<p><em>O‘simliklarning o‘sish va rivojlanishi undagi mavjud genlarning murakkab tarmog‘ining shakllanishi natijasida amalaga oshadi. Bunday murakkab bog‘lanish o‘simliklarning morfologik jihatdan takomillashuviga olib keladi. Genlarning o‘zaro bog‘lanishining bir qancha yo‘llari bo‘lib, shu kabi mexanizmlardan bir bu Cis-Acting Elements (CAE) yoki cis-regulyatsiya modullarini (CRM) hisoblanadi. CRM lar funksiyasini o‘rganilishi genlar ekspressiyasini o‘rganish uchun yana bir muhim vosita hisoblanadi. O‘simliklar genomini zamonaviy texnologiyalar yordamida yuqori sifatli o‘qilishi va genomni anotatsiyalash yutuqlarga qaramay, CRM larni identifikatsiyalash, ularning funksiyalarini tushunish va gen ekspressiyasini boshqarilishdagi roli juda kam o‘rganilgan. Ushbu maqolada g‘o‘za (G.hirsutum L.) turi GhFHY3/FAR1 genlar oilasi vakillariga tegishli traskriptlarda CRM larni aniqlash bo‘yicha in-silico bioinformatik tadqiqotlar o‘tkazildi. Bu oila vakillari transkriptlarini in-silico bioinformatik tahlil qilish natijasida yorug‘likni va gibrellin, auksin, sitokinin kabi gormonlar sistemasini boshqaruvchi genlar ekspressiaysini boshqarishda ishtirok etishini ko‘rsatdi. Ushbu gormonlar tizimi o‘simliklarni o‘sishi va rivojlanishini boshqarish bilan bir qatorda ularda abiotik va biotik omillarga qarshi turish mexanizmlarini ham tartibga soladi. Mazkur tadqiqot natijalari g‘o‘za (G.hirsutum L.) turi GhFHY3/FAR1 genlar oilasi vakillariga tegishli traskriptlarda ushbu CRM larni aniqlanishi oila vakillarining abiotik va biotik omillarga qarshi turish mexanizmarini boshqarilishida ishtirok etishini ochib berdi.</em></p>
| Mualliflar | Usmanov, Dilshod, Buriev, Zabardast, Sharifjonov, Abrorbek, Xusanbayeva, Shahnoza, Juraqulov, Durbekjon, Abdugʻafforov, Azamat, Sobirov, Botirjon, Аbdukarimov, Sharofiddin |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashr sanasi | 2025-10-25 |
| Jild | 31 |
| Son | 5 |
| Til | O‘zbek |
G.hirsutum L., CRM, FHY3/FAR1, oqsil., Gossypium hirsutum L., CRM, FHY3/FAR1, protein.
2021-2024 yillar davomida Qoraqalpog‘istonining turli hududlarida olib borilgan tadqiqot ishlarimiz natijasida qo‘ylarda 34 ta turga kiruvchi gelmintlar aniqlandi. Shulardan Fasciola gigantica turi qo‘ylarning jigari…
Transposazalardan kelib chiqqan FAR1-RELATED SEQUENCE1 (FAR1) va FAR-RED ELONGATED HYPOCOTYL3 (FHY3) (FHY3/FAR1) transkripsiya faktorlari oilasi yorug ‘lik signallarini uzatishda, turli xil fiziologik va…
Jahonda kuchli о ‘zlashtirilgan va sun’iy ekotizimlarga boy b о ‘lgan lokal hududlarning entomofaunasi xilma-xilligini baholash, ularning moslashish strategiyasi va zararli turlarining k о ‘payish xususiyatlarini…
Yorug‘lik o‘simliklarning o`sishi uchun muhim omillardan biri bo`lib, o‘simliklarda yorug‘likka javob reaksiyasi asosan fitoxrom, kriptoxrom va ultrabinafsha nurlar (UV-B) kabi uch turdagi fotoretseptor genlar tomonidan…
Maqolada Fargʻona vodiysi hududida uchraydigan Temirchaklar oilasi (Orthoptera: Tettigoniidae) vakillarining bioekologiyasi va faunistik xususiyatlari yoritilgan. Vodiyning turli tabiiy va agroekotizimlariga mansub…
Ushbu tadqiqotda Glycine max (soya) va Vitis vinifera (uzum) o‘simliklarida sovuq, tuz hamda qurg‘oqchilik kabi abiotik stresslarga javoban farqli ekspressiyanuvchi genlarni aniqlash maqsadida bir qator ma’lumot…
Streptomyces spectabilis shtammning biologik faol birikmalar miqdorini oshirish maqsadida uni o‘stirish sharoitlari optimallashtirildi va ISP (International Streptоmyces Project) ozuqa muhitlarida morfologik mikroskopik…
Maqolada Farg‘ona viloyatida shakllangan sug‘oriladigan och tusli bo‘z hamda o‘tloqi saz tuproqlar va ularda еtishtirilayotgan gilos organlarining mikroelement tarkibi tahlil qilingan. Shu bilan birga, ushbu tuproqlar…
Ushbu maqolada Janubiy Farg‘ona mintaqasidagi Polvontosh adirlarida joylashgan gipsli bo‘z tuproqlarda namlik bosimining shakllanishiga ta’sir etuvchi omillar tahlil qilingan. Maqsad tuproqdagi namlik bosimiga…
Maqolada O‘zbekistonda ovlashga ruxsat etilgan qushlarlar sistematikasi sinf, turkum, oila va turlar kesimida sistematik jihatdan tahlil qilingan. O‘rganishlar natijasida O‘zbekistonda ovlashga ruxsat etilgan qushlar…