This article investigates lexical transformations in English–Uzbek translation from semantic, functional, and linguocultural perspectives. Translation is viewed not as a mechanical replacement of lexical items, but as a complex interpretive process involving semantic equivalence, contextual adaptation, stylistic appropriateness, and cultural transfer. The study focuses on the classification of lexical units, the problem of equivalent and non-equivalent vocabulary, and the main types of lexical transformations used in translation practice. Special attention is paid to concretization, generalization, omission, antonymic translation, and compensation as mechanisms that help preserve meaning and communicative effect in the target text. The article argues that lexical transformations are indispensable in English–Uzbek translation because of structural, semantic, and cultural differences between the two languages. The scientific significance of the research lies in its attempt to systematize lexical transformations not only as technical operations but also as functionally and culturally motivated strategies. The practical value of the article is determined by its relevance for translator training, literary translation, and translation-oriented language instruction.
| Mualliflar | Hakima Abduqodir qizi, Abdullajonova |
|---|---|
| Jurnal | Science time |
| Nashriyot | Ажиниёз номидаги Нукус давлат педагогика институти |
| ISSN | 2992-8850 |
| Nashr sanasi | 2026-03-12 |
| Jild | 4 |
| Son | 3/1 |
| Betlar | 81-87 |
| Til | Ingliz |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| DOI | 10.66345/stj.v4i3/1.5375 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-27 |
DOI: 10.66345/stj.v4i3/1.5375 · Maqolaning asl sahifasi
translation, lexical transformation, lexical unit, equivalence, non-equivalent vocabulary, semantic adaptation, linguocultural analysis, English–Uzbek translation, translator training
| APA | Hakima Abduqodir qizi, Abdullajonova (2026). LEXICAL TRANSFORMATIONS IN ENGLISH–UZBEK TRANSLATION: SEMANTIC, FUNCTIONAL AND LINGUOCULTURAL ANALYSIS. Science time, 4(3/1), 81-87. https://doi.org/10.66345/stj.v4i3/1.5375 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Hakima Abduqodir qizi, Abdullajonova LEXICAL TRANSFORMATIONS IN ENGLISH–UZBEK TRANSLATION: SEMANTIC, FUNCTIONAL AND LINGUOCULTURAL ANALYSIS // Science time. – 2026. – T. 4, № 3/1. – P. 81-87. – DOI: 10.66345/stj.v4i3/1.5375. |
| MLA | Hakima Abduqodir qizi, Abdullajonova. “LEXICAL TRANSFORMATIONS IN ENGLISH–UZBEK TRANSLATION: SEMANTIC, FUNCTIONAL AND LINGUOCULTURAL ANALYSIS.” Science time, 4(3/1), 81-87, 2026. https://doi.org/10.66345/stj.v4i3/1.5375 |
| Chicago | Hakima Abduqodir qizi, Abdullajonova. “LEXICAL TRANSFORMATIONS IN ENGLISH–UZBEK TRANSLATION: SEMANTIC, FUNCTIONAL AND LINGUOCULTURAL ANALYSIS.” Science time, 4(3/1), 81-87 (2026). https://doi.org/10.66345/stj.v4i3/1.5375 |
| Harvard | Hakima Abduqodir qizi, Abdullajonova (2026) ‘LEXICAL TRANSFORMATIONS IN ENGLISH–UZBEK TRANSLATION: SEMANTIC, FUNCTIONAL AND LINGUOCULTURAL ANALYSIS’, Science time, 4(3/1), 81-87. https://doi.org/10.66345/stj.v4i3/1.5375 |
| BibTeX | @article{hakimaabduqodirqiziabdullajonova2026,
title = {LEXICAL TRANSFORMATIONS IN ENGLISH–UZBEK TRANSLATION: SEMANTIC, FUNCTIONAL AND LINGUOCULTURAL ANALYSIS},
author = {Hakima Abduqodir qizi, Abdullajonova},
journal = {Science time},
year = {2026},
volume = {4},
number = {3/1},
pages = {81-87},
doi = {10.66345/stj.v4i3/1.5375},
url = {https://doi.org/10.66345/stj.v4i3/1.5375}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
В статье рассматривается проектная деятельность уровня A (A1–A2 по CEFR) как эффективное средство формирования иноязычной коммуникативной компетенции при обучении русскому языку как иностранному. Анализируются…
В статье рассматриваются теоретические и практические аспекты формирования универсальных учебных действий у учащихся начальных классов в условиях модернизации системы образования Республики Узбекистан. Раскрывается…
Ushbu maqolada o‘zbek va nemis tillaridagi xat matnlarida ijtimoiy masofa hamda kommunikativ niyatning ifodalanish xususiyatlari qiyosiy tahlil asosida o‘rganiladi. Tadqiqot lingvopragmatik, sotsiolingvistik va…
Ushbu maqolada Xorazm viloyatidagi o‘zbek shevalarida duo, tilak va marosim olqishlari kabi ijobiy istak birliklari tarkibida faol qo‘llanuvchi frazeologizmlarning o‘ziga xos semantik hamda lingvomadaniy xususiyatlari…
Ushbu maqolada Umid Bekmuhammadning jurnalist sifatida“Qishloq hayoti”gazetasidagi ijodiy faoliyati tahlil etiladi. Gazetadagi Qoraqalpog‘iston va Xorazm hududlaridan tayyorlangan tarixiy, publisistik maqolalarining…
Military terminology has been studied across many languages and academic traditions, producing a large but scattered body of research. This paper reviews eleven doctoral and thesis-level studies from Russian, Arabic…
Ushbu maqolada buyuk allomalarimizning ta’lim va tarbiya haqidagi qarashlari va yondashuvlari, shuningdek o‘qituvchi kasbining mahorati va fazilatlari haqida fikr yuritilgan.
Mazkur maqolada o‘zbek tilida ilmiy uslubning shakllanishi va taraqqiyoti masalalari tahlil qilinadi. Xususan, eski o‘zbek adabiy tilida yaratilgan ilk ilmiy asar sifatida “Funun ul-balog‘a” hamda Alisher Navoiyning…
Ushbu maqolada Sultonxon to‘ra Ado ijodida uchraydigan ruboiy-mustazodlarning badiiy va janriy xususiyatlari tahlil qilinadi. Shoirning mumtoz adabiyotdagi o‘rni, uning ruboiy va mustazod shakllarini uyg‘unlashtirish…
Ushbu maqolada zamonaviy tilshunoslikning ustuvor yo‘nalishlari bo‘lgan matn lingvistikasi, lingvokulturologiya va lingvopoetika kesimida intertekstuallik (matnlararolik) hodisasi nazariy va amaliy jihatdan tahlil…
Science time — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…