O‘zbek va ingliz tillarida “Vatan” konseptining leksik ifodasi: chog‘ishtirma tahlil

Masadiqova, Xilola

Қўқон университети хабарномаси · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada o‘zbek va ingliz tillarida “Vatan” konseptini ifodalashda qatnashuvchi leksik birliklarning semantik o‘xshashliklari, farqlari va tarjimadagi muqobillik chegaralari o‘rganiladi. Tadqiqotning maqsadi mazkur konseptning leksik ifodasini alohida so‘zlar tengligi sifatida emas, balki muayyan ma’nolar o‘rtasidagi munosabat sifatida tavsiflashdir. Material sifatida Izoh.uz hamda Merriam-Webster elektron lug‘atlaridan o‘zbek tilidagi vatan, yurt, diyor, el, mamlakat va ingliz tilidagi homeland, motherland, fatherland, home, country birliklari maqsadli tanlandi. Tadqiqotda lug‘aviy definitsiyalar tahlili, komponent tahlil, chog‘ishtirish va muqobillikni kontekst bo‘yicha baholash usullari qo‘llanildi. Natijalar tahlil qilingan birliklarda hudud, kelib chiqish va mansublik belgilari turlicha birikishini ko‘rsatdi. Shuningdek, makonni bildiruvchi birlikning aholi, turarjoy yoki kelib chiqish manbasini anglatishi tarjima tanlovini o‘zgartirishi aniqlandi. O‘zbekcha vatan bilan inglizcha homeland muayyan ma’noda yaqinlashsa-da, ularning barcha ma’nolari o‘zaro teng emas. Home va country birliklarining tegishli ma’nolari ham konsept ifodasida ishtirok etadi. Maqolada lug‘aviy ma’no, kontekstual faollashuv va madaniy talqinni ajratishga asoslangan tahlil tartibi taklif qilinadi. Xulosalar tanlangan lug‘at materiallari doirasida chiqariladi; ular nutqiy chastota yoki barcha til egalarining qadriyatlari haqidagi statistik hukm sifatida talqin qilinmaydi. Natijalardan tarjima amaliyoti, leksikografik tavsif va ikki tilli ta’lim materiallarini ishlab chiqishda foydalanish mumkin.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMasadiqova, Xilola
JurnalҚўқон университети хабарномаси
NashriyotҚўқон университети
ISSN2181-1695
Nashr sanasi2026-10-05
Jild19
Betlar29-32
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-10-10

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

Vatan konsepti, leksik semantika, chog‘ishtirma tahlil, nominativ maydon, polisemiya, kontekst, tarjima muqobilligi.

Ilmiy soha

Filologiya

Iqtibos keltirish

APAMasadiqova, Xilola (2026). O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARIDA “VATAN” KONSEPTINING LEKSIK IFODASI: CHOG‘ISHTIRMA TAHLIL. Қўқон университети хабарномаси, 19, 29-32. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1831
GOST (OAK)Masadiqova, Xilola O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARIDA “VATAN” KONSEPTINING LEKSIK IFODASI: CHOG‘ISHTIRMA TAHLIL // Қўқон университети хабарномаси. – 2026. – T. 19. – B. 29-32.
MLAMasadiqova, Xilola. “O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARIDA “VATAN” KONSEPTINING LEKSIK IFODASI: CHOG‘ISHTIRMA TAHLIL.” Қўқон университети хабарномаси, 19, 29-32, 2026. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1831
ChicagoMasadiqova, Xilola. “O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARIDA “VATAN” KONSEPTINING LEKSIK IFODASI: CHOG‘ISHTIRMA TAHLIL.” Қўқон университети хабарномаси, 19, 29-32 (2026). https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1831
HarvardMasadiqova, Xilola (2026) ‘O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARIDA “VATAN” KONSEPTINING LEKSIK IFODASI: CHOG‘ISHTIRMA TAHLIL’, Қўқон университети хабарномаси, 19, 29-32. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1831
BibTeX
@article{masadiqovaxilola2026,
  title = {O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARIDA “VATAN” KONSEPTINING LEKSIK IFODASI: CHOG‘ISHTIRMA TAHLIL},
  author = {Masadiqova, Xilola},
  journal = {Қўқон университети хабарномаси},
  year = {2026},
  volume = {19},
  pages = {29-32},
  url = {https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1831}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон университети хабарномаси jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон университети хабарномаси — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Masadiqova, Xilola — boshqa maqolalari

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari