Mazkur maqola «shame» va «uyat» konseptlarining ontolingvistik xususiyatlarini qiyosiy-lingvokulturologik aspektda o‘rganadi. Tadqiqot bolalar, o‘smirlar va kattalar nutqiy faoliyatida ushbu konseptlarning turli freym tuzilmalarida qanday namoyon bo‘lishini tahlil qiladi. Shu bilan birga, «shame/uyat» konseptining individual va kollektiv o‘lchovlari, lingvokulturologik kategoriyalar doirasidagi semantik-pragmatik xususiyatlari muhokama qilinadi. Tadqiqot natijalari ko‘rsatadiki, ingliz lingvokulturasida «shame» asosan individual, ichki kechinma sifatida, o‘zbek lingvokulturasida esa «uyat» ijtimoiy-kollektiv me'yor va nazorat mexanizmi sifatida kuchliroq ifodalanadi. Ontolingvistik yondashuv ushbu konseptlarning ontogenez jarayonida qanday shakllanishini va yosh bosqichlariga ko‘ra semantik-freym o‘zgarishlarini ochib berishga imkon beradi.
| Mualliflar | Shakhodat Omonova , Abdusalom qizi |
|---|---|
| Jurnal | Science time |
| Nashriyot | Ажиниёз номидаги Нукус давлат педагогика институти |
| ISSN | 2992-8850 |
| Nashr sanasi | 2026-07-05 |
| Jild | 4 |
| Son | 7/1 |
| Betlar | 48-51 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| DOI | 10.66345/st.6901 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-27 |
DOI: 10.66345/st.6901 · Maqolaning asl sahifasi
shame, uyat, konsept, ontolingvistika, freym, lingvokulturologiya, individual-kollektiv xususiyat, bolalar nutqi, o‘smirlar nutqi, qiyosiy tilshunoslik.
| APA | Shakhodat Omonova , Abdusalom qizi (2026). “SHAME-UYAT” KONSEPTINING INGLIZ VA O‘ZBEK LINGVOKULTURASIDA ONTOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI. Science time, 4(7/1), 48-51. https://doi.org/10.66345/st.6901 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Shakhodat Omonova , Abdusalom qizi “SHAME-UYAT” KONSEPTINING INGLIZ VA O‘ZBEK LINGVOKULTURASIDA ONTOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI // Science time. – 2026. – T. 4, № 7/1. – B. 48-51. – DOI: 10.66345/st.6901. |
| MLA | Shakhodat Omonova , Abdusalom qizi. ““SHAME-UYAT” KONSEPTINING INGLIZ VA O‘ZBEK LINGVOKULTURASIDA ONTOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI.” Science time, 4(7/1), 48-51, 2026. https://doi.org/10.66345/st.6901 |
| Chicago | Shakhodat Omonova , Abdusalom qizi. ““SHAME-UYAT” KONSEPTINING INGLIZ VA O‘ZBEK LINGVOKULTURASIDA ONTOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI.” Science time, 4(7/1), 48-51 (2026). https://doi.org/10.66345/st.6901 |
| Harvard | Shakhodat Omonova , Abdusalom qizi (2026) ‘“SHAME-UYAT” KONSEPTINING INGLIZ VA O‘ZBEK LINGVOKULTURASIDA ONTOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI’, Science time, 4(7/1), 48-51. https://doi.org/10.66345/st.6901 |
| BibTeX | @article{shakhodatomonovaabdusalomqizi2026,
title = {“SHAME-UYAT” KONSEPTINING INGLIZ VA O‘ZBEK LINGVOKULTURASIDA ONTOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI},
author = {Shakhodat Omonova , Abdusalom qizi},
journal = {Science time},
year = {2026},
volume = {4},
number = {7/1},
pages = {48-51},
doi = {10.66345/st.6901},
url = {https://doi.org/10.66345/st.6901}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
. В статье рассматриваются семантические, структурные и словообразовательные особенности психологической терминологии как важной составляющей современного научного языка. Психологическая терминология представляет собой…
Mazkur maqolada arab tili sintaksisida muhim grammatik vositalardan biri hisoblangan "أَنْ" (an) yuklamasining hazf (ellipsis) etilish mexanizmlari, ularning strukturaviy hamda funksional xususiyatlari kompleks…
Ushbu maqolada arab tilidagi sinonimik munosabatlarning lingvistik tabiati, ularning shakllanish omillari hamda leksik-semantik tizimdagi o‘rni ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Arab tili qadimiy yozma an'anaga ega…
Ushbu maqolada o‘zbek muloqot madaniyatida “taklif” nutqiy janrining funksional-pragmatik xususiyatlari ingliz muloqot madaniyati bilan chog‘ishtirma aspektda tahlil qilinadi. “Taklif” nutqiy janri kundalik muloqot…
Ushbu tadqiqot kompyuter lingvistikasining yangi yoʻnalishi – algoritmik etimologiya fenomenining nazariy-uslubiy asoslarini belgilash va lisoniy tabiatini ochib berishga qaratilgan. Ishda korpus lingvistikasi…
Mazkur maqolada ingliz va o‘zbek tillaridagi rang nomlari asosida shakllangan toponimlar qiyosiy-lingvokulturologik jihatdan tadqiq etiladi. Rang komponentli joy nomlarining struktur-semantik xususiyatlari, nominativ…
Mazkur maqolada Oybekning “Navoiy” romanidagi ayollar obrazining xarakter va ruhiyati tasviri muhokama ostiga olingan. Asarda tasvirlangan Xadichabegim, Poyanda Sultonbegim, Ruqiyabegim, Dildor hamda boshqa ayol…
Mаzkur mаqolаdа o‘zbek tilidаgi qаrindoshlik аtаmаlаrining аntroposentrik xususiyаtlаri zаmonаviy tilshunoslikning аntroposentrik pаrаdigmаsi doirаsidа tаhlil qilinаdi. Qаrindoshlik аtаmаlаri biologik yoki geneаlogik…
Mazkur maqolada hozirgi o‘zbek hikoyachiligida milliy kolorit va milliy qadriyatlarning badiiy talqini ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, milliy kolorit badiiy asarlarda milliy muhit…
Maqolada tarixiy shaxs obrazini badiiy adabiyotda talqin etish masalasi ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi — Sulton Jaloliddin Manguberdi obrazining tarixiy haqiqat va badiiy talqin…
Science time — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Ushbu maqolada “uyat” konseptining ingliz va o‘zbek adabiyotidagi ifodalanish xususiyatlari lingvokulturologik hamda lingvokognitiv yondashuv asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotda ushbu konseptning milliy-madaniy mazmuni…
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…