Zamonaviy ta‘limda talabalarda tanqidiy fikrlash kompetensiyasini rivojlantirish: motivatsion va nazariy asoslar

Mahliyoxon Odiljon qizi, Xodjayeva

Science time · 2026-yil

Annotatsiya

Zamonaviy ta‘lim jarayonida talabalarda tanqidiy fikrlash kompetensiyasini rivojlantirishning nazariy va motivatsion asoslarini o‘rganishga bag‘ishlangan.Tanqidiy fikrlash shaxsning mustaqil, tahliliy va baholovchi tafakkur faoliyati sifatida qaraladi va zamonaviy mutaxassis uchun zarur kompetensiyalardan biri hisoblanadi.O‘zbekiston olimlari Muslimov N.A., Xodjayev B.N., Qodirova M.A., Tursunov Sh.K. va boshqalar tanqidiy fikrlashni talabaning axborotni tahlil qilish, baholash, asosli xulosa chiqarish qobiliyati sifatida talqin qiladi. Ularning tadqiqotlariga ko‘ra, kompetensiya nafaqat kognitiv, balki motivatsion va refleksiv komponentlarni o‘zida mujassamlashtiradi.Xorijiy tadqiqotlarda esa tanqidiy fikrlash XXI asr ko‘nikmalarining ajralmas qismi sifatida o‘rganilgan bo‘lib, talabaning analitik tafakkuri, metakognitiv qobiliyatlari va reflektiv faoliyati bilan bog‘liq ekanligi Facione, Halpern, Paul & Elder ta’kidlaydilar.Tadqiqotda tanqidiy fikrlash kompetensiyasining pedagogik-psixologik mazmuni va tarkibiy tuzilmasi, shuningdek, uni rivojlantirishning metodologik asoslari tahlil qilinadi. Ta’lim jarayonida motivatsion yondashuv talabaning shaxsiy faolligi va o‘quv faoliyatiga ongli yondashuvini oshirishga xizmat qiladi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, tanqidiy fikrlash kompetensiyasini barqaror shakllantirish ta’lim jarayonini tizimli va maqsadga yo‘naltirilgan pedagogik ta’sir bilan uyg‘unlashtirishni talab qiladi. Ushbu tadqiqot ilmiy va amaliy jihatdan ahamiyatli bo‘lib, oliy ta’limda talabalarda tanqidiy fikrlashni rivojlantirishga tavsiyalar ishlab chiqishda asos bo‘ladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMahliyoxon Odiljon qizi, Xodjayeva
JurnalScience time
NashriyotАжиниёз номидаги Нукус давлат педагогика институти
ISSN2992-8850
Nashr sanasi2026-02-20
Jild4
Son2
Betlar470-475
TilO‘zbek
Ilmiy sohaPedagogika
DOI10.66345/stj.v4i2.5058
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

DOI: 10.66345/stj.v4i2.5058 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

Tanqidiy fikrlash, kompetensiya, pedagogik yondashuv, motivatsiya, refleksiya, oliy ta’lim, ta’lim jarayoni, kognitiv rivojlanish, mustaqil fikrlash, muammoli vaziyatlar

Ilmiy soha

Pedagogika

Iqtibos keltirish

APAMahliyoxon Odiljon qizi, Xodjayeva (2026). ZAMONAVIY TA‘LIMDA TALABALARDA TANQIDIY FIKRLASH KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISH: MOTIVATSION VA NAZARIY ASOSLAR. Science time, 4(2), 470-475. https://doi.org/10.66345/stj.v4i2.5058
GOST (OAK)Mahliyoxon Odiljon qizi, Xodjayeva ZAMONAVIY TA‘LIMDA TALABALARDA TANQIDIY FIKRLASH KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISH: MOTIVATSION VA NAZARIY ASOSLAR // Science time. – 2026. – T. 4, № 2. – B. 470-475. – DOI: 10.66345/stj.v4i2.5058.
MLAMahliyoxon Odiljon qizi, Xodjayeva. “ZAMONAVIY TA‘LIMDA TALABALARDA TANQIDIY FIKRLASH KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISH: MOTIVATSION VA NAZARIY ASOSLAR.” Science time, 4(2), 470-475, 2026. https://doi.org/10.66345/stj.v4i2.5058
ChicagoMahliyoxon Odiljon qizi, Xodjayeva. “ZAMONAVIY TA‘LIMDA TALABALARDA TANQIDIY FIKRLASH KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISH: MOTIVATSION VA NAZARIY ASOSLAR.” Science time, 4(2), 470-475 (2026). https://doi.org/10.66345/stj.v4i2.5058
HarvardMahliyoxon Odiljon qizi, Xodjayeva (2026) ‘ZAMONAVIY TA‘LIMDA TALABALARDA TANQIDIY FIKRLASH KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISH: MOTIVATSION VA NAZARIY ASOSLAR’, Science time, 4(2), 470-475. https://doi.org/10.66345/stj.v4i2.5058
BibTeX
@article{mahliyoxonodiljonqizixodjayeva2026,
  title = {ZAMONAVIY TA‘LIMDA TALABALARDA TANQIDIY FIKRLASH KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISH: MOTIVATSION VA NAZARIY ASOSLAR},
  author = {Mahliyoxon Odiljon qizi, Xodjayeva},
  journal = {Science time},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {2},
  pages = {470-475},
  doi = {10.66345/stj.v4i2.5058},
  url = {https://doi.org/10.66345/stj.v4i2.5058}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Science time jurnalidan boshqa maqolalar

Science time — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Pedagogika sohasidagi boshqa maqolalar

Pedagogika sohasidagi OAK jurnallari