SOMATIK FRAZEOLOGIZMLARDA LINGVOMADANIY KODLARNING IFODALANISHI (ISAJON SULTON HIKOYLARI ASOSIDA)

Nishonova, Adiba Adxamjon qizi

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Mazkur maqolada o‘zbek tilidagi somatik frazeologik birliklar, xususan, ko‘z komponentli frazeologizmlarning lingvomadaniy xususiyatlari tahlil qilingan. Unda somatik frazemalarning tilshunoslikdagi o‘rni, ularning shakllanish omillari hamda inson tafakkuri, milliy dunyoqarash va madaniy stereotiplar bilan uzviy bog‘liqligi yoritilgan. Tadqiqotda somatizm terminining ilmiy muomalaga kirib kelishi, o‘zbek va turkiy tilshunoslikda somatik frazeologizmlarning o‘rganilish bosqichlari haqida fikr yuritilgan. Asosiy e’tibor Isajon Sulton asarlarida qo‘llangan ko‘z somatizmi ishtirokidagi frazeologik birliklarning semantik, uslubiy va lingvomadaniy tahliliga qaratilgan. Jumladan, “ko‘zi qiymoq”, “ko‘z yummoq”, “ko‘zini uzmay qaramoq”, “ko‘zi to‘rt bo‘lmoq”, “ko‘z-ko‘z qilmoq”, “ko‘z qorachig‘iday asramoq” kabi iboralarning matndagi ma’no nozikliklari, ularning axloqiy, psixologik, evfemistik, ijtimoiy va madaniy kodlarni ifodalashdagi o‘rni ochib berilgan. Maqolada somatik frazeologik birliklar nafaqat obrazli ifoda vositasi, balki xalqning milliy tafakkuri, qadriyatlari va madaniy tajribasini aks ettiruvchi muhim lingvistik birlik ekanligi asoslangan.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarNishonova, Adiba Adxamjon qizi
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
Nashr sanasi2026-06-05
Jild8
Son04
Betlar924-929
TilIngliz
DOI10.70728/b.series.v08.i04.132

Kalit so‘zlar

somatik frazeologizm, somatizm, frazeologik birlik, lingvomadaniyat, ko‘z komponenti, madaniy kod, semantik tahlil.

Ilmiy soha

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar