditsina va farmatsevtika sohalarida keng qo'llaniladi, masalan, yumshoq kontakt linzalar, bog'lash materiallari, super-absorbentlar va dori yetkazish tizimlarida [1]. Ular qishloq xo'jaligida ham qo'llaniladi - ko'chirib o'tkazishdan oldin o'simliklarning ildiz zonasida gel suspenziyasi shaklida tuproqni himoya qilish uchun, bu ildizlarning quriishining oldini oladi, so'lishni va ko'chirish stressini kamaytiradi hamda o'simliklarning omon qolishini yaxshilaydi [2]. Poliakrilamid, poliakril kislota, polivinil spirt (PVS), polivinilpirrolidon va polietilenoksid kabi sintetik polimerlar asosidagi gidrogellar puxta o'rganilgan bo'lsa-da, ularning xossalari maxsus qo'llanishlar uchun yanada takomillashtirishni talab qiladi [3]. Boshqa tomondan, tabiiy polimerlar, ayniqsa polisaxaridlar asosidagi gidrogellar, o'zining noyob afzalliklari tufayli so'nggi paytlarda keng qo'llanilmoqda. Polisaxaridlar odatda notoksik, biomos, biologik parchalanuvchan va keng tarqalgan bo'ladi [4]. Sovunlangan kraxmalning payvandlangan sopolimeri asosidagi gidrogellar iste'mol tovarlarida, Zamonaviy jamiyat va innovatsiyalar ilmiy nazariy jurnali 2026-yil, 7-Son, 2-Qism. ISSN 3060-544X masalan, kattalar uchun siydik ushlanmasligiga qarshi qo'llaniladigan prokladkalar, quloqchalar va gigiyenik mahsulotlarda keng qo'llaniladi [5]. Suvda yuqori bo'kish qobiliyatiga ega ildiz kraxmallari orasida kartoshka kraxmali nisbatan past haroratda juda tez va o'ta yuqori bo'kishni namoyish etadi. Shu sababli kartoshka kraxmali gidrogellarni olishda afzal ko'riladi. Boshqa tomondan, makkajo'xori kraxmali kabi don kraxmallari nisbatan past bo'kish qobiliyatiga ega, …

Maqola ma’lumotlari
MualliflarTOJIYEV, MIRJALOL
JurnalТаълимда истиқболли изланишлар
Nashr sanasi2026-08-10
Son7
Betlar511-516
TilO‘zbek
DOI10.67547/fanistiqbollari.2026.368

Kalit so‘zlar

composite gels, acrylonitrile, starch, initiator, water absorption, saponification, kмпозитные гели, акрилонитрил, крахмал, инициатор, водопоглощение, омыление

Ilmiy soha

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar