BMT VA XALQARO TASHKILOTLARDA KIBERTERRORIZMGA QARSHI KURASHNING XALQARO HUQUQIY MEXANIZMLARI

Egamberdiyev , Dilshodjon Alisherovich

Ўзбекистон қонунчилиги таҳлили – Uzbek law review – Обзор законодательства Узбекис тана · 2025-yil

Annotatsiya

Ushbu maqola Birlashgan Millatlar Tashkiloti (BMT) va boshqa xalqaro tuzilmalar doirasida kiberterrorizmga qarshi kurashning xalqaro huquqiy mexanizmlarini tahlil qilishga bagʻishlangan. Maqolada raqamli texnologiyalarning jadal rivojlanishi ijobiy imkoniyatlar bilan bir qatorda kiberterrorizm kabi yangi tahdidlarni ham yuzaga keltirayotgani ta'kidlanadi. Muallif "kiberterrorizm" atamasining 1980-yillarda vujudga kelganini eslatib oʻtib, uning aniq va yagona ta'rifi yoʻqligi bilan bogʻliq muammolarga e'tibor qaratadi. Shu maqsadda maqolada kiberterrorizmning "axborot urushi" va "kiberjinoyat" kabi tushunchalardan siyosiy motivlari bilan farqlanishi koʻrsatib berilgan. Maqolada kiberterrorizmning ikki asosiy turi ajratib koʻrsatilgan: kompyuter tarmoqlari va muhim infratuzilmalarga bevosita hujum qilishni anglatuvchi "sof" kiberterrorizm hamda internetdan targʻibot, yollash, moliyalashtirish va jinoiy faoliyatni muvofiqlashtirish uchun foydalanish. Tahlilning asosiy qismi BMTning bu boradagi faoliyatiga qaratilgan boʻlib, Bosh Assambleya va Xavfsizlik Kengashi tomonidan qabul qilingan bir qator rezolyutsiyalar orqali global kiberxavfsizlik madaniyatini yaratish va internetdan terrorchilik maqsadlarida foydalanishga qarshi kurashish borasidagi sa'y-harakatlar yoritilgan. Shuningdek, NATO va "Katta sakkizlik" (G8) kabi boshqa xalqaro tuzilmalarning ham bu sohadagi roli koʻrib chiqilgan. Mavjud sa'y-harakatlarga qaramay, kiberterrorizmga qarshi kurash boʻyicha universal xalqaro shartnoma mavjud emasligi va bu holat davlatlar oʻrtasidagi hamkorlikka toʻsiq boʻlayotgani ta'kidlanadi. Shu munosabat bilan, BMT shafeligida kiberterrorizmning oldini olish va unga qarshi kurashish hamda yangi texnologiyalar orqali terrorizmni moliyalashtirishga qarshi kurashish toʻgʻrisidagi konvensiyalarni qabul qilish taklif etiladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarEgamberdiyev , Dilshodjon Alisherovich
JurnalЎзбекистон қонунчилиги таҳлили – Uzbek law review – Обзор законодательства Узбекис тана
Nashr sanasi2025-09-01
Jild2
Son2
Betlar81-86
TilO‘zbek

Kalit so‘zlar

kiberterrorizm, xalqaro huquq, BMT, kiberxavfsizlik, terrorizmga qarshi kurash, xalqaro hamkorlik, Xavfsizlik Kengashi, Bosh Assambleya

Ilmiy soha

Ўзбекистон қонунчилиги таҳлили – Uzbek law review – Обзор законодательства Узбекис тана jurnalidan boshqa maqolalar

Ўзбекистон қонунчилиги таҳлили – Uzbek law review – Обзор законодательства Узбекис тана — barcha maqolalar