Chrysolina coerulans (scriba, 1791) bargxo‘r qo‘ng‘izining o‘simliklar bilan trofik munosabatlari

Zohidova, Muxayyoxon, Zokirova, Gulnora

FarDU ilmiy xabarlari · 2025-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada bargxo‘r qo‘ng‘iz Chrysolina coerulans (Scriba, 1791) ning yalpiz (Mentha) turkumiga mansub o‘simliklar bilan trofik aloqalari dala va laboratoriya sharoitida o‘rganildi. Kuzatuvlar qo‘ng‘izning oligofag xususiyatga ega ekanini tasdiqladi: imago va lichinka bosqichlari asosan bog‘ yalpizi, oddiy yalpiz va Melissa officinalis barglarini iste’mol qilib, 48 soat ichida barg yuzasining 85–92 % qismini yeydi, Tanacetum barglariga murojaat esa kam hollarda (≤ 6 %) kuzatildi. Kimyoviy analizlar va xatti-harakat kuzatuvlari kardenolid tipidagi himoya glikozidlarining ajralishini hamda “o‘likka tashlanish” refleksini ko‘rsatdi, bu esa yirtqichlardan samarali himoya strategiyasini tasdiqlaydi. Ozuqa cheklanganda populyatsiya zichligi pasayishi, yalpiz monodominantligi kamayishi va biologik xilma-xillikning oshishi mumkinligi ta’kidlandi. Olingan natijalar bargxo‘r qo‘ng‘izlarning o‘simlik-hasharot koevolyutsiyasini chuqurroq tushunish hamda yalpiz plantatsiyalarini zararlanishdan muhofaza qilish strategiyalarini ishlab chiqish uchun ilmiy asos yaratadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarZohidova, Muxayyoxon, Zokirova, Gulnora
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
NashriyotFarg‘ona davlat universiteti
ISSN2010-8419, 2181-1571
Nashr sanasi2025-12-31
Jild31
Son3
Betlar205-205
TilO‘zbek
Ilmiy sohaBiologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

bargxo‘r qo‘ng‘iz; Chrysolina coerulans; trofik munosabat; oziqlanish xatti-harakati; yalpiz (Mentha); kimyoviy himoya; oligofag., bargxo‘r qo‘ng‘iz; Chrysolina coerulans; trofik munosabat; oziqlanish xatti-harakati; yalpiz (Mentha); kimyoviy himoya; oligofag.

Ilmiy soha

Biologiya

Iqtibos keltirish

APAZohidova, Muxayyoxon, & Zokirova, Gulnora (2025). CHRYSOLINA COERULANS (SCRIBA, 1791) BARGXO‘R QO‘NG‘IZINING O‘SIMLIKLAR BILAN TROFIK MUNOSABATLARI. FarDU ilmiy xabarlari, 31(3), 205-205. https://journal.fdu.uz/main/article/472
GOST (OAK)Zohidova, Muxayyoxon, Zokirova, Gulnora CHRYSOLINA COERULANS (SCRIBA, 1791) BARGXO‘R QO‘NG‘IZINING O‘SIMLIKLAR BILAN TROFIK MUNOSABATLARI // FarDU ilmiy xabarlari. – 2025. – T. 31, № 3. – B. 205-205.
MLAZohidova, Muxayyoxon, and Zokirova, Gulnora. “CHRYSOLINA COERULANS (SCRIBA, 1791) BARGXO‘R QO‘NG‘IZINING O‘SIMLIKLAR BILAN TROFIK MUNOSABATLARI.” FarDU ilmiy xabarlari, 31(3), 205-205, 2025. https://journal.fdu.uz/main/article/472
ChicagoZohidova, Muxayyoxon, and Zokirova, Gulnora. “CHRYSOLINA COERULANS (SCRIBA, 1791) BARGXO‘R QO‘NG‘IZINING O‘SIMLIKLAR BILAN TROFIK MUNOSABATLARI.” FarDU ilmiy xabarlari, 31(3), 205-205 (2025). https://journal.fdu.uz/main/article/472
HarvardZohidova, Muxayyoxon, and Zokirova, Gulnora (2025) ‘CHRYSOLINA COERULANS (SCRIBA, 1791) BARGXO‘R QO‘NG‘IZINING O‘SIMLIKLAR BILAN TROFIK MUNOSABATLARI’, FarDU ilmiy xabarlari, 31(3), 205-205. https://journal.fdu.uz/main/article/472
BibTeX
@article{zohidovamuxayyoxon2025,
  title = {CHRYSOLINA COERULANS (SCRIBA, 1791) BARGXO‘R QO‘NG‘IZINING O‘SIMLIKLAR BILAN TROFIK MUNOSABATLARI},
  author = {Zohidova, Muxayyoxon and Zokirova, Gulnora},
  journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
  year = {2025},
  volume = {31},
  number = {3},
  pages = {205-205},
  url = {https://journal.fdu.uz/main/article/472}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

Zohidova, Muxayyoxon — boshqa maqolalari

Biologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Biologiya sohasidagi OAK jurnallari