Sun’iy intellekt tizimlarida ma’naviyat konseptining semantizatsiyasi

Xolmurodova, Madina Alisher qizi

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada sun’iy intellekt tizimlarida “ma’naviyat” konseptining semantik reprezentatsiyasi va lingvokognitiv interpretatsiyasi tahlil qilindi. Tadqiqotning asosiy maqsadi — generativ sun’iy intellekt tizimlarida “ma’naviyat” konseptining qanday semantik modellashtirilishini, uning milliy-madaniy va pragmatik komponentlari qay darajada aks etishini aniqlashdan iborat. Tadqiqot davomida semantik tahlil, konseptual tahlil, lingvokognitiv yondashuv hamda komparativ interpretatsiya metodlaridan foydalanildi. Material sifatida sun’iy intellekt platformalari tomonidan generatsiya qilingan matnlar, ma’naviyatga oid publitsistik va ilmiy manbalar hamda o‘zbek lingvomadaniy diskursiga oid birliklar tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, sun’iy intellekt tizimlari “ma’naviyat” konseptining umumiy semantik yadrosini qayta ishlab bera olsa-da, uning milliy mentalitet, tarixiy xotira, emotsional-ekspressivlik va fenomenologik tajriba bilan bog‘liq chuqur qatlamlarini to‘liq interpretatsiya qilishda muayyan cheklovlarga ega. Maqolada “ma’naviyat” konseptining semantik maydoni, assotsiativ birliklari va madaniy konnotatsiyalari tahlil qilinib, SI tizimlarida abstrakt milliy-madaniy konseptlarni modellashtirish muammolari yoritiladi. Tadqiqot natijalari kompyuter lingvistikasi, kognitiv semantika va tabiiy tilni qayta ishlash sohalari uchun muhim nazariy hamda amaliy ahamiyat kasb etadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarXolmurodova, Madina Alisher qizi
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
NashriyotҚўқон давлат педагогика институти
ISSN3030-3958
Nashr sanasi2026-10-09
Jild8
Son9
Betlar521-532
TilO‘zbek
DOI10.70728/b.series.fil.v08.i09.072
Indeksga qo‘shilgan2026-10-10

DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i09.072 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

sun’iy intellekt, ma’naviyat, semantika, konsept, lingvokognitiv tahlil, NLP, semantik reprezentatsiya, lingvokulturologiya, til modeli, generativ AI.

Iqtibos keltirish

APAXolmurodova, Madina Alisher qizi (2026). SUN’IY INTELLEKT TIZIMLARIDA MA’NAVIYAT KONSEPTINING SEMANTIZATSIYASI. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 521-532. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.072
GOST (OAK)Xolmurodova, Madina Alisher qizi SUN’IY INTELLEKT TIZIMLARIDA MA’NAVIYAT KONSEPTINING SEMANTIZATSIYASI // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 9. – B. 521-532. – DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i09.072.
MLAXolmurodova, Madina Alisher qizi. “SUN’IY INTELLEKT TIZIMLARIDA MA’NAVIYAT KONSEPTINING SEMANTIZATSIYASI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 521-532, 2026. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.072
ChicagoXolmurodova, Madina Alisher qizi. “SUN’IY INTELLEKT TIZIMLARIDA MA’NAVIYAT KONSEPTINING SEMANTIZATSIYASI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 521-532 (2026). https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.072
HarvardXolmurodova, Madina Alisher qizi (2026) ‘SUN’IY INTELLEKT TIZIMLARIDA MA’NAVIYAT KONSEPTINING SEMANTIZATSIYASI’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 521-532. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.072
BibTeX
@article{xolmurodovamadinaalisherqizi2026,
  title = {SUN’IY INTELLEKT TIZIMLARIDA MA’NAVIYAT KONSEPTINING SEMANTIZATSIYASI},
  author = {Xolmurodova, Madina Alisher qizi},
  journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
  year = {2026},
  volume = {8},
  number = {9},
  pages = {521-532},
  doi = {10.70728/b.series.fil.v08.i09.072},
  url = {https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.072}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi