Markaziy qizilqum fosforit rudalaridan qimmatbaho komponentlarni kompleks ajratish texnologiyasi

Eshonqulov , Uchqun, Ruzibayeva, Dildora, Xushvaqtova, Dilshoda

Муҳандислик ва Иқтисодиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Mazkur maqolada Markaziy Qizilqum hududidagi past navli, yuqori karbonatli va magniyli fosforit rudalarinikompleks qayta ishlashning ilmiy-texnologik asoslari tadqiq etilgan. Tadqiqot jarayonida xomashyoning kimyoviy tarkibiva granulometrik xususiyatlari aniqlanib, zarracha o‘lchamining parchalanish darajasiga ta’siri baholandi. Sulfat kislotaliekstraksiya digidrat rejimida olib borilib, hosil bo‘lgan fosfat kislota eritmalarining fizik-kimyoviy xossalari, jumladan pH,elektr o‘tkazuvchanlik va dissotsiatsiya darajasi tahlil qilindi.Termik qayta ishlashning karbonatlarning parchalanish jarayoni hamda tizimning filtrlash tezligiga ta’siri o‘rganildi.Ammoniy nitrat ishtirokidagi tizimlarda trikalsiyfosfatning parchalanish darajasi 97–99% gacha yetishi aniqlandi. Komplekskimyoviy faollashtirish natijasida suvda eruvchan P₂O₅ miqdori 75–85% bo‘lgan mahsulotlar olindi va ular asosida NPhamda NPK turidagi mineral o‘g‘itlar sintez qilindi.Vegetatsion tajribalar natijasida hosildorlikning 15–25% ga oshishi kuzatildi. Olingan natijalar past navli fosforitlarni chuqurqayta ishlash orqali yuqori samarali va raqobatbardosh mineral o‘g‘itlar ishlab chiqarish imkoniyatini ilmiy asoslaydi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarEshonqulov , Uchqun, Ruzibayeva, Dildora, Xushvaqtova, Dilshoda
JurnalМуҳандислик ва Иқтисодиёт
NashriyotПлеханов номидаги Россия иқтисодиёти университетининг Тошкент шаҳридаги филиали
ISSN3060-463X, 3060-463X
Nashr sanasi2026-02-01
Jild4
Son2
TilO‘zbek
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Kalit so‘zlar

past navli fosforit, sulfat kislotali ekstraksiya, termik qayta ishlash, granulometrik tahlil, NP va NPK o‘g‘itlar, suvda eruvchan P₂O₅.

Iqtibos keltirish

APAEshonqulov , Uchqun, Ruzibayeva, Dildora, & Xushvaqtova, Dilshoda (2026). MARKAZIY QIZILQUM FOSFORIT RUDALARIDAN QIMMATBAHO KOMPONENTLARNI KOMPLEKS AJRATISH TEXNOLOGIYASI. Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(2). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2082
GOST (OAK)Eshonqulov , Uchqun, Ruzibayeva, Dildora, Xushvaqtova, Dilshoda MARKAZIY QIZILQUM FOSFORIT RUDALARIDAN QIMMATBAHO KOMPONENTLARNI KOMPLEKS AJRATISH TEXNOLOGIYASI // Муҳандислик ва Иқтисодиёт. – 2026. – T. 4, № 2.
MLAEshonqulov , Uchqun, Ruzibayeva, Dildora, and Xushvaqtova, Dilshoda. “MARKAZIY QIZILQUM FOSFORIT RUDALARIDAN QIMMATBAHO KOMPONENTLARNI KOMPLEKS AJRATISH TEXNOLOGIYASI.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(2), 2026. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2082
ChicagoEshonqulov , Uchqun, Ruzibayeva, Dildora, and Xushvaqtova, Dilshoda. “MARKAZIY QIZILQUM FOSFORIT RUDALARIDAN QIMMATBAHO KOMPONENTLARNI KOMPLEKS AJRATISH TEXNOLOGIYASI.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(2) (2026). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2082
HarvardEshonqulov , Uchqun, Ruzibayeva, Dildora, and Xushvaqtova, Dilshoda (2026) ‘MARKAZIY QIZILQUM FOSFORIT RUDALARIDAN QIMMATBAHO KOMPONENTLARNI KOMPLEKS AJRATISH TEXNOLOGIYASI’, Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(2). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2082
BibTeX
@article{eshonqulovuchqun2026,
  title = {MARKAZIY QIZILQUM FOSFORIT RUDALARIDAN QIMMATBAHO KOMPONENTLARNI KOMPLEKS AJRATISH TEXNOLOGIYASI},
  author = {Eshonqulov , Uchqun and Ruzibayeva, Dildora and Xushvaqtova, Dilshoda},
  journal = {Муҳандислик ва Иқтисодиёт},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {2},
  url = {https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/2082}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Муҳандислик ва Иқтисодиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Муҳандислик ва Иқтисодиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Eshonqulov , Uchqun — boshqa maqolalari