Мақолада ҳадисларни тўғри тушуниш ва улардан тўғри хулоса чиқариш учун зарур бўлган саккизта асосий омил батафсил ёритилган. Муаллиф ҳадисларни Қуръонга мувофиқ талқин қилиш, бир мавзудаги ҳадисларни жамлаб ўрганиш, ҳадисларнинг айтилиш сабаби ва мақсадини чуқур англаш, ҳақиқат ва мажозни ажрата олиш, ғайб ва шоҳид орасини фарқлаш каби омилларнинг аҳамиятини мисоллар билан исботлаган. Мақолада Имом Бухорий ривоят қилган «омоч кирган уйга хорлик киради» ҳадиси мисолида, унинг зоҳирий маъноси деҳқончиликка қарши деган ноўрин хулосага олиб келмаслиги, балки бу ҳадис орқали кишиларни деҳқончиликка берилиб, диний ёки ватанпарварлик бурчларини унутишдан сақлантириш назарда тутилгани тушунтирилган. Шунингдек, «мисвок оғизни тозаловчидир» ҳадиси асосида мақсад — оғизни тоза тутиш экани, воситалар эса замонга қараб ўзгариши мумкинлиги таъкидланган. Охирида ҳадисларни етук олимлар ҳузурида ўрганиш ва мазҳаб уламоларининг шарҳига таяниш лозимлиги хулоса қилинган.
| Mualliflar | Муратов, Дониёр |
|---|---|
| Jurnal | Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought – |
| Nashriyot | Ўзбекистон халқаро ислом академияси |
| ISSN | 2181-9572 |
| Nashr sanasi | 2026-07-23 |
| Jild | 3 |
| Son | 1 |
| Betlar | 19-23 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Islomshunoslik |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-16 |
| APA | Муратов, Дониёр (2026). Ҳадисларни тўғри тушуниш учун зарур омиллар. Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –, 3(1), 19-23. https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/845 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Муратов, Дониёр Ҳадисларни тўғри тушуниш учун зарур омиллар // Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –. – 2026. – T. 3, № 1. – B. 19-23. |
| MLA | Муратов, Дониёр. “Ҳадисларни тўғри тушуниш учун зарур омиллар.” Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –, 3(1), 19-23, 2026. https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/845 |
| Chicago | Муратов, Дониёр. “Ҳадисларни тўғри тушуниш учун зарур омиллар.” Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –, 3(1), 19-23 (2026). https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/845 |
| Harvard | Муратов, Дониёр (2026) ‘Ҳадисларни тўғри тушуниш учун зарур омиллар’, Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –, 3(1), 19-23. https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/845 |
| BibTeX | @article{article2026,
title = {Ҳадисларни тўғри тушуниш учун зарур омиллар},
author = {Муратов, Дониёр},
journal = {Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –},
year = {2026},
volume = {3},
number = {1},
pages = {19-23},
url = {https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/845}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Мақолада соғлом эътиқоднинг шахс, айниқса ёшлар тафаккури шаклланишидаги психологик аҳамияти, диний ва дунёвий эътиқоднинг фарқи, ўзбекистондаги виждон эркинлиги ва диний бағрикенглик ҳақидаги қонун ҳужжатлари таҳлил…
Мақолада буюк аллома Маҳмуд Замахшарийнинг (1075–1144) илгари номаълум бўлган ва олимлар томонидан йўқолган деб ҳисобланган «Кўзи ожизга тасалли» рисоласининг топилиши ва илмий таҳлили ёритилган. Теҳрондаги Малик миллий…
Мақолада XIII асрда яшаган сирийлик тарихчи, энциклопедист олим Абу-л-Фарадж Бар Эбрей (Бар Гебрей, 1226–1286)нинг «Тарих мухтасар ад-дувал» («Давлатларнинг қисқача тарихи») асари ва унинг мусулмон манбалари чуқур…
Мақолада XIX аср татар маърифатпарвари Шaҳобиддин Маржонийнинг (1818–1889) «Ал-ҳикма ал-балиға» номли асарида мотуридийлик ақидавий таълимотини ёритишга доир қарашлари кенг таҳлил қилинган. Маржоний Бухоро ва Самарқанд…
Мақолада ҳанафий мазҳаби олими Тақиюддин ибн Абдулқодир Тамимий Ғаззий Ҳанафийнинг (1543–1601) «Табақот ас-саниййа фий тарожим ал-ҳанафиййа» номли биобиблиографик асари тадқиқ қилинган. Ушбу асар ҳанафий олимларининг…
Мақолада қироат илмининг атақли имоми ва ровийси Ҳафс ибн Сулаймон ал-Куфийнинг (709–796) ҳаёти, илмий мероси ва қироатдаги ўрни батафсил ёритилган. Ҳафс Осим ибн Абу ан-Нажуднинг ўгай ўғли ва энг машҳур шогирди бўлиб…
Мақолада халифа Усмон (р.а.) даврида ёзилган Қуръони карим мусҳафларининг тарихи, уларнинг тузилиши, ёзув хусусиятлари ва бугунги кундаги тақдири ҳақида кенг кўламли маълумот берилган. Мусҳафларнинг сони тўртдан…
Мақолада Қуръони каримдаги кўриш (басар) ва тинглаш (самъ) масалалари психологик ва илмий жиҳатдан таҳлил қилинган. Муаллиф сезги аъзолари ичида эшитиш ва кўришнинг аҳамиятини, уларнинг Қуръонда кўп ҳолларда бирга зикр…
Мақолада ислом ҳуқуқида фатво тушунчаси, унинг луғавий ва истилоҳий маънолари, фатво билан қазо (суд ҳукми) ўртасидаги фарқлар батафсил ёритилган. Фатво берувчи (муфтий)га қўйиладиган шартлар — балоғат, ақл, илм…
Мақолада Қашқадарё вилоятининг Деҳқонобод, Нишон, Миришкор ва Муборак туманларида жойлашган зиёратгоҳлар ҳақида этнографик ва тарихий маълумотлар келтирилган. Деҳқонободдаги Хўжаипок ота зиёратгоҳи, Нишондаги Жунайд…
Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought – — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
This article focuses on two types of hadith collections, Mustadrak and Mustahraj, which appeared after 3/9 centuries. These mustardrak and mustahraj types are books written in addition to the works of Imam Bukhari…
This article explores the life and scholarly contributions of the renowned hadith scholar from Samarkand, Abdullah ibn Abdurrahman Dari mi. The author examines his role in hadith science, views on the reliability of…
Recommendation systems are instrumental in today's digital platforms, enhancing user experience by personalizing content. However, one of the significant challenges they face is the "cold start" problem, referring to…
This article provides information about Abul Hasanot Hyderabadi, one of the Hanafi scholars, and his work "Zujojat al-Masabih". The sources on which "Zujojat al-Masabih" is based and the style and jurisprudential…
This article examines the historical development, formation, and main stages of the science of hadith interpretation (sharh al-hadith). It analyzes the early interpretive practices of the Companions and the Followers…
Мақолада IX-X асрларда Мовароуннаҳрда ҳадис илмининг ривожланиши, жумладан, муҳаддис ва фақиҳ Абдуллоҳ ибн Муҳаммад Субазмунийнинг ҳаёти, илмий фаолияти, устозлари ва шогирдлари ҳақида батафсил маълумот берилган…
This article presents the results of 2018-2023, such as biological diversity, inter-landscape distribution characteristics, density,and number of straggly insects identified from natural and anthropogenic areas of…
This article observational data on the species composition, distribution, population, density, and seasonal damage caused causedby herbivorus bugs. Observationes were carried out in April and September 2021. When…
In the article, the research fields of some species belonging to Paeonia, their significance in human life, adaptation features tovarious ecological conditions are highlighted, and the ecologist groups and other…
This article studies the number of species, population density of terrestrial mollusks of the Topalangdarya basin, located in theSurkhandarya region of Uzbekistan, in various altitudinal regions and biotopes and…
This article sheds light on changes in biomass formation and antimicrobial activity against test pathogenic strains under theinfluence of epigenetic modifiers and elicitors of the endophytic fungus Penicillium…
Shahimardonsoy covered issues such as the soil in the river basin and measures to increase its condition, salinity and fertility, theflora and fauna present in the basin landscape and their conservation.