Eksperimental tadqiqotlarda оlingan natijalar ko‘rsatdiki, qandli diabet bilan kasallangan urg‘ochi kalamushlardan tug‘ilgan avlodlarda ichak morfologiyasida sezilarli o‘zgarishlar mavjudligini ko‘rsatadi. Postnatal ontogenezning ilk davrlarida ingichka ichak devori struktur komponentlarida yallig‘lanish reaktiv o‘zgarishlar, mononuklear hujayralar bilan infiltratsiyalanish, distrofik jarayonlar kuzatildi. Kechki davrlarda esa shilliq va mushak qavatlari qalinligining pasayishi, kriptlar balandligining pasayishi, epiteliy hujayralari sonining kamayishi, qon tomirlari va limfa tugunlari zichligining pasayishi jarayonlari kuzatildi. Bu jarayonlar barchasi bolaning xomilaki davrlarida organizmdagi giperglikemiya, anomal muhit ta’sirida rivojlanganligining asoratlari oqibatlari va onaning giperglikemiyasi ta'sirida gistogenezning buzilishi bilan bog‘liq. Bu hujayralarning proliferativ faolligining pasayishiga, ichakning so‘rilish jarayonlarining pasayishiga va yallig‘lanish jarayonlarining rivojlanish xavfini oshirishga olib kelаdi. Hujayralar sonining kamayishi shilliq qavatning sekretor funksiyasi buzilganligini ko‘rsatadi. Epiteliya hujayralari shilliq qavatni himoya qilishda asosiy rol o‘ynaydi va ularning kamayishi ichak to‘sig‘ining o‘tkazuvchanligini oshirishga olib kelishi mumkin. Shilliq osti qavatidagi qon tomirlari va limfoid tugunlari zichligining pasayishi ingichka ichakning qon ta'minoti va immun funktsiyasining buzilishini ko‘rsatadi. Bu giperglikemiya ta'sirida buzilgan angiogenez va limfopoez bilan bog‘liq bo‘lаdi. Giperglikemiya kollagen va elastin kabi strukturaviy oqsillar sintezining buzilishiga olib keladi, bu esa qon tomirlar mustahkamligi va elastikligining pasayishiga, shuningdek DNK metilatsiyasining o‘zgarishiga olib keladi, bu esa gistogenez va hujayra differentsiatsiyasini tartibga soluvchi genlar ekspressiyasining buzilishiga olib keladi.
| Mualliflar | Rasbergenov, Allambergan Allamjarovich, Adilbekova, Dilorom Baxtiyarovna |
|---|---|
| Jurnal | Ёш олимлар тиббиёт журнали |
| Nashr sanasi | 2025-06-05 |
| Son | 14 |
| Betlar | 89-94 |
| Til | Rus |
eksperimental qandli diabet, ingichka ichak, postnatal ontogenez, morfologiya, qon tomir to‘qima tuzilmalari.
LAMP (Loop-mediated Isothermal Amplification) testining klinik amaliyotda qo‘llanilishi va uning samaradorligini tahlil qiladi. LAMP testi molekulyar diagnostika usuli sifatida zamonaviy tibbiyotda muhim o‘rin…
Tatqiqot ishida Angren kaolini asosida gidrotermal sintez usuli bilan sintetik NaX seoliti sintez qilindi. Aralashma molyar nisbati SiO₂/Al₂O₃ = 2 Na₂O/SiO₂ = 1:1 va H₂O/Na₂O = 40 ga teng bo‘lishi uchun metakaolin, NaOH…
Adrenergic nerve structures of blood vessels of the jejunum of rabbits in early postnatal ontogenesis (10-, 20-, 30-day-old rabbits) were studied by processing cryostat sections and total preparations with a glyoxylic…
Onadagi surunkali toksik gepatit xastaligi bo‘lgan dvarlarda medikamentoz korreksiyalash ona va uning avlodlari jigarining morfofunksional holatiga ijobiy ta’sir qildi. Ona va avlod jigaridagi morfofunksional…
Очлик - бу табиатнинг қонуни бўлиб, унинг физиологик ва патологик, тўлиқ ёки қисман, миқдорий ва сифатий турлари фарқ қилинади. Физиологик очлик бу инсонлар ва ҳайвонлар ҳаётида учраб турадиган ҳолатдир. Патологик очлик…
В данной работе рассматриваются процессы формирования иммунных структур тонкой кишки кроликов в онтогенезе. Исследование охватывает морфологические и функциональные изменения лимфоидных образований, включая пейеровы…
Ушбу мақолада каламушлар ошқозони туби адренергик ва холинергик нерв тизимининг умумий тузилиши ва ошқозон фаолиятининг бошқарилуви ҳамда метаболик синдром (абдоминал ёғ тўқимасининг пайдо бўлиши ва кўпайишида) пайдо…
Тадқиқотнинг мақсади: Қандли диабет билан оғриган беморларда оёқларнинг йирингли-некротик жароҳатларини даволашнинг клиник-экспериментал тадқиқотларига асосланиб патогенетик ёндашувларини такомиллаштириш.Тадқиқотнинг…
В современную эпоху глобализации воспаление и связанные с ним заболевания представляют собой серьезную медико-социальную проблему для здоровья населения всего мира. Воспаление является сложным биологическим процессом…
Ushbu maqola insultdan keyingi afaziya bilan og‘rigan bemorlarda Memantinning hayot sifati va til funksiyasi tiklanishiga ta’sirini baholashga bag‘ishlangan. Tadqiqot prospektiv, randomizatsiyalangan va nazoratli…