Qimmatli qogʻozlar portfelidan kutilayotgan daromadga taʼsir qiluvchi omillarni ekonometrik model orqali baholash

Sindarov , Fazliddin

Муҳандислик ва Иқтисодиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada qimmatli qogʻozlar portfelidan kutilayotgan daromadga taʼsir etuvchi fundamental va multiplikatoromillari panel ekonometrik tahlil asosida baholangan. Tadqiqot “Toshkent” Respublika fond birjasida faoliyat yuritayotgan14 ta aksiyadorlik jamiyatining 2019–2024-yillardagi 84 ta kuzatuvdan iborat panel maʼlumotlariga asoslangan. ModeldaROE, ROA, sof foyda marjasi, EPS, D/E, P/E, P/S va P/B koʻrsatkichlari mustaqil oʻzgaruvchilar sifatida tanlangan.Maʼlumotlarga logarifmik transformatsiya va z-skoring usullari qoʻllanilib, OLS, Fixed Effects va Random Effects modellaritaqqoslangan. Hausman testi hamda Breusch–Pagan LM testi natijalariga koʻra, Random Effects modeli maqbul debtopilgan. Model natijalariga koʻra, R2 = 0,634 va F-test p < 0,001 boʻlib, P/E (β = 0,6046; p < 0,001), ROE (β = 0,5839;p = 0,032), EPS (β = 0,2239; p = 0,048) hamda P/B (β = 0,1189; p = 0,039) kutilayotgan daromadga statistik ahamiyatliijobiy taʼsir koʻrsatgan. D/E nisbati esa statistik ahamiyatga ega emasligi aniqlangan (p = 0,504). Olingan natijalar asosida2025–2028-yillar uchun portfel daromadliligi prognozi ishlab chiqilgan.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarSindarov , Fazliddin
JurnalМуҳандислик ва Иқтисодиёт
NashriyotПлеханов номидаги Россия иқтисодиёти университетининг Тошкент шаҳридаги филиали
ISSN3060-463X, 3060-463X
Nashr sanasi2026-04-01
Jild4
Son4
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Kalit so‘zlar

panel tahlil, ekonometrik model, kutilayotgan daromad, OLS regressiya, Fixed Effects, Random Effects, Hausman testi, Breusch–Pagan LM testi, z-skoring, P/E, ROE, EPS, P/B, prognoz

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APASindarov , Fazliddin (2026). QIMMATLI QOGʻOZLAR PORTFELIDAN KUTILAYOTGAN DAROMADGA TAʼSIR QILUVCHI OMILLARNI EKONOMETRIK MODEL ORQALI BAHOLASH. Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(4). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2684
GOST (OAK)Sindarov , Fazliddin QIMMATLI QOGʻOZLAR PORTFELIDAN KUTILAYOTGAN DAROMADGA TAʼSIR QILUVCHI OMILLARNI EKONOMETRIK MODEL ORQALI BAHOLASH // Муҳандислик ва Иқтисодиёт. – 2026. – T. 4, № 4.
MLASindarov , Fazliddin. “QIMMATLI QOGʻOZLAR PORTFELIDAN KUTILAYOTGAN DAROMADGA TAʼSIR QILUVCHI OMILLARNI EKONOMETRIK MODEL ORQALI BAHOLASH.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(4), 2026. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2684
ChicagoSindarov , Fazliddin. “QIMMATLI QOGʻOZLAR PORTFELIDAN KUTILAYOTGAN DAROMADGA TAʼSIR QILUVCHI OMILLARNI EKONOMETRIK MODEL ORQALI BAHOLASH.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(4) (2026). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2684
HarvardSindarov , Fazliddin (2026) ‘QIMMATLI QOGʻOZLAR PORTFELIDAN KUTILAYOTGAN DAROMADGA TAʼSIR QILUVCHI OMILLARNI EKONOMETRIK MODEL ORQALI BAHOLASH’, Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(4). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2684
BibTeX
@article{sindarovfazliddin2026,
  title = {QIMMATLI QOGʻOZLAR PORTFELIDAN KUTILAYOTGAN DAROMADGA TAʼSIR QILUVCHI OMILLARNI EKONOMETRIK MODEL ORQALI BAHOLASH},
  author = {Sindarov , Fazliddin},
  journal = {Муҳандислик ва Иқтисодиёт},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {4},
  url = {https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2684}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Муҳандислик ва Иқтисодиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Муҳандислик ва Иқтисодиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Sindarov , Fazliddin — boshqa maqolalari

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari