Inglizcha psixolingvistik terminlar uchun o‘zbek tilida ekvivalent yaratish usullari

Tolibjon Ravshanbek o‘g‘li, Ochildiyev, Zayniddin Radjabovich, Narmuratov

Science time · 2026-yil

Annotatsiya

Mazkur maqolada ingliz tilidagi psixolingvistika sohasiga oid atamalar uchun o‘zbek tilida ekvivalentlar yaratish usullari tahlil qilingan. Psixolingvistika – til va psixika o‘zaro aloqasini o‘rganuvchi soha – O‘zbekistonda endi shakllanib kelayotgan bo‘lib, ko‘plab ilmiy tushunchalarni ifodalash uchun mos o‘zbekcha terminlar zarur. Adabiyotlar tahlili asosida termin yaratishning bir necha usullari, semantik (mavjud so‘zga yangi ma’no berish), morfologik (yangi termin yasash uchun affiks qo‘shish), sintaktik (so‘z birikmasi shaklida termin yaratish) hamda xorijiy atamalarni o‘zlashtirish, aniqlangan. Maqolada ushbu usullar psixolingvistik terminlar misolida ko‘rib chiqilib, har birining afzallik va kamchiliklari muhokama qilinadi. Tahlil qismida bilingvizm va ikki tillilik, ichki nutq kabi istilohlar misolida turli usullarning qo‘llanilishi ko‘rsatilgan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, xalqaro atamalarni to‘g‘ridan-to‘g‘ri o‘zlashtirish oson yo‘l bo‘lsa-da, murakkab tushunchalarni o‘zbek tilining ichki imkoniyatlari bilan ifodalash ilmiy matnlarni keng ommaga tushunarliroq qiladi. Xulosa o‘rnida, inglizcha psixolingvistik terminlarni tarjima qilish va yaratishda izchil yondashuv lozimligi, zarur hollarda bir necha usulni uyg‘un qo‘llash orqali eng maqbul ekvivalentlar tanlash zarurligi ta’kidlangan.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarTolibjon Ravshanbek o‘g‘li, Ochildiyev, Zayniddin Radjabovich, Narmuratov
JurnalScience time
NashriyotАжиниёз номидаги Нукус давлат педагогика институти
ISSN2992-8850
Nashr sanasi2026-01-15
Jild4
Son1
Betlar124-132
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
DOI10.66345/stj.v4i1.4769
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

Kalit so‘zlar

psixolingvistika; terminologiya; ekvivalent tarjima; o‘zlashtirma atama; semantik neologizm; morfologik usul; sintaktik birikma

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APATolibjon Ravshanbek o‘g‘li, Ochildiyev, & Zayniddin Radjabovich, Narmuratov (2026). INGLIZCHA PSIXOLINGVISTIK TERMINLAR UCHUN O‘ZBEK TILIDA EKVIVALENT YARATISH USULLARI. Science time, 4(1), 124-132. https://doi.org/10.66345/stj.v4i1.4769
GOST (OAK)Tolibjon Ravshanbek o‘g‘li, Ochildiyev, Zayniddin Radjabovich, Narmuratov INGLIZCHA PSIXOLINGVISTIK TERMINLAR UCHUN O‘ZBEK TILIDA EKVIVALENT YARATISH USULLARI // Science time. – 2026. – T. 4, № 1. – B. 124-132. – DOI: 10.66345/stj.v4i1.4769.
MLATolibjon Ravshanbek o‘g‘li, Ochildiyev, and Zayniddin Radjabovich, Narmuratov. “INGLIZCHA PSIXOLINGVISTIK TERMINLAR UCHUN O‘ZBEK TILIDA EKVIVALENT YARATISH USULLARI.” Science time, 4(1), 124-132, 2026. https://doi.org/10.66345/stj.v4i1.4769
ChicagoTolibjon Ravshanbek o‘g‘li, Ochildiyev, and Zayniddin Radjabovich, Narmuratov. “INGLIZCHA PSIXOLINGVISTIK TERMINLAR UCHUN O‘ZBEK TILIDA EKVIVALENT YARATISH USULLARI.” Science time, 4(1), 124-132 (2026). https://doi.org/10.66345/stj.v4i1.4769
HarvardTolibjon Ravshanbek o‘g‘li, Ochildiyev, and Zayniddin Radjabovich, Narmuratov (2026) ‘INGLIZCHA PSIXOLINGVISTIK TERMINLAR UCHUN O‘ZBEK TILIDA EKVIVALENT YARATISH USULLARI’, Science time, 4(1), 124-132. https://doi.org/10.66345/stj.v4i1.4769
BibTeX
@article{tolibjonravshanbekogliochildiyev2026,
  title = {INGLIZCHA PSIXOLINGVISTIK TERMINLAR UCHUN O‘ZBEK TILIDA EKVIVALENT YARATISH USULLARI},
  author = {Tolibjon Ravshanbek o‘g‘li, Ochildiyev and Zayniddin Radjabovich, Narmuratov},
  journal = {Science time},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {1},
  pages = {124-132},
  doi = {10.66345/stj.v4i1.4769},
  url = {https://doi.org/10.66345/stj.v4i1.4769}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Science time jurnalidan boshqa maqolalar

Science time — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari