В статье комплексно исследуются международно-правовые основы формирования и развития формата «Центральная Азия – Китай» как одного из наиболее динамично институционализирующихся механизмов сотрудничества в системе форматов «Центральная Азия плюс». На основе анализа международных договоров, документов Шанхайской организации сотрудничества, итоговых документов саммитов «Китай – Центральная Азия», двусторонних соглашений и официальных программных документов раскрываются договорно-правовая база, институциональная архитектура и современные направления развития данного механизма. Особое внимание уделяется международно-правовой природе формата, соотношению юридически обязательных международных договоров и инструментов мягкого права (soft law), а также правовым механизмам реализации сотрудничества в сфере транспортной взаимосвязанности, торговли, инвестиций, энергетики, цифровой экономики, промышленной кооперации и устойчивого развития. Обосновывается вывод о том, что формат «Центральная Азия – Китай» эволюционирует от консультативного политического диалога к устойчивому международно-правовому механизму sui generis, сочетающему договорную основу, регулярную саммитную дипломатию и развивающуюся систему отраслевой координации без учреждения самостоятельной международной организации. По результатам исследования сформулированы научные выводы и практические предложения, направленные на дальнейшее совершенствование международно-правового регулирования данного формата.
| Mualliflar | Умаров , Рустам, Umarov , Rustam, Umarov , Rustam |
|---|---|
| Jurnal | Юриспруденция |
| Nashriyot | Тошкент давлат юридик университети |
| ISSN | 2181-1938 |
| Nashr sanasi | 2026-10-30 |
| Jild | 6 |
| Son | 5 |
| Betlar | 154-165 |
| Til | Rus |
| Ilmiy soha | Yuridik |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-10-31 |
Central Asia, People’s Republic of China, international law, international cooperation, international treaties, SCO, “China-Central Asia” summit, “One Belt, One Road” initiative, Центральная Азия, Китайская Народная Республика, международное право, международное сотрудничество, международные договоры, ШОС, саммит «Китай – Центральная Азия», инициатива «Один пояс, один путь», Markaziy Osiyo, Xitoy Xalq Respublikasi, xalqaro huquq, xalqaro hamkorlik, xalqaro shartnomalar, ShHT, “Xitoy – Markaziy Osiyo” sammiti, “Bir makon, bir yo‘l” tashabbusi
| APA | Умаров , Рустам, Umarov , Rustam, & Umarov , Rustam (2026). МЕЖДУНАРОДНО-ПРАВОВОЕ РЕГУЛИРОВАНИЕ ФОРМАТА «ЦЕНТРАЛЬНАЯ АЗИЯ – КИТАЙ»: ЭВОЛЮЦИЯ, ДОГОВОРНО-ПРАВОВАЯ БАЗА И ИНСТИТУЦИОНАЛЬНЫЕ МЕХАНИЗМЫ СОТРУДНИЧЕСТВА. Юриспруденция, 6(5), 154-165. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/816 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Умаров , Рустам, Umarov , Rustam, Umarov , Rustam МЕЖДУНАРОДНО-ПРАВОВОЕ РЕГУЛИРОВАНИЕ ФОРМАТА «ЦЕНТРАЛЬНАЯ АЗИЯ – КИТАЙ»: ЭВОЛЮЦИЯ, ДОГОВОРНО-ПРАВОВАЯ БАЗА И ИНСТИТУЦИОНАЛЬНЫЕ МЕХАНИЗМЫ СОТРУДНИЧЕСТВА // Юриспруденция. – 2026. – T. 6, № 5. – С. 154-165. |
| MLA | Умаров , Рустам, Umarov , Rustam, and Umarov , Rustam. “МЕЖДУНАРОДНО-ПРАВОВОЕ РЕГУЛИРОВАНИЕ ФОРМАТА «ЦЕНТРАЛЬНАЯ АЗИЯ – КИТАЙ»: ЭВОЛЮЦИЯ, ДОГОВОРНО-ПРАВОВАЯ БАЗА И ИНСТИТУЦИОНАЛЬНЫЕ МЕХАНИЗМЫ СОТРУДНИЧЕСТВА.” Юриспруденция, 6(5), 154-165, 2026. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/816 |
| Chicago | Умаров , Рустам, Umarov , Rustam, and Umarov , Rustam. “МЕЖДУНАРОДНО-ПРАВОВОЕ РЕГУЛИРОВАНИЕ ФОРМАТА «ЦЕНТРАЛЬНАЯ АЗИЯ – КИТАЙ»: ЭВОЛЮЦИЯ, ДОГОВОРНО-ПРАВОВАЯ БАЗА И ИНСТИТУЦИОНАЛЬНЫЕ МЕХАНИЗМЫ СОТРУДНИЧЕСТВА.” Юриспруденция, 6(5), 154-165 (2026). https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/816 |
| Harvard | Умаров , Рустам, Umarov , Rustam, and Umarov , Rustam (2026) ‘МЕЖДУНАРОДНО-ПРАВОВОЕ РЕГУЛИРОВАНИЕ ФОРМАТА «ЦЕНТРАЛЬНАЯ АЗИЯ – КИТАЙ»: ЭВОЛЮЦИЯ, ДОГОВОРНО-ПРАВОВАЯ БАЗА И ИНСТИТУЦИОНАЛЬНЫЕ МЕХАНИЗМЫ СОТРУДНИЧЕСТВА’, Юриспруденция, 6(5), 154-165. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/816 |
| BibTeX | @article{article2026,
title = {МЕЖДУНАРОДНО-ПРАВОВОЕ РЕГУЛИРОВАНИЕ ФОРМАТА «ЦЕНТРАЛЬНАЯ АЗИЯ – КИТАЙ»: ЭВОЛЮЦИЯ, ДОГОВОРНО-ПРАВОВАЯ БАЗА И ИНСТИТУЦИОНАЛЬНЫЕ МЕХАНИЗМЫ СОТРУДНИЧЕСТВА},
author = {Умаров , Рустам and Umarov , Rustam and Umarov , Rustam},
journal = {Юриспруденция},
year = {2026},
volume = {6},
number = {5},
pages = {154-165},
url = {https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/816}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Mazkur maqolada “kiberjinoyat” tushunchasining xalqaro va milliy-huquqiy talqinlari qiyosiy tahlil qilingan. Tadqiqotning dolzarbligi kiberjinoyatlarning keskin ortishi, ularni tergov qilishdagi murakkabliklar va yagona…
Ushbu maqolada sud ekspertizasi institutining huquq tizimidagi oʻrni, uning huquqiy va tashkiliy asoslari, sohaviy hamda protsessual qonunchilik oʻrtasidagi kolliziyalarni bartaraf etish masalalari ilmiy-nazariy…
Mazkur maqolada axborot texnologiyalaridan foydalanib sodir etilgan firibgarlik jinoyatlarini tergov qilishda isbotlash predmetiga kiruvchi va aniqlanishi lozim bo‘lgan holatlar tizimi tahlil qilindi. Jinoyatchilik…
Ushbu maqolada mintaqaviy tashkilotlarning inson huquqlariga ixtisoslashgan organlariga murojaat qilishning huquqiy asoslari va tartib-taomillari yoritilgan. Oʻzbekiston Respublikasining yangi tahrirdagi…
Maqolada giyohvandlik vositalarining noqonuniy muomalasiga qarshi kurashish sohasida davlatlarning xalqaro huquqiy hamkorligi tushunchasi, mohiyati va oʻziga xos xususiyatlari tahlil qilingan. Xalqaro hamkorlikning…
Mazkur maqolada xalqaro moliya markazlarida ingliz huquqini joriy etish va qoʻllash modellari Dubay xalqaro moliya markazi (DIFC), Abu Dabi global bozori (ADGM) va Ostona xalqaro moliya markazi (AIFC) tajribasi asosida…
This article examines the historical development of special missions from ancient ad hoc diplomatic practice to their codification as an autonomous institution of international law. The study employs a…
Mazkur maqolada Oʻzbekiston Respublikasida yangi avlod ilmiy kadrlarini tayyorlash va ularni attestatsiya qilish tizimini takomillashtirishning zamonaviy huquqiy va institutsional mexanizmlari tahlil qilinadi. Xususan…
Юриспруденция — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
transport korxonalari faoliyatining o‘ziga xos xususiyatlari o‘rganilib, ularning buxgalteriya hisobi va auditini tashkil qilishga ta’siri ochib berilgan, daromadlar va xarajatlarni auditorlik tekshiruvining tashkiliy…
This article analyzes the problems of professional orientation of educators of orphanages on the basis of their work carried out in the Republic and abroad. A theoretical analysis of the specifics of the professional…
В статье исследуются международно-правовая природа, нормативная архитектура и пределы институционализации формата «Центральная Азия – Россия». Разграничены четыре уровня регулирования: двусторонние договоры…
The article presents an analysis of surgical treatment outcomes in patients with vertebral body tumors of the thoracolumbar junction with intracanal growth treated using a posterior decompressive-stabilizing approach…
This article examines the treaty-based and broader legal framework of the “Central Asia Plus” formats as a multilevel system comprising legally binding instruments and non-binding political and programmatic documents…
This article examines the spiritual and moral essence of the concept of hilm in the works of Alisher Navoi. The relationship between hilm and patience, restraint, dignity, modesty, perfection, and knowledge is explored…
The article analyzes three unpublished mukhammases written on two ghazals by Amiri (Amir Umarkhan) and one ghazal by Bedil. The composition of the works, the system of rhyme and radif, their themes and imagery are…
The article substantiates a four-stage theoretical model for developing critical thinking competence in pre-service English teachers. Each stage is linked to problem-based, project-based, collaborative learning and…
The article analyzes the role of archaeological, toponymic, ethnographic, and cartographic data in studying the fortresses of Khorezm, identifying historical monuments, and scientifically investigating local historical…
The article examines theoretical and methodological aspects of concept investigation in modern linguistics. The relevance of the study lies in the fact that, although various theoretical and methodological approaches to…
This article investigates, from a socio-philosophical perspective the catalytic effect of the heritage of historical heroes, particularly the phenomenon of Sultan Jaloliddin Manguberdi, in fostering national identity…