В статье рассматривается концепт одиночество в русской поэзии и узбекской лингвокультуре. Русский материал представлен лирикой М.Ю. Лермонтова, в которой сложилась базовая для последующей традиции модель одиночества, а также поэзией А. Блока и А. Ахматовой; узбекский материал составляют лексические единицы yolg‘izlik, tanholik, hijron, ayriliq, begonalik и данные их лингвокультурологического описания. Анализ опирается на теорию концептуальной метафоры и лингвокультурологический подход. Установлено, что в русском языке значение одиночества сосредоточено вокруг одного корня (один – одинокий – одиночество), тогда как в узбекском оно распределено между словами разного происхождения, различающимися смысловыми акцентами. В русской поэзии одиночество выражается преимущественно через пространственную метафору удалённости и осмысляется как экзистенциальное состояние, связанное с мотивом изгнанничества. Для узбекского концепта характерна тесная связь одиночества с семантикой разлуки и утраты.
| Mualliflar | Абдулхаева, Динара Муродуллаевна |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashriyot | Қўқон давлат педагогика институти |
| ISSN | 3030-3958 |
| Nashr sanasi | 2026-10-09 |
| Jild | 8 |
| Son | 9 |
| Betlar | 704-713 |
| Til | Rus |
| DOI | 10.70728/b.series.fil.v08.i09.100 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-10-10 |
DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i09.100 · Maqolaning asl sahifasi
концептосфера, когнитивная поэтика, концептуальная метафора, лирический субъект, лексико-семантическое поле, изгнанничество, разлука, hijron, begonalik, Лермонтов, символизм, акмеизм.
| APA | Абдулхаева, Динара Муродуллаевна (2026). КОНЦЕПТУАЛИЗАЦИЯ ОДИНОЧЕСТВА В РУССКОЙ ПОЭЗИИ И УЗБЕКСКОЙ ЛИНГВОКУЛЬТУРЕ: СРАВНИТЕЛЬНО-ТИПОЛОГИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 704-713. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.100 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Абдулхаева, Динара Муродуллаевна КОНЦЕПТУАЛИЗАЦИЯ ОДИНОЧЕСТВА В РУССКОЙ ПОЭЗИИ И УЗБЕКСКОЙ ЛИНГВОКУЛЬТУРЕ: СРАВНИТЕЛЬНО-ТИПОЛОГИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 9. – С. 704-713. – DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i09.100. |
| MLA | Абдулхаева, Динара Муродуллаевна. “КОНЦЕПТУАЛИЗАЦИЯ ОДИНОЧЕСТВА В РУССКОЙ ПОЭЗИИ И УЗБЕКСКОЙ ЛИНГВОКУЛЬТУРЕ: СРАВНИТЕЛЬНО-ТИПОЛОГИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 704-713, 2026. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.100 |
| Chicago | Абдулхаева, Динара Муродуллаевна. “КОНЦЕПТУАЛИЗАЦИЯ ОДИНОЧЕСТВА В РУССКОЙ ПОЭЗИИ И УЗБЕКСКОЙ ЛИНГВОКУЛЬТУРЕ: СРАВНИТЕЛЬНО-ТИПОЛОГИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 704-713 (2026). https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.100 |
| Harvard | Абдулхаева, Динара Муродуллаевна (2026) ‘КОНЦЕПТУАЛИЗАЦИЯ ОДИНОЧЕСТВА В РУССКОЙ ПОЭЗИИ И УЗБЕКСКОЙ ЛИНГВОКУЛЬТУРЕ: СРАВНИТЕЛЬНО-ТИПОЛОГИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 704-713. https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.100 |
| BibTeX | @article{article2026,
title = {КОНЦЕПТУАЛИЗАЦИЯ ОДИНОЧЕСТВА В РУССКОЙ ПОЭЗИИ И УЗБЕКСКОЙ ЛИНГВОКУЛЬТУРЕ: СРАВНИТЕЛЬНО-ТИПОЛОГИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ},
author = {Абдулхаева, Динара Муродуллаевна},
journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
year = {2026},
volume = {8},
number = {9},
pages = {704-713},
doi = {10.70728/b.series.fil.v08.i09.100},
url = {https://doi.org/10.70728/b.series.fil.v08.i09.100}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Ushbu maqolada samimiy ochiq suhbat kommunikativ vaziyatning alohida turi sifatida tahlil qilinadi. "Vaziyat" tushunchasining lingvistik tabiati, ochiq suhbat ishtirokchilarining diskursiv rollari (adresant va adresat)…
Maqolada Ubaydiy turkiy ruboiylarida qoʻllanilgan lafziy san’atlar tahlil qilingan. Ubaydiyning turkiy devondagi 430 dan ortiq ruboiysi mavzu doirasining kengligi va badiiy qimmati jihatidan ahamiyatlidir. Ruboiylarda…
Mazkur maqolada O‘zbekiston xalq yozuvchisi Shukur Xolmirzayevning “Xorazm, jonginam” hikoyasida ekologik fojia hamda inson qismati o‘rtasidagi badiiy-falsafiy munosabat tahlil qilinadi. Asarda Orol dengizining qurishi…
В статье представлен сопоставительный анализ фразеологических единиц с соматическими компонентами «сердце» и «юрак» в русском и узбекском языках. Исследование направлено на выявление их семантических, когнитивных…
Ushbu maqolada raqamli media transformatsiyasi sharoitida hudud imijini shakllantirishning o‘ziga xos konseptual xususiyatlari va strategik yo‘nalishlari tadqiq etilgan. Mintaqaviy jozibadorlikni oshirishda an’anaviy va…
Maqolada o'zbek badiiy matnidagi milliy-madaniy xoslangan birliklar (realiyalar, murojaat shakllari, frazeologizmlar va maqollar) nemis tiliga tarjima qilinganda qo'llaniladigan strategiyalar tadqiq etiladi…
Ushbu maqolada Toshkent hududi gidronimiyasining tarixiy-lingvistik shakllanishi, unda turli davr va tillarga mansub leksik qatlamlarning namoyon bo‘lishi hamda gidronimik nomlarning tarixiy jarayonlar bilan o‘zaro…
Maqolada Toshkent hududi gidronimlarining nomlanish motivlari, leksik- semantik guruhlari, strukturaviy tuzilishi va so‘z yasalish xususiyatlari o‘rganiladi. Gidronimik birliklarni faqat obyekt nomi sifatida emas, balki…
В статье речь идет о речевых актах убеждения и внушения в трех типологически различных языках – китайском, русском и узбекском. На материале политического медиадискурса и повседневного коммуникативного взаимодействия…
Статья посвящена лингвокультурному анализу обращений как значимого компонента современного русского речевого этикета. Цель исследования состоит в выявлении способов, посредством которых формы обращения отражают…
Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi