<p><em>Xinazolin hosilalari ham nazariy, ham amaliy jihatdan katta ahamiyatga egadir. Ular orasida qishloq xo‘jaligi uchun (fungisidlar, bakterisidlar, insiktisidlar va ko‘plab o‘simliklar o‘sishining stimulyatorlari) biologik faol moddalar topilgan. Masalan, peganum harmala (isiriq) o‘simligidan ajratib olingan. Sintetik usulda ajratib olingan dezosipeganin tibbiyotda antixolinesteraz preparat sifatida ishlatilib kelinmoqda. Xinazolin tioamidlari molekulasida bir necha faol markazlar, jumladan; 2-holatdagi tioamid guruhi (C=S), 1- va 3- holatlardagi endosiklik va ekzosiklik azot atomlari, 4-holatdagi karbonil guruhi hamda benzol halqasining borligi ushbu birikmalar bilan elektrofil, nukleofil almashinish reaksiyalarini bir yoki bir nechta reaksion markazlarga borishi mumkinligini ko‘rsatadi. </em><em>2-</em><em>M</em><em>etil-6-nitroxinazolin-4-on</em><em> va uning </em><em>tioamidlarini olish reaksiyalarini o‘rganish juda muhimdir. Adabiyot ma’lumotlariga asoslangan holda olinayotgan tioamidlardan ko‘plab biologik faol bo‘lgan birikmalarni izlash mazkur ishning dolzarbligini ko‘rsatadi. </em></p> <p><em>Ushu maqolada 2-metil-6-nitroxinazolin-4-onning turli sharoitlarda tioamidlovchi reagentlar bilan reaksiyalari uch komponentli katalitik usulda amalga oshirildi. Reaksiya reagentlarning dimetilsulfoksidli aralashmasi ishtirokida moy hammomida qizdirib olib borildi. Reaksiya natilasida yuqori unumlar bilan 6-nitroxinazolin-4-il-2-tiokarbon kislota tioamidlari sintez qilib olingan. </em></p> <p><em>Olingan moddalarning tuzilishi zamonaviy fizik tadqiqot usullari IQ-, <sup>1</sup>H va <sup>13</sup>C YaMR-spektrlari yordamida tahlil qilingan.</em></p>
| Mualliflar | Pirnazarova, Nasiba, Nematov, Gʻayrat |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashr sanasi | 2025-10-25 |
| Jild | 31 |
| Son | 5 |
| Til | O‘zbek |
xinazolin, uch komponentli, katalitik, multikomponentli, geterosiklik, qayta amidlash, elektronoakseptor, xinazolon, dimetilsulfoksid., quinazoline, three-component, catalytic, multicomponent, heterocyclic, re-amidation, electron acceptor, quinazolone, dimethylsulfoxide
Ushbu maqolada qishloq xo‘jaligining asosiy ekinlaridan hisoblangan bug‘doy, sholi va g‘o‘zada xromosomasi almashgan yoki xromosoma segmentlari almashgan liniyalarni olish va ularning ahamiyati haqida so‘z boradi…
Xitozan va etilendiamintetraatsetat kislota (EDTA) o‘zaro ta’sirining mahsulotlari ko‘pincha qattiq va gidrogel membranalarni tayyorlashda qo‘llaniladi. Ushbu tadqiqotda biz xitozan va EDTA o‘rtasidagi reaksiyani…
Maqolada O‘zbekistonda ovlashga ruxsat etilgan qushlarlar sistematikasi sinf, turkum, oila va turlar kesimida sistematik jihatdan tahlil qilingan. O‘rganishlar natijasida O‘zbekistonda ovlashga ruxsat etilgan qushlar…
Namozshomgul o‘simligining еr ustki qismining mineral tarkibi o‘rganildi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, jami 59 ta element aniqlandi va ularning umumiy miqdori 17164,719 mg/kg ni tashkil etdi. Makroelementlarning umumiy…
Maqolada Farg‘ona viloyatida shakllangan sug‘oriladigan och tusli bo‘z hamda o‘tloqi saz tuproqlar va ularda еtishtirilayotgan gilos organlarining mikroelement tarkibi tahlil qilingan. Shu bilan birga, ushbu tuproqlar…
Toshkent viloyatining Boʻstoniq tumani hududida er usti qismining qurish davrida yigʻib olingan Perovskia kudrjaschevii (Lamiacaeae) oʻsimligi ildizlarining kimyoviy tarkibi oʻrganilgan. Oʻsimlik ildizlari metanol…
Ushbu tadqiqotda Glycine max (soya) va Vitis vinifera (uzum) o‘simliklarida sovuq, tuz hamda qurg‘oqchilik kabi abiotik stresslarga javoban farqli ekspressiyanuvchi genlarni aniqlash maqsadida bir qator ma’lumot…
Ushbu maqolada benzin fraksiyasining (toluol konsentrati) 9 0-115 o C haroratdagi fraksiyasi ajratib olinib, unga spirt zavodi chiqindisi (kub qoldig‘i) sivuxa yog‘ini sirka kislotasi bilan pereetrifikatsiya mahsulotini…
Yorug‘lik o‘simliklarning o`sishi uchun muhim omillardan biri bo`lib, o‘simliklarda yorug‘likka javob reaksiyasi asosan fitoxrom, kriptoxrom va ultrabinafsha nurlar (UV-B) kabi uch turdagi fotoretseptor genlar tomonidan…
Ushbu maqolada Schoenoplectus triqueter (Scirpus triqueter) o‘simligining tarqalish areallari, ekologik funksiyalari hamda kimyoviy tarkibidagi biologik faol moddalari o‘rganilgan. Tadqiqot davomida mazkur turning suv…