G‘o‘za (g.hirsutum l.) turi GhFHY3/FAR1 genlar oilasi vakillari cis-element hududlarini o‘rganish.

Usmanov, Dilshod, Buriev, Zabardast, Sharifjonov, Abrorbek, Xusanbayeva, Shahnoza, Juraqulov, Durbekjon, Abdugʻafforov, Azamat, Sobirov, Botirjon, Аbdukarimov, Sharofiddin

FarDU ilmiy xabarlari · 2025-yil

Annotatsiya

O‘simliklarning o‘sish va rivojlanishi undagi mavjud genlarning murakkab tarmog‘ining shakllanishi natijasida amalaga oshadi. Bunday murakkab bog‘lanish o‘simliklarning morfologik jihatdan takomillashuviga olib keladi. Genlarning o‘zaro bog‘lanishining bir qancha yo‘llari bo‘lib, shu kabi mexanizmlardan bir bu Cis-Acting Elements (CAE) yoki cis-regulyatsiya modullarini (CRM) hisoblanadi. CRM lar funksiyasini o‘rganilishi genlar ekspressiyasini o‘rganish uchun yana bir muhim vosita hisoblanadi. O‘simliklar genomini zamonaviy texnologiyalar yordamida yuqori sifatli o‘qilishi va genomni anotatsiyalash yutuqlarga qaramay, CRM larni identifikatsiyalash, ularning funksiyalarini tushunish va gen ekspressiyasini boshqarilishdagi roli juda kam o‘rganilgan. Ushbu maqolada g‘o‘za (G.hirsutum L.) turi GhFHY3/FAR1 genlar oilasi vakillariga tegishli traskriptlarda CRM larni aniqlash bo‘yicha in-silico bioinformatik tadqiqotlar o‘tkazildi. Bu oila vakillari transkriptlarini in-silico bioinformatik tahlil qilish natijasida yorug‘likni va gibrellin, auksin, sitokinin kabi gormonlar sistemasini boshqaruvchi genlar ekspressiaysini boshqarishda ishtirok etishini ko‘rsatdi. Ushbu gormonlar tizimi o‘simliklarni o‘sishi va rivojlanishini boshqarish bilan bir qatorda ularda abiotik va biotik omillarga qarshi turish mexanizmlarini ham tartibga soladi. Mazkur tadqiqot natijalari g‘o‘za (G.hirsutum L.) turi GhFHY3/FAR1 genlar oilasi vakillariga tegishli traskriptlarda ushbu CRM larni aniqlanishi oila vakillarining abiotik va biotik omillarga qarshi turish mexanizmarini boshqarilishida ishtirok etishini ochib berdi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarUsmanov, Dilshod, Buriev, Zabardast, Sharifjonov, Abrorbek, Xusanbayeva, Shahnoza, Juraqulov, Durbekjon, Abdugʻafforov, Azamat, Sobirov, Botirjon, Аbdukarimov, Sharofiddin
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
NashriyotFarg‘ona davlat universiteti
ISSN2010-8419, 2181-1571
Nashr sanasi2025-10-25
Jild31
Son5
Betlar132-132
TilO‘zbek
Ilmiy sohaBiologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

G.hirsutum L., CRM, FHY3/FAR1, oqsil., Gossypium hirsutum L., CRM, FHY3/FAR1, protein.

Ilmiy soha

Biologiya

Iqtibos keltirish

APAUsmanov, Dilshod, Buriev, Zabardast, Sharifjonov, Abrorbek, Xusanbayeva, Shahnoza, Juraqulov, Durbekjon, Abdugʻafforov, Azamat, Sobirov, Botirjon, & Аbdukarimov, Sharofiddin (2025). G‘O‘ZA (G.HIRSUTUM L.) TURI GhFHY3/FAR1 GENLAR OILASI VAKILLARI CIS-ELEMENT HUDUDLARINI O‘RGANISH.. FarDU ilmiy xabarlari, 31(5), 132-132. https://journal.fdu.uz/main/article/839
GOST (OAK)Usmanov, Dilshod va b. G‘O‘ZA (G.HIRSUTUM L.) TURI GhFHY3/FAR1 GENLAR OILASI VAKILLARI CIS-ELEMENT HUDUDLARINI O‘RGANISH. // FarDU ilmiy xabarlari. – 2025. – T. 31, № 5. – B. 132-132.
MLAUsmanov, Dilshod, Buriev, Zabardast, Sharifjonov, Abrorbek, Xusanbayeva, Shahnoza, Juraqulov, Durbekjon, Abdugʻafforov, Azamat, Sobirov, Botirjon, and Аbdukarimov, Sharofiddin. “G‘O‘ZA (G.HIRSUTUM L.) TURI GhFHY3/FAR1 GENLAR OILASI VAKILLARI CIS-ELEMENT HUDUDLARINI O‘RGANISH..” FarDU ilmiy xabarlari, 31(5), 132-132, 2025. https://journal.fdu.uz/main/article/839
ChicagoUsmanov, Dilshod, Buriev, Zabardast, Sharifjonov, Abrorbek, Xusanbayeva, Shahnoza, Juraqulov, Durbekjon, Abdugʻafforov, Azamat, Sobirov, Botirjon, and Аbdukarimov, Sharofiddin. “G‘O‘ZA (G.HIRSUTUM L.) TURI GhFHY3/FAR1 GENLAR OILASI VAKILLARI CIS-ELEMENT HUDUDLARINI O‘RGANISH..” FarDU ilmiy xabarlari, 31(5), 132-132 (2025). https://journal.fdu.uz/main/article/839
HarvardUsmanov, Dilshod, Buriev, Zabardast, Sharifjonov, Abrorbek, Xusanbayeva, Shahnoza, Juraqulov, Durbekjon, Abdugʻafforov, Azamat, Sobirov, Botirjon, and Аbdukarimov, Sharofiddin (2025) ‘G‘O‘ZA (G.HIRSUTUM L.) TURI GhFHY3/FAR1 GENLAR OILASI VAKILLARI CIS-ELEMENT HUDUDLARINI O‘RGANISH.’, FarDU ilmiy xabarlari, 31(5), 132-132. https://journal.fdu.uz/main/article/839
BibTeX
@article{usmanovdilshod2025,
  title = {G‘O‘ZA (G.HIRSUTUM L.) TURI GhFHY3/FAR1 GENLAR OILASI VAKILLARI CIS-ELEMENT HUDUDLARINI O‘RGANISH.},
  author = {Usmanov, Dilshod and Buriev, Zabardast and Sharifjonov, Abrorbek and Xusanbayeva, Shahnoza and Juraqulov, Durbekjon and Abdugʻafforov, Azamat and Sobirov, Botirjon and Аbdukarimov, Sharofiddin},
  journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
  year = {2025},
  volume = {31},
  number = {5},
  pages = {132-132},
  url = {https://journal.fdu.uz/main/article/839}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

Usmanov, Dilshod — boshqa maqolalari

Biologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Biologiya sohasidagi OAK jurnallari