Ushbu maqolada zamonaviy lingvistika yo‘nalishlaridan biri bo‘lgan konstruksion grammatika hamda kognitiv tilshunoslik o‘rtasidagi uyg‘unlik va farqlar tahlil qilinadi. Konstruksion grammatika “konstruksiya”ni asosiy lingvistik birlik sifatida qarar ekan, so‘z, so‘z birikmasi va grammatik shakllarning shakl-semantik xususiyatlarini chuqur o‘rganishni maqsad qiladi. Kognitiv tilshunoslik esa bu shakllar ortida yotgan bilish jarayonlari, metafora va metonimiyaga asoslangan ma’no transferlari, madaniy kontekst hamda konseptual strukturalarni sharhlaydi. Mazkur uyg‘unlashuv tilda kuzatiladigan o‘zaro bog‘liq jarayonlarning to‘liq va izchil tahlil qilinishiga xizmat qiladi. Konstruksion yondashuv real nutq strukturalarining vazifaviy va funksional tomonlarini yoritib bersa, kognitiv yondashuv ularning mental asoslarini izohlashni taklif etadi. Natijada tilshunoslikdagi nazariy ko‘lam yanada kengayib, kommunikativ jarayonning shakl-semantik va bilish-ma’no jihatlari yaxlit holda tadqiq etilishiga imkon yaratiladi. Bunday integratsiya orqali lingvistik xulosalarni madaniy, psixologik va ijtimoiy omillar bilan ham bog‘lash imkoni tug‘iladi, natijada til fenomenining murakkab tabiatini yaxlit tarzda tushunish imkoniyati aniq ifodalanadi.
| Mualliflar | Komilova, Malikaxon |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон университети хабарномаси |
| Nashr sanasi | 2025-03-30 |
| Jild | 14 |
| Betlar | 195-198 |
| Til | Ingliz |
konstruksion grammatika, kognitiv tilshunoslik, konstruksiya, bilish jarayonlari, metafora, metonimiya, konseptual model, diskurs, shakl-semantik birlik, madaniy kontekst
Me’roj islom dinidagi muhim voqelardan biri bo‘lib, Payg‘ambarimiz Muhammad sallolohu alayhi vasallamning Makkadan Quddusga va u yerdan samoga ko‘tarilish voqeasidir. Mazkur maqolada Me’roj kechasi bilan bog’liq ilmiy…
This research compares the stylistic purposes and cultural systems of three poetic devices—enjambment, assonance, and alliteration—across English and Uzbek poetry. Ten exemplary poems in every language are compared…
Ushbu maqola Аbdulla Qodiriyning O‘tkan kunlar romanining ingliz tiliga tarjima qilingan nusxasida qahramonlarning xarakterini ochishda qo‘llanilgan ekstralingvistik vositalarni tahlil qilishga bag‘ishlangan. O‘zbek…
Sun'iy intellekt (AI)ning jadal rivojlanishi bilan Google Translate va DeepL kabi mashina tarjimasi (MT) vositalari tillararo muloqotda keng qo‘llanilmoqda. Biroq, ularning aniqligi, ravonligi va madaniy…
Ushbu tadqiqot zamonaviy ingliz tilidagi neologizmlarning shakllanishi, rivojlanishi va ularning lingvistik tizimdagi o‘rnini tahlil qilishga bag‘ishlangan. Tadqiqotning asosiy maqsadi – yangi so‘zlarning paydo bo‘lish…
Mazkur maqolada ingliz va o‘zbek tillarida direktiv nutqiy aktlarning ifodalash usullari va ularning kommunikativ-pragmatik xususiyatlari tahlil qilinadi. Direktiv nutqiy aktlar muloqot jarayonida muhim rol o‘ynab…
Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek adabiyotida gender tasvirlarining tarixiy rivojlanishi va ilmiy tahlili o‘rganilgan. Adabiy asarlarda erkak va ayol obrazlarining shakllanishi, ularning ijtimoiy va madaniy omillar bilan…
Maqolada adabiy turizm va uning turizm sohasida tutgan o’rni, yozuvchilarning ijodini tanitish orqali rivojlantirish yo’llari, sayyohlarga yaratilayotgan qulayliklar, global adabiy festivallar tashkil etish, innovatsion…
Mazkur maqolada Amiriy va Xorazm ijodkorlari, ularning asarlari ma’lum darajada tahlil qilingan. Qo‘qon adabiy muhitining asoschisi Amiriy ijodining mavzu ko‘lami, ifoda tarzi haqida ma’lumotlar keltirilgan. Xorazm…
Mazkur maqolada lingvistik atamalar tizimi va ularning tavsif xususiyatlari tahlil qilingan. Tadqiqotda lingvistik terminlarning struktur, semantik va funksional xususiyatlari aniqlanib, ularni tasniflash mezonlari…