Maqolada O‘zbekiston tijorat banklarida kredit risklarini baholashning mavjud ekonometrik modellarinitahlil qilish va yangi, zamonaviy gibrid model — CreditRisk-UZni ishlab chiqish natijalari keltirilgan. Tadqiqot 2015–2023-yillar davomida 18 ta tijorat bankidan to‘plangan 14 560 ta kredit shartnomasi ma’lumotlariga asoslanadi. Logistik regressiya,probit modeli, qaror daraxti, sun’iy neyron tarmoqlar (ANN), SVM va tasodifiy o‘rmon (Random Forest) modellariqiyosiy tarzda tahlil qilingan. Taklif etilayotgan CreditRisk-UZ gibrid modeli AUC-ROC ko‘rsatkichi bo‘yicha 0,912 natijagaerishib, mavjud modellarga nisbatan 4–13 foiz yuqori aniqlikni ta’minlaydi. Makroiqtisodiy o‘zgaruvchilarni modelga kiritishkreditlarning qaytmaslik ehtimolini prognozlash sifatini sezilarli darajada oshiradi.
| Mualliflar | Normamatova , Sitora, Raxmanov , Mexridin |
|---|---|
| Jurnal | Муҳандислик ва Иқтисодиёт |
| Nashr sanasi | 2026-05-01 |
| Jild | 4 |
| Son | 5 |
| Til | O‘zbek |
kredit riski, ekonometrik modellashtirish, logistik regressiya, neyron tarmoqlar, tijorat banklari, O‘zbekiston, kredit baholash, CreditRisk-UZ, random forest, skoring tizimi
Mazkur maqolada O‘zbekiston korxonalarining Jahon savdo tashkiloti talablari doirasidagi xalqaro raqobatbardoshligitexnologik va moliyaviy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotda hududiy sanoat korxonalarining innovatsion…
2021–2025-yillar O‘zbekiston bank sektori uchun iqtisodiy modernizatsiya davri bo‘ldi. Bu jarayonda davlatulushi qisqarib, raqamli moliyaviy xizmatlar kengaydi, Basel III/IV standartlari joriy etildi va regulyator…
Mazkur maqolada xizmat ko‘rsatish korxonalarini rivojlantirishda innovatsiyalarning ahamiyati va ularningiqtisodiy samaradorlikka ta’siri o‘rganilgan. Tadqiqot davomida raqamli texnologiyalar, CRM tizimlari, sun’iy…
В данной статье рассматриваются прикладные аспекты исламского страхования — такафула,являющегося одним из ключевых секторов исламской финансовой системы. Освещаются его отличительныеособенности, принципы…
Ushbu maqolada xo‘jalik yurituvchi biznes subyektlari biznes muhiti rivojlanishiga davlatning ta’siri nazariyva amaliy jihatdan tadqiq etilgan. Tadqiqot davomida davlatning iqtisodiy siyosati, institutsional…
статье рассматривается необходимость адаптации существующих методологий оценкидеятельности субъектов сферы услуг в условиях цифровизации экономики. Особое внимание уделяетсяизменениям в подходах к измерению…
Respublikamizda ekologik vaziyatni barqarorlashtirish, yashil xizmatlar sohasini rivojlantirish hamda barqaroriqtisodiy o‘sishga erishish masalalari ustuvor yo‘nalishlardan biri hisoblanadi. Ushbu yo‘nalish ekologik…
Tadqiqotda xizmat jarayonlarini raqamlashtirish, omnikanal yetkazib berish, ma’lumotlarga asoslanganboshqaruv, raqamli to‘lovlar, platforma ekotizimlari, kiberxavfsizlik, inson kapitali, innovatsiya-investitsiya…
Maqolada asalarichilik ishlab chiqarishining tarmoq xususiyatlari va ularning buxgalteriya hisobini tashkiletishga bevosita ta’siri ko‘rib chiqiladi. Asalarichilikda mavsumiylik, tirik biologik aktivlar bilan ishlash…
Davlat tomonidan nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolik jamiyati institutlarini moliyaviy qo‘llab-quvvatlashtizimida grant tanlovlari yo‘nalishlarini shakllantirish jarayonini takomillashtirish masalalari tahlil…