Polifarmatsiya (odatda 5 va undan ortiq dori vositasini bir vaqtda qabul qilish) ko‘p kasallikli bemorlarda klinik natijalarni yaxshilashi mumkin, biroq u dori–dori o‘zaro ta’sirlari (DDI), nojo‘ya dori reaksiyalari, dori xatolari, adherens pasayishi hamda davolash xarajatlarining ortishi bilan bog‘liq xavflarni sezilarli oshiradi. Ayniqsa, keksa yosh, buyrak/jigar funksiyasi pasayishi, tor terapevtik oraliqli preparatlar (antikoagulyantlar, antiaritmiklar va boshqalar) qabul qilinishi hamda OTC/fitopreparatlar qo‘shilishi klinik ahamiyatli DDI ehtimolini kuchaytiradi. Ushbu tahliliy maqolada polifarmatsiyaning asosiy sabablari va “o‘rinli” hamda “muammoli” polifarmatsiya tushunchalari yoritiladi; farmakokinetik (CYP fermentlari, P-gp, absorbsiya va eliminatsiya o‘zgarishi) va farmakodinamik (qon ketish, giperkalemiya, sedatsiya/yiqilish, QT oralig‘i uzayishi) o‘zaro ta’sir mexanizmlari tizimlashtiriladi. Shuningdek, xavfni kamaytirish uchun dori yarashtirish (medication reconciliation), strukturali dori ko‘rib chiqish (medication review), skrining mezonlari (Beers, STOPP/START) hamda “Avoid–Adjust–Monitor” tamoyiliga asoslangan amaliy boshqaruv algoritmi taklif etiladi. Maqola yakunida individual depreskribing yondashuvi va monitoring orqali polifarmatsiya xavfsizligini oshirish bo‘yicha tavsiyalar beriladi
| Mualliflar | Qurbonova, Gulnoza, Kibriyeva, Maxfirat |
|---|---|
| Jurnal | Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали |
| Nashr sanasi | 2026-02-14 |
| Jild | 2 |
| Betlar | 205-210 |
| Til | Ingliz |
polifarmatsiya, dori–dori o‘zaro ta’siri, nojo‘ya dori reaksiyasi, dori xavfsizligi, medication reconciliation
Psixosomatik kasalliklar – bu ruhiy va jismoniy omillar o‘zaro ta’sirida yuzaga keladigan murakkab patologik holatlardir. Ushbu maqolada psixosomatik kasalliklarda kompleks davolash yondashuvining ahamiyati…
A priority task for researchers in the field of dentistry in Russia, in particular within the borders of the Tyumen region, is the systematic monitoring of the incidence of dental ailments. However, despite the…
Proton nasos ingibitorlari (PPI) gastroezofageal reflyuks kasalligi (GERK), eroziv ezofagit, peptik yara va ayrim yuqori GI qon ketish xavfi yuqori bemorlarda profilaktika uchun eng samarali antisekretor vositalardan…
В последние годы все большее внимание уделяется не только абсолютному снижению массы тела, но и ее динамике во времени. Настоящий обзор посвящен анализу феномена вариабельности массы тела (цикличности «потеря/набор»…
В статье рассматриваются современные возможности и эффективность применения цифровых технологий в ортопедической стоматологии при протезировании на дентальных имплантатах. Анализируются основные этапы цифрового рабочего…
Mazkur ilmiy maqolada ortodontik muolaja o‘tkazilayotgan bemorlarda individual og‘iz gigiyenasi tadbirlarini ishlab chiqish, ularning samaradorligini baholash hamda og‘iz bo‘shlig‘ining anatomo-funksional holatini…
Operatsiyadan keyingi asoratlar bemorlar salomatligi va reabilitatsiya jarayoniga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Ushbu maqolada asoratlarning asosiy turlari, ularning oldini olish strategiyalari va profilaktik…
Mazkur maqolada yechilmaydigan protezlardan uzoq muddat foydalanuvchi shaxslarning og‘iz bo‘shlig‘i anatomo-funksional holatini kompleks baholashning ilmiy-nazariy asoslari tahlil qilinadi. Zamonaviy ortopedik…
Ushbu maqolada depressiv holatlarning yurak-qon tomir kasalliklari bilan o‘zaro bog‘liqligi ilmiy-nazariy va klinik jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, depressiya nafaqat ruhiy salomatlikka, balki…
Ushbu maqolada metabolik sindromning rivojlanishida a’zo va tо‘qimalarning tizimli shikastlanish mexanizmlari tahlil qilingan. Metabolik sindrom – bu insulin rezistentlik, abdominal semizlik, dislipidemiya va arterial…