Xitozan va etilendiamintetraatsetat kislota (EDTA) o‘zaro ta’sirining mahsulotlari ko‘pincha qattiq va gidrogel membranalarni tayyorlashda qo‘llaniladi. Ushbu tadqiqotda biz xitozan va EDTA o‘rtasidagi reaksiyani an’anaviy yuqori harorat va siljish deformatsiyalari talab qiluvchi qattiq fazadagi sharoitlardan farqli ravishda, eritma muhitida amalga oshirishni maqsad qildik.
Reaksiya birikish/eliminatsiya mexanizmi asosida kechib, aminoguruhlarning amid funksiyasi qayta tiklanadi hamda amidlar hosil bo‘ladi. Infraqizil spektrlari, rentgen fazaviy diffraktogrammalari va elektron mikroskopiya natijalari asosida xitozan hamda olingan mahsulot taqqoslanganda reaksiyaning еtarli darajada amalga oshgani aniqlandi.
EDTA bilan N-atsillanish mahsulotini olish uchun molekulyar og‘irligi 93,07 kDa, deatsetillanish darajasi 91,6 % bo‘lgan Eurygaster integriceps xitozanidan foydalanildi. O‘tkazilgan tajribalar natijasida xitozanning EDTA bilan N-atsillanish reaksiyasi uchun optimal sharoit 40 ºC haroratda 4 soat davomida olib borilishi ekanligi belgilandi. Ushbu sharoitda reaksiyaning mahsuldorligi 42,6 % ni tashkil etdi.
| Mualliflar | Xaitbayev, Alisher, Karimov, Sherali |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashriyot | Farg‘ona davlat universiteti |
| ISSN | 2010-8419, 2181-1571 |
| Nashr sanasi | 2025-10-25 |
| Jild | 31 |
| Son | 5 |
| Betlar | 124-124 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Kimyo |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-06 |
xitozan, etilendiamintetraatsetat kislota, modifikatsiya, N-atsil hosila, infraqizil spektr, rentgen fazaviy diffraktogramma, SEM tahlil., Chitosan, ethylenediaminetetraacetic acid, modification, N-acyl derivative, infrared spectrum, X-ray diffraction pattern, SEM analysis.
| APA | Xaitbayev, Alisher, & Karimov, Sherali (2025). XITOZANNI EDTA YORDAMIDA MODIFIKATSIYALASH. FarDU ilmiy xabarlari, 31(5), 124-124. https://journal.fdu.uz/main/article/847 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Xaitbayev, Alisher, Karimov, Sherali XITOZANNI EDTA YORDAMIDA MODIFIKATSIYALASH // FarDU ilmiy xabarlari. – 2025. – T. 31, № 5. – B. 124-124. |
| MLA | Xaitbayev, Alisher, and Karimov, Sherali. “XITOZANNI EDTA YORDAMIDA MODIFIKATSIYALASH.” FarDU ilmiy xabarlari, 31(5), 124-124, 2025. https://journal.fdu.uz/main/article/847 |
| Chicago | Xaitbayev, Alisher, and Karimov, Sherali. “XITOZANNI EDTA YORDAMIDA MODIFIKATSIYALASH.” FarDU ilmiy xabarlari, 31(5), 124-124 (2025). https://journal.fdu.uz/main/article/847 |
| Harvard | Xaitbayev, Alisher, and Karimov, Sherali (2025) ‘XITOZANNI EDTA YORDAMIDA MODIFIKATSIYALASH’, FarDU ilmiy xabarlari, 31(5), 124-124. https://journal.fdu.uz/main/article/847 |
| BibTeX | @article{xaitbayevalisher2025,
title = {XITOZANNI EDTA YORDAMIDA MODIFIKATSIYALASH},
author = {Xaitbayev, Alisher and Karimov, Sherali},
journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
year = {2025},
volume = {31},
number = {5},
pages = {124-124},
url = {https://journal.fdu.uz/main/article/847}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Ushbu maqolada xalq orasida temirtikan nomi bilan tanilgan Tribulus terrastris o‘simligining xalq tabobatidagi ahamiyati va kimyoviy tarkibi chuqur o‘rganilgan. Tadqiqotlar natijasida ushbu o‘simlikning tanasidan to…
Ushbu maqolada Schoenoplectus triqueter (Scirpus triqueter) o‘simligining tarqalish areallari, ekologik funksiyalari hamda kimyoviy tarkibidagi biologik faol moddalari o‘rganilgan. Tadqiqot davomida mazkur turning suv…
Ushbu maqolada benzin fraksiyasining (toluol konsentrati) 90-115oC haroratdagi fraksiyasi ajratib olinib, unga spirt zavodi chiqindisi (kub qoldig‘i) sivuxa yog‘ini sirka kislotasi bilan pereetrifikatsiya mahsulotini…
Toshkent viloyatining Boʻstoniq tumani hududida er usti qismining qurish davrida yigʻib olingan Perovskia kudrjaschevii (Lamiacaeae) oʻsimligi ildizlarining kimyoviy tarkibi oʻrganilgan. Oʻsimlik ildizlari metanol…
Namozshomgul o‘simligining еr ustki qismining mineral tarkibi o‘rganildi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, jami 59 ta element aniqlandi va ularning umumiy miqdori 17164,719 mg/kg ni tashkil etdi. Makroelementlarning umumiy…
Xinazolin hosilalari ham nazariy, ham amaliy jihatdan katta ahamiyatga egadir. Ular orasida qishloq xo‘jaligi uchun (fungisidlar, bakterisidlar, insiktisidlar va ko‘plab o‘simliklar o‘sishining stimulyatorlari) biologik…
Ushbu maqolada qishloq xo‘jaligining asosiy ekinlaridan hisoblangan bug‘doy, sholi va g‘o‘zada xromosomasi almashgan yoki xromosoma segmentlari almashgan liniyalarni olish va ularning ahamiyati haqida so‘z boradi…
Maqolada O‘zbekistonda ovlashga ruxsat etilgan qushlarlar sistematikasi sinf, turkum, oila va turlar kesimida sistematik jihatdan tahlil qilingan. O‘rganishlar natijasida O‘zbekistonda ovlashga ruxsat etilgan qushlar…
Maqolada Farg‘ona viloyatida shakllangan sug‘oriladigan och tusli bo‘z hamda o‘tloqi saz tuproqlar va ularda еtishtirilayotgan gilos organlarining mikroelement tarkibi tahlil qilingan. Shu bilan birga, ushbu tuproqlar…
Ushbu tadqiqotda Glycine max (soya) va Vitis vinifera (uzum) o‘simliklarida sovuq, tuz hamda qurg‘oqchilik kabi abiotik stresslarga javoban farqli ekspressiyanuvchi genlarni aniqlash maqsadida bir qator ma’lumot…
FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi
Mazkur maqolada hasharotlardan (Melolontha melolontha, Leptinotarsa decemlinaeata, Eurygaster integriceps) xitin moddasini ajratib olish bosqichlari, xitinni deatsetillash jarayoni va unga ta’sir etuvchi omillar…
Xitozan olish uchun manbaa sifatida (mahalliy xomashyo) Calliptamus italicus.L tanlab olindi. Ajratib olingan xitozanning fizik-kimyoviy xossalari, jumladan: deatsetillanish darajasi (DDA), molekulyar massasi, element…
Ushbu maqolada respublikamizda keng tarqalgan g‘o‘za o‘simligidan ajratib olinadigan gossipol moddasining benzidin bilan turli nisbatlarda yangi Shiff asoslarini sintez qilish, sintez qilingan yangi birikmalarning ayrim…
Polifunksional birikma boʻlgan gossipol va gossipolsimon moddalar biologik faolligi yuqori. Gossipolning Shiff asoslari bilan olingan metallokomplekslarning farmokalogik xossalari ularning Shiff asoslariga nisbatan bir…
Alginatlar suv o‘tlari, ayrim bakteriya va moxlar tarkibida uchraydigan tabiiy biopolimerlardir. Ularning hosilalari gidrokolloid sifatida oziq-ovqat, farmatsevtika, to‘qimachilik va kosmetika sanoatida emulsifikator…
So‘nggi vaqtlarda biomoslik, bioparchalanuvchanlik, saraton, bakteriya va zamburug‘larga qarshi yuqori biologik faolliklarni namoyon qiluvchi xitin va uning muhim hosilasi xitozanga bo‘lgan talab, yangi xomashyo…
This article presents the results of 2018-2023, such as biological diversity, inter-landscape distribution characteristics, density,and number of straggly insects identified from natural and anthropogenic areas of…
This article observational data on the species composition, distribution, population, density, and seasonal damage caused causedby herbivorus bugs. Observationes were carried out in April and September 2021. When…
In the article, the research fields of some species belonging to Paeonia, their significance in human life, adaptation features tovarious ecological conditions are highlighted, and the ecologist groups and other…
This article studies the number of species, population density of terrestrial mollusks of the Topalangdarya basin, located in theSurkhandarya region of Uzbekistan, in various altitudinal regions and biotopes and…
This article sheds light on changes in biomass formation and antimicrobial activity against test pathogenic strains under theinfluence of epigenetic modifiers and elicitors of the endophytic fungus Penicillium…
Shahimardonsoy covered issues such as the soil in the river basin and measures to increase its condition, salinity and fertility, theflora and fauna present in the basin landscape and their conservation.