SEYSMIK HUDUDLARDA QURILISH KONSTRUKSIYALARINING ISHONCHLILIGI VA EKSPLUATATSION BARQARORLIGINI TA’MINLASHNING ILMIY-METODIK ASOSLARI

Yaxshiboyev , Mirolimjon

Муҳандислик ва Иқтисодиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada seysmik hududlarda qurilish konstruksiyalarining ishonchliligi va ekspluatatsion barqarorliginita’minlashning ilmiy-metodik asoslari tahlil qilinadi. Temir-beton, po‘lat, g‘isht-tosh, kompozit va aralash konstruktivtizimlarning yuk ko‘tarish qobiliyati, deformatsiyalanish xususiyatlari, yoriqbardoshligi, tugunlar plastiklik zaxirasi hamdazilzila energiyasini yutish qobiliyati o‘rganildi. Konstruktiv xavfsizlik faqat mustahkamlik bilan emas, balki xizmatga yaroqlilik,chidamlilik, fazoviy muntazamlik, poydevor–grunt tizimining o‘zaro ta’siri, qurilish sifati va ekspluatatsion monitoringniqamrab oluvchi kompleks muhandislik kategoriyasi sifatida talqin qilindi. Me’yoriy tahlil, ishonchlilik nazariyasi vamuhandislik umumlashtirish usullari asosida konstruksiyalarni baholash mezonlari ishlab chiqildi. Tadqiqot natijalari konstruksiyalarningishonchliligi yuk uzatish yo‘lining uzluksizligi, konstruktiv tugunlarning samarali ishlashi, materiallar sifatiningta’minlanishi hamda davriy texnik diagnostika bilan uzviy bog‘liqligini ko‘rsatdi. Shuningdek, “minimal sarf – maksimalxavfsizlik” tamoyili hayot sikli xarajatlari va risk omillarini hisobga oluvchi muvozanatli muhandislik yondashuvi sifatidaasoslandi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarYaxshiboyev , Mirolimjon
JurnalМуҳандислик ва Иқтисодиёт
Nashr sanasi2026-05-01
Jild4
Son5
Betlar1483-1491
TilO‘zbek

Kalit so‘zlar

qurilish konstruksiyalari, seysmik barqarorlik, temir-beton, po‘lat konstruksiya, ishonchlilik, plastiklik, ekspluatatsion monitoring, konstruktiv tizim

Ilmiy soha

Муҳандислик ва Иқтисодиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Муҳандислик ва Иқтисодиёт — barcha maqolalar