About some tectonic changes in the doctrine of civil law

OҚЮЛОВ, Омонбай

Юрист ахборотномаси · 2025-yil

Annotatsiya

Ушбу илмий мақолада муаллиф ҳуқуқ назарияси олимлари ғоялари ва мулоҳазалари асосида ҳуқуқдоктринасининг асосий нуқталарини белгилашга харакат қилади. Ўзбекистонда цивилистика доктринасини шаклланиш хусусиятлари тавсифланади ва уни мамлакатда фуқаролик қонунчилигини негизларини ишлаб чиқишдаги аҳамияти таъкидланади. Тадқиқотчи фикрича, дунёда сўнгги вақтларда илмийтехника тараққиёти натижасида вужудга келган ўзгаришлар цивилистика ҳуқуқи доктринасида тектоникғалаёнларни содир бўлишига сабаб бўлди. Жумладан, реал ҳуқуқий майдон билан биргаликда виртуалҳуқуқий майдон ҳам вужудга келди. Унда субъектларни хулқ атвори, муайян хиссий темпераментларбилан йўғрилган бўлиб, шахсни интизомлиги даражасини, ўзини-ўзи назорат қилиш қобилиятини муайяндаражада камайганлиги билан намоён бўлади. Шу сабабли ҳам, ФКнинг фуқаролик муносабатлариштирокчиларини инсофлилик презумпцияси хақидаги қоидани виртуал ҳуқуқий майдон муносабатлариштирокчиларига қўлламаслик таклиф этилади. Тадқиқотда сунъий интеллект ва инсон ўртасидаги ўзаромуносабатларни муайян жиҳатлари ҳам таҳлил этилади. Бунда инсон фуқаролик ҳуқуқий муносабатлардабевосита иштирок этиш майдонидан тобора узоқлашиб бораётганлиги қайд этилади. Бу ҳолат қанчаликяхши ниятлар билан изоҳланмасин, келгусида бунинг қайтариб бўлмас салбий оқибатлари кишиликцивилизациясини хаокатига олиб келиши мумкинлиги башорат қилинади. Шунингдек, тадқиқотда сўнгги вақтларда вужудга келган ўзини-ўзи чеклаш феномени таҳлил этилади, унинг моҳияти очиб берилади ва ноўрин бевақт вужудга келиши мумкин бўлган ижтимоий воқеъликларни олдини олишда превентив восита сифатидаги аҳамияти таъкидланади.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarOҚЮЛОВ, Омонбай
JurnalЮрист ахборотномаси
NashriyotАдлия вазирлиги Юристлар МОМ
ISSN2181-9416, 2187-9416
Nashr sanasi2025-06-30
Jild5
Son3
Betlar51-56
TilIngliz
Ilmiy sohaYuridik
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Kalit so‘zlar

Доктрина права, тектонические изменения, виртуальная пространство, презумпция добросовестности, искусственный интеллект, человеческое цивилизация, фактор личного участия, самоограничения, несвоевременные возможности.

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APAOҚЮЛОВ, Омонбай (2025). ABOUT SOME TECTONIC CHANGES IN THE DOCTRINE OF CIVIL LAW. Юрист ахборотномаси, 5(3), 51-56. https://yuristjournal.uz/index.php/lawyer-herald/article/view/1104
GOST (OAK)OҚЮЛОВ, Омонбай ABOUT SOME TECTONIC CHANGES IN THE DOCTRINE OF CIVIL LAW // Юрист ахборотномаси. – 2025. – T. 5, № 3. – P. 51-56.
MLAOҚЮЛОВ, Омонбай. “ABOUT SOME TECTONIC CHANGES IN THE DOCTRINE OF CIVIL LAW.” Юрист ахборотномаси, 5(3), 51-56, 2025. https://yuristjournal.uz/index.php/lawyer-herald/article/view/1104
ChicagoOҚЮЛОВ, Омонбай. “ABOUT SOME TECTONIC CHANGES IN THE DOCTRINE OF CIVIL LAW.” Юрист ахборотномаси, 5(3), 51-56 (2025). https://yuristjournal.uz/index.php/lawyer-herald/article/view/1104
HarvardOҚЮЛОВ, Омонбай (2025) ‘ABOUT SOME TECTONIC CHANGES IN THE DOCTRINE OF CIVIL LAW’, Юрист ахборотномаси, 5(3), 51-56. https://yuristjournal.uz/index.php/lawyer-herald/article/view/1104
BibTeX
@article{o2025,
  title = {ABOUT SOME TECTONIC CHANGES IN THE DOCTRINE OF CIVIL LAW},
  author = {OҚЮЛОВ, Омонбай},
  journal = {Юрист ахборотномаси},
  year = {2025},
  volume = {5},
  number = {3},
  pages = {51-56},
  url = {https://yuristjournal.uz/index.php/lawyer-herald/article/view/1104}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Юрист ахборотномаси jurnalidan boshqa maqolalar

Юрист ахборотномаси — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

OҚЮЛОВ, Омонбай — boshqa maqolalari

Yuridik sohasidagi boshqa maqolalar

Yuridik sohasidagi OAK jurnallari