Статья предлагает целостную модель учета затрат и аудита для предприятий Узбекистана,интегрирующую национальную нормативную базу с Международными стандартами аудита (МСА) и современнымиметодами управленческого учета. В рамках Introduction обосновывается актуальность перехода к IFRS-совместимому раскрытию и к риск-ориентированному аудиту на фоне институциональных реформ в стране. ВMethods описывается смешанный дизайн:(1) постановка модели Time-Driven Activity-Based Costing (TD-ABC) с калибровкой «временных уравнений» наERP-данных;(2) оценка рисков по ISA 315 (Revised 2019) с картированием факторов inherent risk по assertion;(3) проектирование ответных процедур по ISA 330, включая тесты средств контроля и субстантивные процедуры;(4) применение автоматизированных инструментов и техник (ATT/CAATs), process-mining и популяционныханалитик;(5) пилотная интеграция индикаторов устойчивости (ESG) в контуры TD-ABC для последующего assurance поISSA 5000.В Results фиксируются эффекты: рост точности калькуляции и сопоставимости затрат (через CCR и «временныеуравнения»), снижение доли аудиторских корректировок в областях повышенного риска (запасы, распределениенакладных, капитализация), усиление трассируемости «от источника к отчетности», а также готовность кограниченному/разумному заверению данных устойчивости. В Discussion/Conclusions аргументируется, что синтезTD-ABC + ISA 315/330 + ATT формирует воспроизводимую архитектуру доказательств, повышает надежностьфинансовой и нефинансовой отчетности и согласуется с траекторией национальных реформ, создавая основудля масштабирования на ПИО и крупные государственные предприятия
| Mualliflar | Юлчиев , Ойбек |
|---|---|
| Jurnal | Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт |
| Nashr sanasi | 2025-10-01 |
| Jild | 3 |
| Son | 10 |
| Til | Rus |
| DOI | 10.5281/zenodo.17515207 |
DOI: 10.5281/zenodo.17515207 · Maqolaning asl sahifasi
TD-ABC, ABC, «временные уравнения», риск-ориентированный аудит, ISA 315, ISA 330, автоматизированные инструменты, IT-контроли и приложения, запасы и WIP, капитализация затрат, устойчивость и ESG; ISSA 5000.
Jahon amaliyotida bank mahsulotlari bozorini rivojlantirishda mijozlarning moliyaviy savodxonligini oshirishorqali ularning yangi bank xizmatlariga bo‘lgan ishonchini mustahkamlash maqsad qilingan. Hozirgi davrda…
Mazkur maqolada hududiy iqtisodiyotda innovatsion siyosat mexanizmini shakllantirishning tizimli modelinazariy va amaliy jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi — mintaqaviy iqtisodiyotning…
Ushbu maqolada yashil iqtisodiyotga o‘tish jarayonida kichik biznes uchun yaratilayotgan iqtisodiy, ekologikva institutsional imkoniyatlar chuqur tahlil qilingan. Tadqiqot davomida muallif o‘tish davriga xos iqtisodiy…
Havo transporti zamonaviy global iqtisodiyotda yuqori tezlik, ishonchlilik va logistika samaradorligi bilanajralib turadigan strategik sohalardan biridir. So‘nggi yillarda xalqaro savdo va elektron tijorat hajmining…
Maqolada 2020–2024-yillarda O‘zbekiston, Markaziy Osiyo mamlakatlari va Yevropa Ittifoqida o‘rmonxo‘jaligini moliyalashtirishning manbalari va instrumentlari tizimli tahlil qilinadi. Tadqiqot usuli sifatida hujjat…
Ushbu maqolada dyuzdo sportida jarohatlar profilaktikasi va tibbiy tiklanish usullarining samaradorligiatroflicha tahlil qilingan. Tadqiqotda dyuzdo mashg‘ulotlarida yuzaga keladigan asosiy jarohat turlari, ularning…
Ushbu maqolada zamonaviy jahon iqtisodiyotida oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlash, yetkazib berishzanjirlaridagi uzilishlar, iqlim o‘zgarishi ta’siri va geosiyosiy tangliklar oqibatida yuzaga kelayotgan muammolar tahlil…
Совершенствование практики управления валютными рисками является одним из обязательныхусловий обеспечения ликвидности и стабильности коммерческих банков. Это объясняется тем, что, во первых,валютные операциии являются…
Ushbu ilmiy ishda korxona foydasini oshirishda raqobatbardosh narx siyosatining ahamiyati tahlil qilinadi.Bozor iqtisodiyoti sharoitida korxonalar narx belgilash strategiyasini shakllantirishda talab va taklif omillari…
Raqamli iqtisodiyotning jadal rivojlanishi sharoitida soliq tizimini modernizatsiya qilish barqaror iqtisodiyo‘sish va samarali davlat boshqaruvini ta’minlashning eng muhim ustuvor yo‘nalishlaridan biriga aylanmoqda…