Ushbu maqolada zamonaviy fan tarixshunosligining asoschilaridan biri Jorj Sartonning Markaziy Osiyo IX–XII asrlar ilmiy merosini jahon fan tarixi doirasida talqin etishdagi o‘rni tahlil qilinadi. Tadqiqotda Sartonning universal-xronologik yondashuvi, ilmiy taraqqiyotni “tizimlashtirilgan ijobiy bilimlar” rivoji sifatida izohlashi, musulmon Sharqi ilm-faniga bergan bahosi hamda al-Xorazmiy, al-Farg‘oniy, al-Beruniy, Ibn Sino va Umar Xayyom kabi allomalarni umumjahon ilmiy tafakkuri tarixining markaziy siymolari sifatida ko‘rsatishdagi xizmati yoritiladi. Maqolada Sarton konsepsiyasining tarixshunoslikdagi ahamiyati bilan bir qatorda, uning biografik-ensiklopedik uslubi, “buyuk shaxslar”ga tayanish tamoyili, mintaqaviy tarixiy muhitni yetarlicha ochib bermaslik kabi metodologik cheklanishlari ham tanqidiy baholanadi. Xulosa sifatida Sarton merosi Markaziy Osiyo fan tarixini jahon ilmiy taraqqiyoti tarkibida o‘rganish uchun muhim konseptual asos bo‘lib qolishi, biroq uni zamonaviy manbashunoslik, mintaqaviy tarix va komparativ metodlar bilan to‘ldirish zarurligi asoslanadi.
| Mualliflar | Abdurahimov, Javlonbek |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashr sanasi | 2020-01-01 |
| Jild | 7 |
| Son | 2 |
| Betlar | 110-116 |
| Til | O‘zbek |
Jorj Sarton, Markaziy Osiyo, fan tarixi, IX–XII asrlar, tarixshunoslik, al-Xorazmiy, al-Farg‘oniy, al-Beruniy, Ibn Sino, ilmiy metodologiya., George Sarton, Central Asia, history of science, ninth–twelfth centuries, historiography, al-Khwarizmi, al-Farghani, al-Biruni, Avicenna, scientific methodology.
Mazkur maqolada Jorj Sarton tadqiqotlarida IX–XII asrlar al-Andalus fan tarixining yoritilishi tarixshunoslik va qiyosiy tahlil asosida o‘rganilgan. Tadqiqotda J.Sartonning “Introduction to the History of Science” (“Fan…
Mazkur maqolada zamonaviy fan tarixshunosligining shakllanishida Jorj Sarton ilgari surgan metodologik tamoyillar tarixshunoslik va qiyosiy tahlil asosida o‘rganilgan. Tadqiqotda J.Sartonning fan tarixini mustaqil…
Mazkur maqolada Abu Bakr Muhammad ibn Zakariyyo ar-Roziy (865–925) ilmiy merosini o‘rganishda Jorj Sartonning tutgan o‘rni tarixshunoslik va manbashunoslik nuqtayi nazaridan tahlil qilingan. Tadqiqotda J.Sartonning…
Mazkur maqola Andijon musiqa san’atining o‘ziga xos rivojlanish bosqichlari, xususan, "Andijon polkasi" janrining vujudga kelishi va uning milliy madaniyatimizdagi o‘rni tahliliga bag‘ishlanadi. Tadqiqot markazida…
Ushbu maqolada jazz musiqasining kelib chiqishi, rivojlanishi va dunyo hamda O‘zbekistondagi tarixi haqida keng qamrovli ma’lumot beriladi. Jazz XIX asr oxirida AQShning Yangi Orlean shahrida Afrika va Yevropa musiqa…
Maqolada Nazar Eshonqulning “Shamolni tutib boʻlmaydi” hikoyasida falsafiy gʻoya va ifoda talqini tahlil etilgan. Asardagi Bayna momo va Zamon otboqar konflikti orqali har qanday yovuzlik jazosiz qolmasligi haqidagi…
Mazkur maqolada Yakob Kristmanning XVI asr oxiri – XVII asr boshlarida Germaniyada arabshunoslik ilmiy maktabi shakllanishidagi o‘rni tarixshunoslik va manbashunoslik nuqtayi nazaridan tahlil qilindi. Tadqiqotda…
Maqolada kimyo kursida misning valent holatlarini, xususan Cu(I) va Cu(II) birikmalari misolida tushuntirishda yuzaga keladigan metodik qiyinchiliklar tahlil qilingan. Valentlikni juftlanmagan elektronlar soni bilan…
Talabalar kasbiy-pedagogik tayyorgarligini rivojlantirishda innovatsion hamkorlikning mazmun-mohiyati, nazariy asoslari va amaliy imkoniyatlarini tahlil etishga yо‘naltirilgan mazkur maqolada hamkorlikning innovatsion…
Ushbu tadqiqot ishida O‘zbekiston Respublikasi ta’lim muassasalariga doir ma’lumotlar, demografik ko‘rsatkichlar, ta’lim muassasalari joylashuvi va boshqa tabiiy, iqtisodiy, ijtimoiy ko‘rsatkichlar tadqiq qilgan holda…