Ushbu maqolada sug‘oriladigan alluvial-proluvial jinslar ustida shakllangan kolmatajlangan tuproqlarda kimyoviy elementlarning fazoviy taqsimlanishi, migratsiyasi va biogeokimyoviy barqarorligiga ion radiusining ta’siri ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Ion radiusi, uning gidratlanish darajasi va sorbsion-komplekslar bilan o‘zaro ta’siri elementlarning yuvilish, cho‘kish, akkumulyatsiya va biogeokimyoviy barerlar orqali qayta taqsimlanish jarayonlarini belgilovchi asosiy omil sifatida ko‘rib chiqiladi. Maqolada kichik, o‘rtacha va katta radiusli kationlar hamda yirik radiusli anionlarning irrigatsion landshaftlardagi geokimyoviy xatti-harakatlari tizimli ravishda bayon etilgan. “Ion radiusi - migratsiya” modeli asosida kolmatajlangan tuproqlarda elementlarning harakatchanligi, sorbsion barqarorligi va o‘simliklar tomonidan o‘zlashtirilish mexanizmlari yoritilgan.
| Mualliflar | Go‘Zalxon Tolibjonovna, Sotiboldiyeva, Alimardon Abdusalomovich, Abduraxmonov |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashr sanasi | 2026-06-27 |
| Jild | 8 |
| Son | 3 |
| Betlar | 380-385 |
| Til | Ingliz |
kolmatajlangan tuproqlar, ion radiusi, migratsiya, geokimyo, irrigatsion landshaftlar, kationlar, anionlar, gumus-kompleks, biogeokimyoviy barerlar
Visseral leyshmanioz (kala-azar) – Leishmania infantum deb nomlangan bir hujayrali (Protozoa) hayvonlar tomonidan keltirilib chiqariladigan kasallik turi hisoblanadi. Bu kasallikni tashxislashingi bugungi kunda bir…
Maqolada atsetilen va kroton aldegidi, atseton asosida olingan atsetilen spirtlarini, vinil etilefiri va ularning galogenli hosilalari molekulalarning geometriyasi va asosiy kvant-kimyoviy parametrlarini aniqlash uchun…
Ion-selektiv elektrodlar (ISE) tuproqni samarali boshqarish va urug‘lantirish strategiyalari uchun zarur bo‘lgan tuproq ozuqa moddalarining aniq va real vaqtda o‘lchovlarini ta’minlash orqali tuproq unumdorligini…
ЎЮЧ диапазондаги электромагнит тўлқинларда дастлабки ишлов бериб ҳамда анъанавий усулда дастлабки ишловсиз cублимацион усулда қуритилган объектларнинг таркибида иссиқлик сезувчи элементлари – аскорбин кислота ва умумий…
Baliqchilik xo‘jaligi suv havzalarida suvning kimyoviy tarkibini, undagi asosiy ionlarning miqdori hamda ularning o‘zaro nisbatini o‘rganishga qaratilgan. Baliqchilik ko‘llarida suv sifati baliqlarning yashashi, o‘sishi…
Mazkur maqolada donlarni undirish jarayonida yuz beradigan biokimyoviy o‘zgarishlar va ularning ozuqaviy qiymatga ta’siri tahlil qilindi. Undirish natijasida oqsil hazm bo‘lishi, vitaminlar miqdori va antioksidant…
Mazkur maqolada kungaboqar genofondining geografik xilma-xilligiga asoslangan holda boshlang‘ich namunalarning duragaylash imkoniyatlari o‘rganildi. Tadqiqotning dolzarbligi yuqori hosildor va adaptiv duragaylarni…
Ushbu maqolada manzarali va mevali daraxtlarda shira harakati hamda uning yog‘och (ksilem) hosil bo‘lishiga ta’siri tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, shira oqimi daraxtlarning suv bilan…
Ushbu tadqiqotda masxar va zafaron o‘simliklaridan olingan ekstraktlarning o‘tkir zaharliligi tajriba hayvonlarida o‘rganildi. Tadqiqot davomida o‘simlik ekstraktlarining organizmga ta’siri va ularning toksikologik…
Raspberry (Rubus idaeus L.) is an economically important fruit crop whose productivity is increasingly threatened by abiotic stress factors such as drought and salinity. This review summarizes current knowledge on…