Мақолада буюк аллома Маҳмуд Замахшарийнинг (1075–1144) илгари номаълум бўлган ва олимлар томонидан йўқолган деб ҳисобланган «Кўзи ожизга тасалли» рисоласининг топилиши ва илмий таҳлили ёритилган. Теҳрондаги Малик миллий кутубхонасида сақланаётган қўлёзмадан топилган ушбу рисола 589-ҳижрий (1193) йилда кўчирилган бўлиб, унда Замахшарий кўзи ожиз кишиларга сабр-тоқат, иймон-эътиқод масалалари бўйича панд-насиҳатлар беради, уларни ҳаётий синовларга чидамли бўлишга, қалб кўзи билан ҳақиқатни кўришга даъват этади. Рисолада Урва ибн Зубайр, Абул Айно Мутаваккил каби тарихий шахсларнинг кўрлигига қарамай юксак маънавият ва фазилат эгаси бўлганликлари ҳақидаги ривоятлар, шунингдек, Ибн Аббоснинг байти ва Қуръони карим оятларидан иқтибослар келтирилиб, кўзи ожиз инсоннинг диққати, хотираси, заковати, нутқи ва ақли каби фазилатлари таърифланади. Олим рисоланинг иккинчи қисмида кўзи ожиз кишиларни дунёвий ва маънавий жиҳатдан қўллаб-қувватлаш, уларнинг қалбини Аллоҳга итоат ва тавҳидга машғул этиш лозимлигини уқтиради.
| Mualliflar | Исломов, Зоҳиджон |
|---|---|
| Jurnal | Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought – |
| Nashr sanasi | 2026-07-23 |
| Jild | 3 |
| Son | 1 |
| Betlar | 2-3 |
| Til | O‘zbek |
Мақолада XIII асрда яшаган сирийлик тарихчи, энциклопедист олим Абу-л-Фарадж Бар Эбрей (Бар Гебрей, 1226–1286)нинг «Тарих мухтасар ад-дувал» («Давлатларнинг қисқача тарихи») асари ва унинг мусулмон манбалари чуқур…
Мақолада соғлом эътиқоднинг шахс, айниқса ёшлар тафаккури шаклланишидаги психологик аҳамияти, диний ва дунёвий эътиқоднинг фарқи, ўзбекистондаги виждон эркинлиги ва диний бағрикенглик ҳақидаги қонун ҳужжатлари таҳлил…
Мақолада муомала маданиятининг таркибий қисмлари (салом-алик, хушмуомалалик, суҳбат юритиш қоидалари, эмпатия, тана забони, шахсий макон, субординация) психологик ва педагогик жиҳатдан ёритилган. Муаллиф самарали…
Мақолада фақиҳ, муҳаддис ва мутакаллим олим Сирожиддин Ўший (Али ибн Усмон, 1096–1179)нинг ҳаёти, илмий мероси ва, айниқса, унинг насафлик устозлари — Абу Собит Ҳасан ибн Али Паздавий (ваф. 557/1161) ва Абул Қосим…
Ушбу кенг мақолада Бобораҳим Машрабнинг ислом дини, ақида, тариқат, шариат, мазҳаб ва тасаввуфга оид қарашлари чуқур таҳлил қилинган. Машрабнинг ҳанафий мазҳабига мансублиги, унинг Абу Бакр, Умар, Усмон, Али, Ҳасан…
Мақолада ислом ҳуқуқидаги “ория” (текин фойдаланишга бериш) тушунчаси, унинг Қуръон (Моъун сураси), ҳадис (Имом Бухорий ривояти) ва фақиҳлар – Бурҳониддин Марғиноний, Абу Лайс Самарқандий, Абул Баракот Насафий…
Мақолада етти мутавотир қироат имомларидан бири – Осим ибн ан-Нажуд ал-Куфийнинг ҳаёти, илмий салоҳияти, устозлари (Абу Абдураҳмон ас-Суламий, Зирр ибн Ҳубайш, Саъд ибн Иёс) ва шогирдлари (Ҳафс ибн Сулаймон, Абу Бакр…
Мақолада Имом Бухорийнинг “ат-Тарих ал-кабир” асарида “лайса бил-қавий” (кучли эмас) деб баҳоланган 8 нафар ровий таҳлил қилинган. Муаллиф ушбу атаманинг жарҳ ва таъдил илмидаги даражаси, Абу Ҳотим, Аҳмад ибн Ҳанбал…
Мақолада буюк олим Саъдуддин Тафтазонийнинг (1322–1390) балоғат илми (маоний, баён, бадиъ) ривожига қўшган ҳиссаси, унинг “Мутаввал”, “Мухтасар ал-маъон” каби асарлари таҳлил қилинган. Унинг ҳаёти, таҳсил олган…
Мақолада Қуръони карим ва ҳадиси шарифларда оила, никоҳ, ҳомиладорлик, эр-хотин муносабатлари ва фарзанд тарбиясига оид кўрсатмалар таҳлил қилинган. Муаллиф соғлом авлод шаклланишида онанинг жисмоний ва руҳий…
Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought – — barcha maqolalar