Antibiotiklarga chidamli bakteriyalar tarqalishi XXI asr tibbiyotining eng jiddiy global xavflaridan biri hisoblanadi. Antimikrob rezistentlik bakterial infeksiyalarni davolashni murakkablashtiradi, sepsis, nogironlik va o‘lim xavfini oshiradi, shifoxonada yotish muddatini uzaytiradi hamda sog‘liqni saqlash tizimi uchun iqtisodiy yuklamani kuchaytiradi. Mazkur maqolaning maqsadi antibiotik rezistentligining epidemiologik ko‘lami, molekulyar mexanizmlari, asosiy xavf omillari, ustuvor bakterial patogenlari, diagnostika va davolashdagi zamonaviy yondashuvlari hamda profilaktika strategiyalarini ilmiy manbalar asosida tahlil qilishdan iborat. Tadqiqot narrativ ilmiy sharh shaklida bajarildi. PubMed, WHO, GLASS, The Lancet, CDC, FAO, WOAH va UNEP ma’lumotlari tahlil qilindi. Natijalarga ko‘ra, 2019-yilda bakterial antimikrob rezistentlik bevosita 1,27 million o‘limga sabab bo‘lgan, 4,95 million o‘lim esa rezistent bakterial infeksiyalar bilan bog‘liq deb baholangan. 2023-yilda dunyoda laboratoriyada tasdiqlangan keng tarqalgan bakterial infeksiyalarning taxminan har oltinchisi antibiotiklarga chidamli bo‘lgan. Rezistentlikning rivojlanishida antibiotiklarni asossiz qo‘llash, retseptsiz sotib olish, mikrobiologik nazoratning yetarli emasligi, shifoxona infeksiyalari, veterinariya amaliyotida antibiotiklardan noto‘g‘ri foydalanish va infeksiya profilaktikasining sustligi muhim rol o‘ynaydi. Xulosa sifatidaantibiotik-styuardship, mikrobiologik diagnostika, emlash, qo‘l gigiyenasi, epidemiologik kuzatuv va “Yagona salomatlik” tamoyili AMRga qarshi kurashning asosiy yo‘nalishlari ekani belgilandi.
| Mualliflar | Bo'riyev, Muhammadali, Norboyeva, Madinabonu, Amonova, Marjona, Sattorova, Jasmina, Eshonqulova, Hulkar |
|---|---|
| Jurnal | Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали |
| Nashr sanasi | 2026-06-22 |
| Jild | 2 |
| Son | 2 |
| Betlar | 447-455 |
| Til | Ingliz |
antibiotik rezistentligi, antimikrob rezistentlik, ESBL, karbapenemaza, MRSA
Мазкур тадқиқотда сурункали юрак етишмовчилиги билан оғриган беморларда ҳаёт сифати баҳоланди. Тадқиқотга 371 нафар бемор жалб қилиниб, функционал ҳолат Нью-Йорк кардиологлар ассоциацияси (NYHA) таснифи бўйича…
Mazkur maqola gipotireoz va subklinik gipotireozda (12–18 yoshdagi o‘smirlarda) tana tarkibi ko‘rsatkichlari (tana massasi indeksining o‘sishi, yog‘ massasining ko‘payishi, mushak-yog‘ nisbati pasayishi) va myaklar…
Актуальность. Эхинококковая болезнь печени (ЭБП) остается значимой медико-социальной проблемой в эндемичных регионах, характеризующейся высокими показателями заболеваемости, частыми послеоперационными осложнениями и…
Pediatrik, geriatriya hamda buyrak va jigar yetishmovchiligi kuzatiladigan bemorlarda dori vositalarini standart dozalash nojo‘ya dori reaksiyalari, subterapevtik konsentratsiya va davolash samarasizligi xavfini…
Орофарингеальный кандидоз является одной из наиболее распространённых оппортунистических инфекций у пациентов с ВИЧ-инфекцией и нередко выступает ранним клиническим проявлением прогрессирующего иммунодефицита. Развитие…
This article is devoted to the study of radioprotectors, their characteristics, mechanisms of action, and practical applications in modern medicine and radiation protection. The increasing use of ionizing radiation in…
Breast cancer (BC),- the most common cancer in women is considered. 1.5 million new cases are detected every year and this is 25% of all malignant tumors. The incidence is growing rapidly in European countries…
Homiladorlik davrida uchraydigan qon kasalliklarining eng keng tarqalgani sanalgan temir tanqisligi anemiyasi (TTA) nafaqat ona organizmidagi qon hosil bo'lish jarayonlariga ta'sir etibgina qolmasdan, balki…
Климактерический синдром является одной из наиболее актуальных медико-социальных проблем современной гинекологии. Заместительная гормональная терапия (ЗГТ) признана наиболее эффективным методом коррекции…
Abstract: Recent advances in cellular biology and diagnostic technology have improved gynecological disease management and fertility preservation. Early detection of conditions like hydatidiform mole is linked to better…