Virusli orxit — moyak to‘qimasining virusli infeksiya natijasida yallig‘lanishi bo‘lib, klinik amaliyotda uning eng muhim sabablaridan biri epidemik parotit infeksiyasi hisoblanadi. Parotit virusi asosan quloq oldi so‘lak bezlarini zararlashi bilan tanilgan bo‘lsa-da, pubertat va postpubertat yoshdagi erkaklarda moyak to‘qimasini ham shikastlab, og‘riqli shish, isitma, skrotal og‘riq, moyak sezuvchanligi va reproduktiv salomatlikka salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Parotit orxiti odatda parotit belgilari boshlanganidan keyin bir necha kun ichida rivojlanadi, biroq ayrim holatlarda parotit bezlarining aniq shishi bo‘lmasa ham kuzatilishi mumkin. StatPearls ma’lumotlariga ko‘ra, orxit parotit bilan kasallangan postpubertat bemorlarning taxminan 14–35% ida rivojlanadi va belgilar ko‘pincha parotitdan keyin 4–8 kun oralig‘ida paydo bo‘ladi.Maqolada parotit infeksiyasidan keyingi virusli orxitning etiopatogenezi, klinik kechishi, tashxis qo‘yish mezonlari, differensial diagnostikasi, davolash tamoyillari va profilaktik ahamiyati tahlil qilindi. CDC ma’lumotlariga ko‘ra, orxit postpubertat erkaklarda parotitning eng keng tarqalgan asorati bo‘lib, u emlanmaganlarda taxminan 30%, emlanganlarda esa 6% atrofida uchraydi; parotit orxitida zararlangan moyakda atrofiya bemorlarning qariyb yarmida rivojlanishi mumkin. Parotit orxiti odatda hayot uchun xavfli bo‘lmasa-da, uning klinik ahamiyati og‘riq sindromi, moyak atrofiyasi, spermatogenez buzilishi, subfertillik yoki kam hollarda infertillik xavfi bilan belgilanadi. PubMed Central’da chop etilgan sharhlarda parotit orxitining erkak fertil salomatligiga uzoq muddatli ta’siri, xususan germinal epiteliy atrofiyasi, spermatogenezning buzilishi va ayrim bemorlarda subfertillik xavfi bilan bog‘liqligi ko‘rsatilgan.
| Mualliflar | Aminqulov, Shaxrijahon |
|---|---|
| Jurnal | Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали |
| Nashr sanasi | 2026-06-03 |
| Jild | 2 |
| Son | 2 |
| Betlar | 201-208 |
| Til | Ingliz |
virusli orxit, parotit, epidemik parotit, moyak yallig‘lanishi, postpubertat erkaklar
Ushbu maqola hozirgi kunda tibbiyotning dolzarb muammolaridan biri hisoblangan ichak chandiqlanish muammosining uchrashi va unga olib keluvchi muammolarga bag’ishlanadi. Ichak devori epiteliy, biriktiruvchi to’qima va…
Ushbu maqolada rejali gemodializdagi bemorlarda yurakning strukturaviy va funksional o‘zgarishlarini aks ettiruvchi exokardiografik remodeling ko‘rsatkichlarining klinik va prognostik ahamiyati o‘rganildi. Surunkali…
Orxit — moyak to‘qimasining infeksion yoki yallig‘lanish xususiyatiga ega zararlanishi bo‘lib, klinik amaliyotda ko‘pincha epididimit bilan birga, ya’ni epididimo-orxit shaklida uchraydi. Kasallikning yetakchi…
В работе рассмотрены особенности когнитивных нарушений при хронической ишемии мозга II стадии и транзиторные когнитивные изменения у студентов в условиях экзаменационного стресса. Актуальность исследования обусловлена…
This article examines the role of microbiological factors in the development of chronic periodontitis and their pathogenetic significance. Chronic periodontitis is a multifactorial inflammatory disease of periodontal…
Синдром поликистозных яичников является одним из наиболее часто встречающихся эндокринных нарушений у женщин репродуктивного возраста. Данное состояние проявляется различным сочетанием гиперандрогении, нарушений…
Sog‘liqni saqlash tizimini raqamlashtirish jarayonida elektron tibbiy yozuvlar (ETY) integratsiyasi tibbiy xizmat sifati va bemorlar xavfsizligini ta’minlashning bosh omiliga aylandi [1]. ETY tizimining asosiy…
Фолликулярная киста яичника является распространённой функциональной патологией у женщин репродуктивного возраста и развивается вследствие нарушения овуляции на фоне дисрегуляции гипоталамо-гипофизарно-яичниковой оси. В…
This article examines the effectiveness of modern preventive and therapeutic approaches in the treatment of dental caries, one of the most prevalent chronic diseases worldwide. The study highlights the multifactorial…
This article explores a personified approach to fertility restoration in women after surgery for ovarian endometriosis. The study emphasizes the complexity of reproductive outcomes influenced by surgical intervention…