Yuqori yog‘li ratsion va seftriakson antibiotigining qo‘shma ta’sirida gepatotsitlar sitolizi fermentlari faolligi o‘zgarishlarining patofiziologik asoslari

Musayev X.A., Kenjaboyev D.

Ёш олимлар тиббиёт журнали · 2026-yil

Annotatsiya

Tadqiqotda yuqori yog‘li ratsion va seftriaksonni bir vaqtda qo‘llash gepatotsitlar sitolizi bilan bog‘liq biokimyoviy ko‘rsatkichlarga qanday ta’sir qilishi baholandi. Tajribaga 160 ta oq zotsiz erkak kalamush jalb qilinib, ular to‘rtta guruhga ajratildi: yuqori yog‘li ratsion va seftriakson birgalikda qo‘llangan guruh, faqat yuqori yog‘li ratsion olgan guruh, oddiy ratsiondagi nazorat guruhi hamda oddiy ratsion fonida seftriakson olgan guruh. Seftriakson tajribaning 10-kunidan boshlab 10 kun davomida yuborildi. Qon zardobida alaninaminotransferaza (ALT), aspartataminotransferaza (AST) va laktatdegidrogenaza (LDG) faolligi aniqlandi, De Ritis koeffitsiyenti hamda qo‘shma ta’sirni baholash uchun potensiatsiya koeffitsiyenti hisoblandi. Yuqori yog‘li ratsion va seftriakson birgalikda qo‘llangan guruhda ALT nazoratga nisbatan 2,27, AST 1,83, LDG esa 23,24 barobar oshdi. Faqat yuqori yog‘li ratsion olgan hayvonlarda mos ko‘rsatkichlar 1,75; 1,44 va 13,14 barobarni tashkil etdi. Oddiy ratsion fonida seftriaksonning o‘zi LDG faolligini 5,42 barobar oshirdi. Potensiatsiya koeffitsiyenti ALT uchun 1,19, AST uchun 1,28 va LDG uchun 1,34 bo‘ldi. Natijalar yuqori yog‘li ratsion fonida seftriakson qo‘shilishi fermentativ siljishlarni kuchaytirishini, ayniqsa LDG o‘zgarishi yaqqol ekanini ko‘rsatdi. Ushbu ma’lumotlar metabolik xavf mavjud sharoitda antibakterial davolash vaqtida jigar fermentlarini dinamik nazorat qilish zarurligini asoslaydi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMusayev X.A., Kenjaboyev D.
JurnalЁш олимлар тиббиёт журнали
NashriyotТошкент тиббиёт академияси
ISSN2181-3485
Nashr sanasi2026-09-12
Son19
Betlar271-279
TilO‘zbek
Ilmiy sohaTibbiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-09-13

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

jigar yog‘li gepatozi; seftriakson; yuqori yog‘li ratsion; ALT; AST; LDG; sitoliz; ichak-jigar o‘qi.

Ilmiy soha

Tibbiyot

Iqtibos keltirish

APAMusayev X.A., Kenjaboyev D. (2026). YUQORI YOG‘LI RATSION VA SEFTRIAKSON ANTIBIOTIGINING QO‘SHMA TA’SIRIDA GEPATOTSITLAR SITOLIZI FERMENTLARI FAOLLIGI O‘ZGARISHLARINING PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI. Ёш олимлар тиббиёт журнали, (19), 271-279. https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/6337
GOST (OAK)Musayev X.A., Kenjaboyev D. YUQORI YOG‘LI RATSION VA SEFTRIAKSON ANTIBIOTIGINING QO‘SHMA TA’SIRIDA GEPATOTSITLAR SITOLIZI FERMENTLARI FAOLLIGI O‘ZGARISHLARINING PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI // Ёш олимлар тиббиёт журнали. – 2026. – № 19. – B. 271-279.
MLAMusayev X.A., Kenjaboyev D. “YUQORI YOG‘LI RATSION VA SEFTRIAKSON ANTIBIOTIGINING QO‘SHMA TA’SIRIDA GEPATOTSITLAR SITOLIZI FERMENTLARI FAOLLIGI O‘ZGARISHLARINING PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI.” Ёш олимлар тиббиёт журнали, (19), 271-279, 2026. https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/6337
ChicagoMusayev X.A., Kenjaboyev D. “YUQORI YOG‘LI RATSION VA SEFTRIAKSON ANTIBIOTIGINING QO‘SHMA TA’SIRIDA GEPATOTSITLAR SITOLIZI FERMENTLARI FAOLLIGI O‘ZGARISHLARINING PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI.” Ёш олимлар тиббиёт журнали, (19), 271-279 (2026). https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/6337
HarvardMusayev X.A., Kenjaboyev D (2026) ‘YUQORI YOG‘LI RATSION VA SEFTRIAKSON ANTIBIOTIGINING QO‘SHMA TA’SIRIDA GEPATOTSITLAR SITOLIZI FERMENTLARI FAOLLIGI O‘ZGARISHLARINING PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI’, Ёш олимлар тиббиёт журнали, (19), 271-279. https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/6337
BibTeX
@article{musayevxakenjaboyevd2026,
  title = {YUQORI YOG‘LI RATSION VA SEFTRIAKSON ANTIBIOTIGINING QO‘SHMA TA’SIRIDA GEPATOTSITLAR SITOLIZI FERMENTLARI FAOLLIGI O‘ZGARISHLARINING PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI},
  author = {Musayev X.A., Kenjaboyev D.},
  journal = {Ёш олимлар тиббиёт журнали},
  year = {2026},
  number = {19},
  pages = {271-279},
  url = {https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/6337}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Ёш олимлар тиббиёт журнали jurnalidan boshqa maqolalar

Ёш олимлар тиббиёт журнали — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Tibbiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Tibbiyot sohasidagi OAK jurnallari