Mazkur maqola o‘zbek shevalarida qayd etilgan uda va jiyan terminlarining etimologiyasi va leksik-semantik xususiyatlariga bag‘ishlangan. Qarindoshlik terminlari juda qadim tarixga ega bo‘lib, o‘z tarkibida yaratilish davriga ko‘ra xatto yozma yodgorliklarda ham qayd qilinmagan shakllarini saqlab kelayotganligi tarixiy leksika, dialektologiya hamda terminlar orqali butun bir jamiyatni shakllanish tarixini, oila, nikoh va qarindoshlik terminlari orqali ifodalab kelishi bilan qimmatbaho manba vazifasini o‘tay olish imkoniyatiga ega. Uda qarindoshlik termini qadimiy turkiy tillar uchun umumiy hodisa bo‘lgan va ba’zi shevalarida saqlanib qolgan, boshqalarida unut bo‘lib, uning ayrim shevalarida esa qoldiq sifatida saqlanib qolgan. Uda va jiyan termini qarindoshlik termini sifatida turkiy tillarning barchasida, fonetik farqlari bilan mavjud. O‘zbek tili va uning shevalarida jiyan terminining ma’nosi torayib, konkretlashib, faqat opa-singillar va o‘rni bilan aka-ukalarning farzandlari ma‘nosinigina anglatadi.
| Mualliflar | Saidova, Muhabbatxon Shukrullayevna |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashriyot | Қўқон давлат педагогика институти |
| ISSN | 3030-3958 |
| Nashr sanasi | 2026-07-15 |
| Jild | 8 |
| Son | 06 |
| Betlar | 310-317 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.70728/b.series.fil.v08.i06.042 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-27 |
DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i06.042 · Maqolaning asl sahifasi
qarindoshlik terminlari, leksika, dialektologiya, etimologiya, leksik- semantik xususiyatlar, uda, jiyan ЭТНОЛИНГВИСТИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ РОДСТВЕННЫХ ТЕРМИНОВ УДА И ПЛЕМЯННИК
| APA | Saidova, Muhabbatxon Shukrullayevna (2026). UDA VA JIYAN QARINDOSHLIK TERMINLARINING ETNOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(06), 310-317. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i06.042 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Saidova, Muhabbatxon Shukrullayevna UDA VA JIYAN QARINDOSHLIK TERMINLARINING ETNOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 06. – B. 310-317. – DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i06.042. |
| MLA | Saidova, Muhabbatxon Shukrullayevna. “UDA VA JIYAN QARINDOSHLIK TERMINLARINING ETNOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(06), 310-317, 2026. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i06.042 |
| Chicago | Saidova, Muhabbatxon Shukrullayevna. “UDA VA JIYAN QARINDOSHLIK TERMINLARINING ETNOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(06), 310-317 (2026). https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i06.042 |
| Harvard | Saidova, Muhabbatxon Shukrullayevna (2026) ‘UDA VA JIYAN QARINDOSHLIK TERMINLARINING ETNOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(06), 310-317. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i06.042 |
| BibTeX | @article{saidovamuhabbatxonshukrullayevna2026,
title = {UDA VA JIYAN QARINDOSHLIK TERMINLARINING ETNOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI},
author = {Saidova, Muhabbatxon Shukrullayevna},
journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
year = {2026},
volume = {8},
number = {06},
pages = {310-317},
doi = {10.70728/b.series.fil.v08.i06.042},
url = {https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i06.042}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Ushbu maqolada “gender” tushunchasi, streotipi kabi hodisalar, ularning “til-nutq” dixotomiyasida muayyan leksik-semantik guruhlar paradigmasida ifodalinishi, ko’tarilgan muammoning esa antroposentrik paradigma…
Ushbu maqolada so‘zning belgiligi haqidagi umumiy nazariy umumlashmalarni toponim so‘zlarga tatbiqan izohlashga harakat qilingan, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining 2022-yil 13-sentyabardagi…
Mazkur maqolada ingliz va o‘zbek tillarida mavhum otlarning leksik- semantik hamda grammatik xususiyatlari qiyosiy-tipologik jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotda mavhum otlarning ikki tildagi qo‘llanish doirasi…
This article analyzes negative prefixation in English as a central mechanism of lexical negation within derivational morphology. It examines the structure, meaning, and distribution of major negative prefixes, including…
Adabiyotshunoslikda syujet va motiv sxemasi tushunchalari o o‘zaro farqlanuvchi, shu bilan birgalikda bir-biriga bog‘liq ravishda o‘rganishni taqozo etuvchi tushunchalar hisoblanadi. Ma’lum bir motivni o‘rganish…
Mazkur maqolada yapon biznes diskursida so‘roq shakllari orqali voqelanadigan direktiv nutqiy aktlarning lingvopragmatik funksiyalari tahlil qilinadi. Tijorat va kasbiy muloqotda so‘zlovchi adresatdan muayyan harakatni…
В статье исследуется специфика философского мировоззрения Л. Н. Толстого сквозь призму его ключевых этических концептов — ненасилия, непротивления злу силой и идеи «всемирности». На материале романа-эпопеи «Война и мир»…
В статье исследуется природа и динамика концептов «эгоизм» и «деградация» в контексте психологического анализа Л.Н. Толстого на примере романа- эпопеи «Война и мир». На основе сопоставления индивидуалистического начала…
This article discusses the modern cognitive foundations of the formation of metaphorical word combinations.
В статье концепт “власть” рассматривается на фоне семантического образования, отличающийся определёнными этнокультурными признаками, в котором отражаются стереотипы, характерные носителям узбекского языка и культуры.
Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi