Jon grinning “Yulduzlar aybdor” romanida o‘smirlar nutqining pragmatik xususiyatlari va ularning tarjimada adekvatligi

Nosirova, Dilnoza Rizoqulovna

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada John Greenning “The Fault in Our Stars” romanidagi o‘smirlar muloqoti pragmatikasi hamda uning o‘zbekcha tarjimasida yoshlar diskursini adekvat qayta yaratish muammolari tahlil qilinadi. YA (young adult) matnning kommunikativ qiymati ko‘pincha sujetdan ko‘ra dialoglarning “ovoz”ida, ya’ni qahramonlarning o‘zaro qanday gaplashishida namoyon bo‘ladi. O‘smirlar nutqi sotsiolingvistik jihatdan substandart birliklar (slang), diskurs markerlari (I mean, like, you know), intensivatorlar (really, super), hazil va kinoya, tabular va evfemizmlar, lakunar qisqartmalar (matnli xabarlar), shuningdek, yaqinlikni quruvchi murojaat shakllari bilan tavsiflanadi. Ushbu birliklar nafaqat ma’no beradi, balki ijtimoiy identitetni yaratadi: qahramon “kattalardek” gapirmaydi, u o‘z guruhining tili bilan yashaydi. Tarjimada esa ko‘pincha normativ adabiy tilga tekislash (neytrallashuv), tabu leksikani yumshatish yoki tushirib qoldirish, diskurs markerlarini yo‘qotish kabi holatlar o‘smirona tovushni pasaytiradi. Maqolada pragmatik adekvatlikni baholash uchun mezonlar (illokutsion moslik, ekspressivlik, politeness dinamikasi, sotsiolingvistik belgililik) taklif etiladi va o‘zbek tilining imkoniyatlariga tayanib, funktsional analog, kompensatsiya, pragmatik adaptatsiya hamda minimal transliteratsiya strategiyalari asoslanadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarNosirova, Dilnoza Rizoqulovna
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
NashriyotҚўқон давлат педагогика институти
ISSN3030-3958
Nashr sanasi2026-08-08
Jild8
Son7
Betlar405-413
TilO‘zbek
DOI10.70728/b.series.fil.v08.i07.063
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

Kalit so‘zlar

o‘smirlar nutqi, pragmatika, diskurs markerlari, slang, sotsiolingvistika, pragmatik adekvatlik, badiiy tarjima, YA janri, John Green, Yulduzlar aybdor.

Iqtibos keltirish

APANosirova, Dilnoza Rizoqulovna (2026). JON GRINNING “YULDUZLAR AYBDOR” ROMANIDA O‘SMIRLAR NUTQINING PRAGMATIK XUSUSIYATLARI VA ULARNING TARJIMADA ADEKVATLIGI. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(7), 405-413. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i07.063
GOST (OAK)Nosirova, Dilnoza Rizoqulovna JON GRINNING “YULDUZLAR AYBDOR” ROMANIDA O‘SMIRLAR NUTQINING PRAGMATIK XUSUSIYATLARI VA ULARNING TARJIMADA ADEKVATLIGI // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 7. – B. 405-413. – DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i07.063.
MLANosirova, Dilnoza Rizoqulovna. “JON GRINNING “YULDUZLAR AYBDOR” ROMANIDA O‘SMIRLAR NUTQINING PRAGMATIK XUSUSIYATLARI VA ULARNING TARJIMADA ADEKVATLIGI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(7), 405-413, 2026. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i07.063
ChicagoNosirova, Dilnoza Rizoqulovna. “JON GRINNING “YULDUZLAR AYBDOR” ROMANIDA O‘SMIRLAR NUTQINING PRAGMATIK XUSUSIYATLARI VA ULARNING TARJIMADA ADEKVATLIGI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(7), 405-413 (2026). https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i07.063
HarvardNosirova, Dilnoza Rizoqulovna (2026) ‘JON GRINNING “YULDUZLAR AYBDOR” ROMANIDA O‘SMIRLAR NUTQINING PRAGMATIK XUSUSIYATLARI VA ULARNING TARJIMADA ADEKVATLIGI’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(7), 405-413. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i07.063
BibTeX
@article{nosirovadilnozarizoqulovna2026,
  title = {JON GRINNING “YULDUZLAR AYBDOR” ROMANIDA O‘SMIRLAR NUTQINING PRAGMATIK XUSUSIYATLARI VA ULARNING TARJIMADA ADEKVATLIGI},
  author = {Nosirova, Dilnoza Rizoqulovna},
  journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
  year = {2026},
  volume = {8},
  number = {7},
  pages = {405-413},
  doi = {10.70728/b.series.fil.v08.i07.063},
  url = {https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i07.063}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi