Rey bredberi va ahmad aʼzam asarlarida ijtimoiy– siyosiy propaganda: qiyosiy–tipologik tadqiq

Xadicha Muxammad Zarif qizi Raxmatullayeva

Komparativistika · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada Rey Bredberining "Farengeyt boʻyicha 451 daraja" hamda Ahmad Aʼzamning "Roʻyo yoxud Gʻulistonga safar" asarlari misolida totalitar jamiyatlarda propaganda mexanizmlarining ishlash prinsiplari va ularning shaxs psixologiyasiga taʼsiri qiyosiy-tipologik jihatdan tadqiq etilgan.Tadqiqotning dolzarbligi antiutopik janr doirasida axborot manipulyatsiyasi va ijtimoiy nazorat usullarining Gʻarb va oʻzbek adabiyoti kontekstida parallel ravishda oʻrganilayotgani bilan belgilanadi.Maqolada propaganda tushunchasi shunchaki siyosiy institut emas, balki jamiyatning intellektual salohiyatini pasaytirish, tarixiy xotirani oʻchirish va shaxsni ommaviy madaniyatning boshqariluvchi obyektiga aylantirish vositasi sifatida tahlil qilingan.Har ikki asardagi kitob yoqish, axborot senzurası, vizual ekranlar orqali amalga oshiriladigan manipulyatsiya hamda tilning mafkuraviy qurolga aylanishi kabi lisoniy va estetik hodisalarni qiyosiy oʻrganadi.Tahlillar shuni koʻrsatadiki, Bredberi asarida texnologik taraqqiyot orqali ongli ravishda tafakkurdan voz kechtirish tasvirlangan boʻlsa, Ahmad Aʼzam ijodida bu jarayon majoziy obrazlar va totalitar tuzumning oʻziga xos milliy-ijtimoiy koʻrinishlari orqali yoritiladi.Maqolada antiutopik asarlardagi propaganda mexanizmlari insonning tanqidiy tafakkurini soʻndirishga, muloqotning qadrsizlanishiga va oqibatda maʼnaviy inqirozga olib kelishi ilmiy xulosalangan.Tadqiqot natijalari zamonaviy komparativistika, adabiy sotsiologiya va diskurs tahlili yoʻnalishlari uchun muhim nazariy manba boʻlib xizmat qiladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarXadicha Muxammad Zarif qizi Raxmatullayeva
JurnalKomparativistika
NashriyotЎзбекистон давлат жаҳон тиллари университети
ISSN3060-4559
Nashr sanasi2026-03-05
Jild2
Son9
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
DOI10.64964/comp.2026.0192
Indeksga qo‘shilgan2026-09-02

DOI: 10.64964/comp.2026.0192 · Maqolaning asl sahifasi · PDF

Ilmiy soha

Filologiya

Iqtibos keltirish

APAXadicha Muxammad Zarif qizi Raxmatullayeva (2026). REY BREDBERI VA AHMAD AʼZAM ASARLARIDA IJTIMOIY– SIYOSIY PROPAGANDA: QIYOSIY–TIPOLOGIK TADQIQ. Komparativistika, 2(9). https://doi.org/10.64964/comp.2026.0192
GOST (OAK)Xadicha Muxammad Zarif qizi Raxmatullayeva REY BREDBERI VA AHMAD AʼZAM ASARLARIDA IJTIMOIY– SIYOSIY PROPAGANDA: QIYOSIY–TIPOLOGIK TADQIQ // Komparativistika. – 2026. – T. 2, № 9. – DOI: 10.64964/comp.2026.0192.
MLAXadicha Muxammad Zarif qizi Raxmatullayeva. “REY BREDBERI VA AHMAD AʼZAM ASARLARIDA IJTIMOIY– SIYOSIY PROPAGANDA: QIYOSIY–TIPOLOGIK TADQIQ.” Komparativistika, 2(9), 2026. https://doi.org/10.64964/comp.2026.0192
ChicagoXadicha Muxammad Zarif qizi Raxmatullayeva. “REY BREDBERI VA AHMAD AʼZAM ASARLARIDA IJTIMOIY– SIYOSIY PROPAGANDA: QIYOSIY–TIPOLOGIK TADQIQ.” Komparativistika, 2(9) (2026). https://doi.org/10.64964/comp.2026.0192
HarvardXadicha Muxammad Zarif qizi Raxmatullayeva (2026) ‘REY BREDBERI VA AHMAD AʼZAM ASARLARIDA IJTIMOIY– SIYOSIY PROPAGANDA: QIYOSIY–TIPOLOGIK TADQIQ’, Komparativistika, 2(9). https://doi.org/10.64964/comp.2026.0192
BibTeX
@article{xadichamuxammadzarifqiziraxmatullayeva2026,
  title = {REY BREDBERI VA AHMAD AʼZAM ASARLARIDA IJTIMOIY– SIYOSIY PROPAGANDA: QIYOSIY–TIPOLOGIK TADQIQ},
  author = {Xadicha Muxammad Zarif qizi Raxmatullayeva},
  journal = {Komparativistika},
  year = {2026},
  volume = {2},
  number = {9},
  doi = {10.64964/comp.2026.0192},
  url = {https://doi.org/10.64964/comp.2026.0192}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Komparativistika jurnalidan boshqa maqolalar

Komparativistika — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari