SHAHAR YASHIL HUDUDLARIDA MANZARALI BUTALARDAN FOYDALANISH ISTIQBOLLARI

Muradimova, Maxfuza Baxridinovna

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Shahar yashil hududlarida manzarali butalar tanlovi koʻpincha estetik koʻrinish bilangina cheklanib qoladi, biroq ularning chang ushlash, mikroiqlimni yumshatish va tuproq sharoitiga moslashish xususiyatlari amaliy baholashni talab qiladi. Tadqiqotning maqsadi urban fitotsenozlarda manzarali butalarning funksional salohiyatini fenologik kuzatuv, morfo- biometrik tahlil va elementlar toʻplanishini solishtirish orqali aniqlashdan iborat boʻldi. Dala kuzatuvlari N=5 uchastkada olib borildi; oʻsimliklarning holati vegetatsiya davri davomida qayd etildi, barg va novda namunalari laboratoriyada quruq massa usuli hamda standart kimyoviy tahlil orqali baholandi. Rosa rugosa Thunb. eng barqaror tur sifatida ajralib chiqdi: uchastkalar kesimida fenologik bosqichlar va elementlar toʻplanishi boʻyicha farqlar ishonchli boʻlib, ayrim koʻrsatkichlarda p=0,013 va p=0,002 qayd etildi. Kuzatuvlar shuni koʻrsatdiki, zich toj tuzilmasi boʻlgan butalar changni ushlash va issiqlik almashinuvini tartibga solishda afzalroq natija beradi. Ilmiy hissa sifatida manzarali butalarni shahar yashil hududlarida tanlash uchun ekologik- funksional mezonlar majmuasi taklif qilindi va bu yondashuv uchastka sharoitiga mos tur tanlashni asoslashga xizmat qiladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMuradimova, Maxfuza Baxridinovna
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
Nashr sanasi2026-07-13
Jild8
Son6
Betlar838-845
TilIngliz
DOI10.70728/a.series.tab.v08.i06.112

Kalit so‘zlar

akklimatizatsiya, elementlar toʻplanishi, fenologik bosqichlar, fitosenoz, koʻchat sinovi, mikroiqlim, Rosa rugosa

Ilmiy soha

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar