O'zbek-nemis badiiy tarjimasida milliy-madaniy xoslangan birliklarni berish strategiyalari: forenizatsiya va domestikatsiya muvozanati

Jabbarov, Ibragimjon

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada o'zbek badiiy matnidagi milliy-madaniy xoslangan birliklar (realiyalar, murojaat shakllari, frazeologizmlar va maqollar) nemis tiliga tarjima qilinganda qo'llaniladigan strategiyalar tadqiq etiladi. L.Venutining forenizatsiya va domestikatsiya dixotomiyasi, J.F.Ayxelaning madaniy xoslangan birliklar tasnifi hamda V.Kollerning ekvivalentlik turlari asosida qiyosiy-tipologik, kontekstual va tarjima transformatsiyalari tahlili usullari qo'llanildi. Tahlil natijasida moddiy-maishiy realiyalar asosan transliteratsiya va izoh orqali (forenizatsiya), ijtimoiy-madaniy murojaat shakllari esa ko'pincha kompensatsiya va funksional almashtirish orqali (domestikatsiya) berilishi aniqlandi. Maqolada tarjimada madaniy axborotni saqlash va nemis kitobxoni uchun matnning o'qiluvchanligini ta'minlash o'rtasidagi muvozanatni belgilovchi "gibrid strategiya" modeli taklif etiladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarJabbarov, Ibragimjon
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
NashriyotҚўқон давлат педагогика институти
ISSN3030-3958
Nashr sanasi2026-10-09
Jild8
Son9
Betlar714-722
TilO‘zbek
DOI10.70728/b.series.fil.v08.i09.101
Indeksga qo‘shilgan2026-10-10

DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i09.101 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

badiiy tarjima, o'zbek-nemis tarjimasi, realiya, madaniy xoslangan birlik, forenizatsiya, domestikatsiya, transliteratsiya, kompensatsiya, funksional ekvivalent.

Iqtibos keltirish

APAJabbarov, Ibragimjon (2026). O'ZBEK-NEMIS BADIIY TARJIMASIDA MILLIY-MADANIY XOSLANGAN BIRLIKLARNI BERISH STRATEGIYALARI: FORENIZATSIYA VA DOMESTIKATSIYA MUVOZANATI. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 714-722. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.101
GOST (OAK)Jabbarov, Ibragimjon O'ZBEK-NEMIS BADIIY TARJIMASIDA MILLIY-MADANIY XOSLANGAN BIRLIKLARNI BERISH STRATEGIYALARI: FORENIZATSIYA VA DOMESTIKATSIYA MUVOZANATI // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 9. – B. 714-722. – DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i09.101.
MLAJabbarov, Ibragimjon. “O'ZBEK-NEMIS BADIIY TARJIMASIDA MILLIY-MADANIY XOSLANGAN BIRLIKLARNI BERISH STRATEGIYALARI: FORENIZATSIYA VA DOMESTIKATSIYA MUVOZANATI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 714-722, 2026. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.101
ChicagoJabbarov, Ibragimjon. “O'ZBEK-NEMIS BADIIY TARJIMASIDA MILLIY-MADANIY XOSLANGAN BIRLIKLARNI BERISH STRATEGIYALARI: FORENIZATSIYA VA DOMESTIKATSIYA MUVOZANATI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 714-722 (2026). https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.101
HarvardJabbarov, Ibragimjon (2026) ‘O'ZBEK-NEMIS BADIIY TARJIMASIDA MILLIY-MADANIY XOSLANGAN BIRLIKLARNI BERISH STRATEGIYALARI: FORENIZATSIYA VA DOMESTIKATSIYA MUVOZANATI’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 714-722. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.101
BibTeX
@article{jabbarovibragimjon2026,
  title = {O'ZBEK-NEMIS BADIIY TARJIMASIDA MILLIY-MADANIY XOSLANGAN BIRLIKLARNI BERISH STRATEGIYALARI: FORENIZATSIYA VA DOMESTIKATSIYA MUVOZANATI},
  author = {Jabbarov, Ibragimjon},
  journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
  year = {2026},
  volume = {8},
  number = {9},
  pages = {714-722},
  doi = {10.70728/b.series.fil.v08.i09.101},
  url = {https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.101}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi