Ushbu maqolada konsept tushunchasi hamda unga berilgan ta’riflar, uning jahon va o‘zbek tilshunosligida shakllanishi amalga oshirilgan tadqiqotlardan olingan misollar, fikr-mulohazlar va shuning bilan birgalikda konseptosfera hamda uning mohiyatiga alohida e’tibor qaratilgan. Salomatlik konsepti mazmunining milliy xususiyatlari lisoniy jihatdan talqin qilingan. Qolaversa ilmiy maqolada so‘z, tushuncha va konseptning o‘zaro aloqasi, ularning umumiy va alohidalik xususiyatlari haqida ham ayrim mulohazalar keltirib o‘tilgan. Maqolada kasallik so‘zi o‘zining ma’nodosh (sinonimik) so‘zlar qatoridan dominant so‘z hisoblanishi, ushbu so‘zlar jumlasiga nosog‘lomlik, darmonsizlik, xastalik (bu so‘zni qo‘llashni shifokorlarga tavsiya etiladi), xastalik, dard, quvvatsizlik (holsizlik) kabi birliklar misollar orqali tahlilga tortildi. Salomatlik so‘zining almashtiriladigan sinonimlari yo‘qligi aniqlandi. Ular ma’no jihatidan sezilarli farq qiladi. (o‘zini his etish, holat) yoki yorqin stilistik bo‘yoqdorlikka ega (salomatlik, sog‘liq). Salomatlik va kasallik so‘zlari “o‘zini his etish” deb nomlangan semantik maydonga kiritilgan, unga yana yuqorida sanab o‘tilgan ularning sinonimlari va unga semantik yaqin bo‘lgan birliklar, shuningdek “kasallikdan oldingi holat” tibbiy atamasi ham kiritilishi mumkin. “Salomatlik” konsepti borasida olib borgan izlanishlar natijasida ushbu tushuncha o‘z atrofida kasal bo‘lmaslik, sog‘lom turmush tarzi, ma’naviy-axloqiy turmush tarzi, jismoniy sog‘lik, turmush tarzidan to‘laligicha qoniqish hosil qilish va yetuklik, bardamlik, fiziologik va biologik sog‘lom hayot kabi konseptual birliklarni qamrab oladi, degan fikrlar maqolada izohga tortildi.
| Mualliflar | Ra’no, Raufovna |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashriyot | Farg‘ona davlat universiteti |
| ISSN | 2010-8419, 2181-1571 |
| Nashr sanasi | 2023-07-05 |
| Jild | 29 |
| Son | 1 |
| Betlar | 217-217 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| DOI | 10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-06 |
DOI: 10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217 · Maqolaning asl sahifasi
Konsept, konseptologiya, konseptosfera, tushuncha, so‘z, tahlil, salomatlik, semantik, kasallik, kognitiv xususiyat, evfemizm., Concept, conceptology, concept sphere, concept, word, analysis, health, semantics, disease, cognitive feature, euphemism.
| APA | Ra’no, Raufovna (2023). SALOMATLIK KONSEPTINING LINGVOMADANIY TALQINI. FarDU ilmiy xabarlari, 29(1), 217-217. https://doi.org/10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Ra’no, Raufovna SALOMATLIK KONSEPTINING LINGVOMADANIY TALQINI // FarDU ilmiy xabarlari. – 2023. – T. 29, № 1. – B. 217-217. – DOI: 10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217. |
| MLA | Ra’no, Raufovna. “SALOMATLIK KONSEPTINING LINGVOMADANIY TALQINI.” FarDU ilmiy xabarlari, 29(1), 217-217, 2023. https://doi.org/10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217 |
| Chicago | Ra’no, Raufovna. “SALOMATLIK KONSEPTINING LINGVOMADANIY TALQINI.” FarDU ilmiy xabarlari, 29(1), 217-217 (2023). https://doi.org/10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217 |
| Harvard | Ra’no, Raufovna (2023) ‘SALOMATLIK KONSEPTINING LINGVOMADANIY TALQINI’, FarDU ilmiy xabarlari, 29(1), 217-217. https://doi.org/10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217 |
| BibTeX | @article{ranoraufovna2023,
title = {SALOMATLIK KONSEPTINING LINGVOMADANIY TALQINI},
author = {Ra’no, Raufovna},
journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
year = {2023},
volume = {29},
number = {1},
pages = {217-217},
doi = {10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217},
url = {https://doi.org/10.56292/sjfsu/vol29_iss1/a217}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Мақолада Ўзбекистон ҳамда ривожланаётган мамлакатларда телетиббиётни ривожлантириш йўлидаги турли хил тўсиқлар, телетиббиёт тизимини ташкил этишда телекоммуникация тизимларида юзага келадиган муаммолар ва уларга…
Mazkur maqolada chaqiriqqacha bo‘lgan yoshlarda harbiy-amaliy jismoniy tayyorgarlik konseptual xususiyatlari va uning ahamiyatli jihatlari tadqiq qilinadi. Shu bilan birga harbiy-amaliy jismoniy tayyorgarlik konseptual…
Mazkur maqolada kompetensiyaviy yondashuv asosida bo‘lajak jismoniy tarbiya o‘qituvchilarida irodaviy sifatlarni rivojlantirish va uning ahamiyatli jihatlari tadqiq qilinadi. Shu bilan birga jismoniy tarbiya…
Мақолада совуннинг суюқ фазаси мицелласининг турли шаклларида мономерларнинг жойлашиш кетма-кетлиги, тартиби ва ўлчамини аниқлаш формулалари ва улардан келиб чиқадиган хулосалар, совунни ТИФТН бўйича синфлашга доир…
Maqolada Farg'ona viloyati iqlim-sharoitida shakllangan o‘tloqi-voha tuproqlari tarkibidagi makroelementlar miqdori tavsiflangan. Tadqiqotda o‘tloqi-voha tuproqlari hamda Indigofera tinctoria L. o‘simligi kimyoviy…
Мақолада балиқ маҳсулотларидан бири бўлган консерваланган балиқ таркибидаги озиқ-овқат қўшимчаларининг кимёвий таркиби ва уларнинг инсон танасига таъсири ҳақида маълумот берилган.
Мақолада Қорақалпоғистон Республикаси жанубий ва шимолий зоналарида қорамоллар териости бўкалари ҳашаротларининг учиш вақтлари ўрганилган ва ўтказилган тадқиқотлар асосида териости бўкалари 1-босқич личинкаларига қарши…
Мақолада Ўзбекистон тараққиётининг янги даври бошланган даврдан бугунги кунга қадар ёшлар сиёсати борасидаги кенг кўламли ислоҳотлар, уларнинг йўналишлари, ҳуқуқий асосларининг такомиллашуви, шунингдек ёшлар…
Maqolada innovatsion texnologiyalarning zamonaviy tushunchasi, ularning roli va ahamiyati ko‘rib chiqiladi. Ta'limda yangi texnologiyalarning afzalliklari, muammoli ta'limda turli xil o‘qitish usullaridan foydalanish…
Мақолада Қўчқор Норқобилнинг афғон урушининг инсоният бошига солган изтироблари, “йўқотилган авлод” ҳаётини акс эттирган “Биз жангдан қайтмадик” ва “Дарё ортидаги йиғи” қиссалари таҳлил этилади. Бемаъни урушнинг…
FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2023-yil arxivi
Maqolada konseptual tahlil usuli va birliklari xususida so‘z boradi. Konsepti ko‘p o‘lchovli tavsifga ega bo‘lib, har bir konteksda kognitiv xususiyatlarining mazmuni turlicha namoyon bo‘ladi. Konsept ichki holati…
This article examines compression as a meaning-oriented strategy in sign language translation and interpreting. Compression is understood not as arbitrary shortening, but as the selective reformulation of a source…
This study investigates the impact of Edge Computing on bandwidth utilization in Internet of Things (IoT)–driven Nigerian telecom networks. The rapid growth of IoT devices has significantly increased data traffic…
The article analyzes the institutional formation and everyday educational practice of girls’ education in Turkestan in the late nineteenth and early twentieth centuries. It examines traditional schools led by otinoyi…
This study presents a comprehensive analysis of the geostrategic role of Khwarezm in the transregional trade system of Eurasia during the 9th–12th centuries, based on written sources, historiography, and archaeological…
This article addresses the problem of improving an adaptive traffic signal control algorithm at urban intersections by taking into account the dynamic characteristics of traffic flow. Fixed-time control under conditions…
This article presents the results of 2018-2023, such as biological diversity, inter-landscape distribution characteristics, density,and number of straggly insects identified from natural and anthropogenic areas of…