This research explores the syntactic, stylistic, and pragmatic nuances of audiovisual media discourse by comparing English and Uzbek screen texts across feature films, television broadcasts, streaming series, and digital video advertisements. Moving beyond static print media, this study highlights how both languages deploy audiovisual translation (AVT) mechanisms—including metonymy, situational analogues, calques, and phono-graphic transformations (transcription/transliteration)—to maintain emotional, communicative, and cultural resonance. Integrating empirical data from corpus-based research on classic Uzbek films (O'tkan kunlar) and modern English releases (The Covenant), the analysis reveals how the structural variance between an analytic language (English) and an agglutinative language (Uzbek) dictates the pragmatic success of subtitling and dubbing. The findings demonstrate that while English audiovisual texts prioritize linguistic compression, dynamic action, and individual psychological impact, Uzbek adaptations systematically implement localization and cultural substitution to align with collective traditions, moral-philosophical values, and localized stylistic expectations.
| Mualliflar | Bozorova, Vasila Ilkhomovna, Turobidinova, Mohigul Akromjon qizi |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashr sanasi | 2026-07-15 |
| Jild | 8 |
| Son | 06 |
| Betlar | 686-696 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.70728/b.series.fil.v08.i06.094 |
DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i06.094 · Maqolaning asl sahifasi
Audiovisual translation, media discourse, subtitling, dubbing, metonymy, calque, translation analogues, corpus linguistics, discourse markers, English and Uzbek media.
Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek lingvomadaniy diskursida makon, vaqt va deyksis kategoriyalarining o‘zaro bog‘liqligi tadqiq etiladi. Tadqiqotda makon va vaqtning inson tafakkuridagi konseptual birligi, ularning til…
Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek tillariga oid frazeologik birliklar misol qilib olingan bo‘lib, ularda “nutqiy faollik” va “nutqiy tormozlanish” semantik birliklarining neyrolingvistik ifodasi tahlil qilinadi. Mazkur…
Maqolada adabiy obzor (literature review) tushunchasining jahon ilmiy tafakkuridagi o‘rni, nazariy asoslari va metodologik ahamiyati tahlil qilinadi. Unda adabiy obzorning shakllanish jarayoni, ilmiy tadqiqotdagi…
Ushbu maqolada Nazar Eshonqulning psixologik va falsafiy ruhda yozilgan “Maymun yetaklagan odam” hikoyasi, undagi ichki ma’no va ramziylik tahlilga tortilgan. Qahramonlarning ichki holati, ruhiy kechinmalari yoritib…
Maqolada tizimi turlicha bo‘lgan o‘zbek va rus tillari frazeologiyasida hayvonlar nomi (zoonimlar) ishtirok etgan iboralarning peyorativ ma’no hosil qilishdagi o‘rni tahlil qilinadi. Zoonimli frazeologizmlarning inson…
Maqolada nemis va o‘zbek tillaridagi o‘zlashma neologizmlarni korpus hamda elektron manbalar asosida tadqiq etish mezonlari yoritiladi. Tadqiqotning asosiy e’tibori DWDS, DeReKo, COSMAS II, O‘zbek milliy korpusi, O‘zbek…
Maqolada XX asr birinchi yarmida Samarqand ilmiy-adabiy muhitida o‘zbek adabiyotshunosligi masalalariga doir dastlabki ilmiy qarashlarning shakllanishi tahlil qilinadi. Tadqiqotda jadid merosi, Samarqanddagi ta’lim va…
Mazkur maqolada ekologik diskursda uchraydigan deviativ til birliklari hamda ularning til me’yorlaridan chetga chiqish holatlari lingvistik va lingvoekologik nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Tadqiqotda ekologik…
XI asrda yozilgan “Qutadg‘u bilig” asari qadimgi turkiy xalqlarning ma’naviy qarashlari, urf-odatlari hamda til xususiyatlarini ko‘rsatib beradi. Asar qahramonlarining fe’l-atvorini, ularning tafakkuri va idrokini…
Ushbu maqolada oila tili oʻzbek tilshunosligining oʻziga xos subyekti sifatida tadqiq etiladi. Tadqiqotda muayyan bir oila muhitida shakllangan oykolekt birliklari mikrotoponimlar, asbob-uskuna nomlari, shaxs laqablari…