Ma’lumotlar bazasida tabiiy til so‘rovlarini SQL so‘rovlariga transformatsiya qilish modeli

Sodiqov, Sarvar

Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada tabiiy tildagi foydalanuvchi so‘rovlarini ma’lumotlar bazasi bilan bog‘langan SQL so‘rovlariga avtomatik transformatsiya qilishning matematik va algoritmik modeli taklif etiladi. Model tabiiy til so‘rovini semantik tahlil qilish, ma’lumotlar bazasi sxemasi elementlari bilan moslashtirish va optimal SQL konstruksiyasini shakllantirish bosqichlariga asoslanadi. So‘rovning semantik mosligi va natijaviy ishonchliligini baholash mezonlari ishlab chiqilib, taklif etilgan yondashuvning axborot izlash samaradorligini oshirish imkoniyatlari asoslanadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarSodiqov, Sarvar
JurnalРақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари
NashriyotТошкент давлат иқтисодиёт университети
Nashr sanasi2026-06-30
Jild6
Son2
Betlar279-287
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

естественный язык, база данных, SQL, семантическое сопоставление, интеллектуальный запрос, математическая модель, алгоритм, трансформация запросов, tabiiy til, ma’lumotlar bazasi, SQL, semantik moslashtirish, intellektual so‘rov, matematik model, algoritm, so‘rov transformatsiyasi

Ilmiy soha

Iqtisodiyot

Iqtibos keltirish

APASodiqov, Sarvar (2026). MA’LUMOTLAR BAZASIDA TABIIY TIL SO‘ROVLARINI SQL SO‘ROVLARIGA TRANSFORMATSIYA QILISH MODELI. Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари, 6(2), 279-287. https://dgeconomy.tsue.uz/index.php/dgeco/article/view/601
GOST (OAK)Sodiqov, Sarvar MA’LUMOTLAR BAZASIDA TABIIY TIL SO‘ROVLARINI SQL SO‘ROVLARIGA TRANSFORMATSIYA QILISH MODELI // Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари. – 2026. – T. 6, № 2. – B. 279-287.
MLASodiqov, Sarvar. “MA’LUMOTLAR BAZASIDA TABIIY TIL SO‘ROVLARINI SQL SO‘ROVLARIGA TRANSFORMATSIYA QILISH MODELI.” Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари, 6(2), 279-287, 2026. https://dgeconomy.tsue.uz/index.php/dgeco/article/view/601
ChicagoSodiqov, Sarvar. “MA’LUMOTLAR BAZASIDA TABIIY TIL SO‘ROVLARINI SQL SO‘ROVLARIGA TRANSFORMATSIYA QILISH MODELI.” Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари, 6(2), 279-287 (2026). https://dgeconomy.tsue.uz/index.php/dgeco/article/view/601
HarvardSodiqov, Sarvar (2026) ‘MA’LUMOTLAR BAZASIDA TABIIY TIL SO‘ROVLARINI SQL SO‘ROVLARIGA TRANSFORMATSIYA QILISH MODELI’, Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари, 6(2), 279-287. https://dgeconomy.tsue.uz/index.php/dgeco/article/view/601
BibTeX
@article{sodiqovsarvar2026,
  title = {MA’LUMOTLAR BAZASIDA TABIIY TIL SO‘ROVLARINI SQL SO‘ROVLARIGA TRANSFORMATSIYA QILISH MODELI},
  author = {Sodiqov, Sarvar},
  journal = {Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари},
  year = {2026},
  volume = {6},
  number = {2},
  pages = {279-287},
  url = {https://dgeconomy.tsue.uz/index.php/dgeco/article/view/601}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари jurnalidan boshqa maqolalar

Рақамли иқтисодиёт ва ахборот технологиялари — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari