Mazkur maqolada tilshunoslik fanining tarixiy shakllanish bosqichlari va undagi fundamental ilmiy paradigmalar almashinuvi jarayonlari tizimli ravishda tadqiq etilgan. Ushbu kichik tadqiqot orqali muallif bu jarayonni shunchaki nazariyalar almashinuvi emas, balki tilga bo‘lgan munosabatning tubdan o‘zgarishi ekanligini asoslab bergan. Shunigdek, maqolada an’anaviy qiyosiy-tarixiy tilshunoslikning vujudga kelishi, uning tillar genetik qarindoshligini aniqlashdagi o‘rni hamda keyinchalik tilni ichki tizim sifatida o‘rgangan strukturaviy tilshunoslikning shakllanish xususiyatlari tizimli tahlil qilingan. Maqolaning asosiy qismi XX asr ohiri va XXI asr boshlarida yuz bergan “antropotsentrik burilish” natijasida yuzaga kelgan zamonaviy tilshunoslik paradigmasiga bag‘ishlanadi. Xususan, maqolada bugungi kun tilshunosligining ustuvor yo‘nalishlari – kognitiv tilshunoslik, lingvokulturologiya va pragmalingvistikaning asosiy tamoyillari yoritilgan. Tadqiqot davomida, zamonaviy tilshunoslikning antropomarkazlashuv, kommunikativlilik, funksionalizm, eksplanatorlik, madaniy markazlashuv, fanlararo integrallashuv tamoyillari yoritilib, tilshunoslikning madaniyatshunoslik, jamiyatshunoslik va psixologiya kesishgan nuqtalaridagi yangi ilmiy yo‘nalishlar tahlilga tortilgan. Mazkur kichik tadqiqotdan olingan natijalari tilshinoslikning nazariy masalalarini chuqqurroq anglashda, zamonaviy til taraqqiyoti tendensiyalarini aniqlashga va filologik tadqiqotlarning metodologik bazasini mustahkamlashga xizmat qiladi.
| Mualliflar | Maxsudova, Nilufar Abdurasulovna |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashr sanasi | 2026-06-05 |
| Jild | 8 |
| Son | 04 |
| Betlar | 1579-1590 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.70728/b.series.v08.i04.224 |
DOI: 10.70728/b.series.v08.i04.224 · Maqolaning asl sahifasi
paradigma, qiyosiy-tarixiy, strukturaviy, antropotsentrik, kommunikatsiya, til va nutq, madaniyat, tafakkur, tendensiya, tamoyil.
Maqolada kichik sintaksis birliklarining kommunikativ funksiyalari ingliz va o‘zbek tillari misolida qiyosiy tahlil qilingan. So‘z birikmalari, gap bo‘laklari va sodda gaplarning rasmiy, norasmiy, badiiy va ommaviy…
This article is devoted to the analysis of the main concepts of linguoconceptology, in which the concept is studied as the basic unit. Concepts play a crucial role in storing and organizing knowledge about the world by…
Ushbu maqolada O‘zbekiston xalq yozuvchisi Isajon Sultonning “Boqiy darbadar” romani tarkibidagi maktublar badiiy funksiyasi va ularning tipologiyasi nazariy jihatdan tahlil qilindi. Ularning asar syujeti…
Maqolada Assia Jebarning « L’amour, la fantasia » asarida tarixning qanday tasvirlangani masalasi muhokama qilinadi. Ushbu roman ayollar xotirasida saqlanib qolgan jarohat izlaridan kelib chiqib, tarixni qayta yozish…
Mazkur maqolada ingliz va o‘zbek tillarida pul va boylikka oid leksik birliklarning semantik xususiyatlari qiyosiy tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida “money”, “wealth”, “fortune”, “income”, “capital”, “boylik”…
Ushbu maqolada turkiy tasavvufiy adabiyotning yirik namoyandasi Xoja Ahmad Yassaviy hamda uning izdoshlari ijodida poetik shakl an’analari tahlil qilinadi. “Devoni hikmat” asaridagi vazn, qofiya, band va misra…
Mazkur maqolada obraz, sxema va tushunchaning kognitiv tabiati hamda ularning o‘zaro munosabati tilshunoslik va adabiyotshunoslik nuqtayi nazaridan tahlil qilinadi. Obraz inson tafakkurida voqelikni hissiy-obrazli aks…
Mazkur maqolada vizual elementlar asosida matnni tushunish jarayonida semantik maydon nazariyasining o‘rni lingvistik va kognitiv yondashuv asosida tahlil qilinadi. Zamonaviy filologiyada matnni anglash jarayoni faqat…
Maqolada Sidney Sheldon asarlarining tematik tasnifi va ularning o‘zbek o‘quvchilari tomonidan qabul qilinishi tahlil qilinadi. Tadqiqotda yozuvchining detektiv janrdagi asarlarining badiiy va mazmuniy xususiyatlari…
This article explores the concept as a key notion in linguoculturology, focusing on its structure, interpretation, and linguistic representation. The study reviews major theoretical approaches proposed by Russian and…