XI asrda yozilgan “Qutadg‘u bilig” asari qadimgi turkiy xalqlarning ma’naviy qarashlari, urf-odatlari hamda til xususiyatlarini ko‘rsatib beradi. Asar qahramonlarining fe’l-atvorini, ularning tafakkuri va idrokini namoyon bo‘lishida muallif badiiy tasviriy vositalardan keng foydalanganini ko‘rish mumkin. Asardagi leksemalar va frazemalarning o‘rni beqiyosdir. Tadqiqot jarayonida asardagi arxaik soʻzlar, frazeologik birliklar, soʻz yasalishi, grammatik shakllar hamda badiiy ifoda vositalari lingvistik nuqtai nazardan oʻrganildi. Shuningdek, “Qutadgʻu bilig” tilining hozirgi oʻzbek adabiy tili bilan munosabati, tarixiy taraqqiyot bosqichlari va til taraqqiyotiga qoʻshgan hissasi tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari asarning turkiy tillar tarixini, xususan, oʻzbek adabiy tilining shakllanish jarayonini oʻrganishda muhim manba ekanligini koʻrsatadi. Tadqiqot natijalari “Qutadg‘u bilig” asarining nafaqat badiiy va didaktik yodgorlik, shu bilan birga turkiy tillar tarixini, xususan, o‘zbek tilining taraqqiyot bosqichlarini o‘rganishda muhim manba ekanligini tasdiqlaydi.
| Mualliflar | Abdullayeva, Vazira Quronovna |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashr sanasi | 2026-07-15 |
| Jild | 8 |
| Son | 06 |
| Betlar | 726-734 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.70728/b.series.fil.v08.i06.099 |
DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i06.099 · Maqolaning asl sahifasi
“Qutadg‘u bilig”, turkiy til, til, til xususiyatlari, leksema, qadimgi turkiy til, semantika, qo‘shimchalar.
Ushbu maqolada o‘zbek lingvomadaniy muhitida miqdor konseptining konseptual, kognitiv va lingvokulturologik xususiyatlari tahlil qilinadi. Miqdorning nafaqat matematik, balki milliy-madaniy, baholovchi jihatlari ochib…
Maqolada XX asr birinchi yarmida Samarqand ilmiy-adabiy muhitida o‘zbek adabiyotshunosligi masalalariga doir dastlabki ilmiy qarashlarning shakllanishi tahlil qilinadi. Tadqiqotda jadid merosi, Samarqanddagi ta’lim va…
mazkur maqolada taniqli adib Ulug‘bek Hamdam nasriy asarlari, xususan, yaqin yillarda yaratilgan “Binafsha” va “To‘lin oy qissasi” hikoyalari misolida kompozitsion va strukturaviy evolutsiya masalalari tadqiq etilgan…
Maqolada tizimi turlicha bo‘lgan o‘zbek va rus tillari frazeologiyasida hayvonlar nomi (zoonimlar) ishtirok etgan iboralarning peyorativ ma’no hosil qilishdagi o‘rni tahlil qilinadi. Zoonimli frazeologizmlarning inson…
Mazkur tadqiqot ingliz tilidagi blue rang komponenti ishtirok etgan idiomatik birliklarning semantik va lingvomadaniy xususiyatlarini o‘rganishga bag‘ishlangan. Tadqiqot davomida ingliz tilidan tanlab olingan o‘n ikki…
Maqolada adabiy obzor (literature review) tushunchasining jahon ilmiy tafakkuridagi o‘rni, nazariy asoslari va metodologik ahamiyati tahlil qilinadi. Unda adabiy obzorning shakllanish jarayoni, ilmiy tadqiqotdagi…
Ushbu maqolada o‘zbek xalq paremalarida uchraydigan somatik komponentlarning semantik tabiati hamda ularda kuzatiladigan ma’no ko‘chish usullari tahlil qilinadi. Inson tana a’zolari nomlari ishtirok etgan paremalar…
Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek lingvomadaniy diskursida makon, vaqt va deyksis kategoriyalarining o‘zaro bog‘liqligi tadqiq etiladi. Tadqiqotda makon va vaqtning inson tafakkuridagi konseptual birligi, ularning til…
This article is about how historical-memorial discourse is linguocultural in nature, and why that matters methodologically, especially in translation studies. It kind of looks at cultural memory, a “concept sphere” type…
This research explores the syntactic, stylistic, and pragmatic nuances of audiovisual media discourse by comparing English and Uzbek screen texts across feature films, television broadcasts, streaming series, and…