Onlayn va skoring tizimlari orqali beriladigan tezkor kreditlarni sugʻurtalashdagi yangi tendensiyalar

Yusupov , Ruslan

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Maqsad — onlayn va skoring tizimlari orqali beriladigan tezkor kreditlar bozorida sugʻurtaqamrovining shakllanish xususiyatlarini empirik jihatdan aniqlash hamda riskga mos narxlashga taʼsir etuvchiomillarni baholashdir. Metodlar — 2020–2025-yillardagi panel kuzatuvlar asosida tavsifiy statistika, korrelyatsiyamatritsasi, panel regressiya va GLM baholash usullari qoʻllanildi. Modelning tushuntirish qobiliyati R² = 0,37 nitashkil etdi. Natijalar — onlayn kreditlash faolligi yuqori boʻlgan segmentlarda sugʻurta qamrovi kredit riskibilan bir yoʻnalishda oʻzgargani aniqlandi. Skoring tizimlarining takomillashuvi riskga mos narxlashning statistikahamiyatini p<0,05 va p<0,01 darajalarida tasdiqladi, ayrim bogʻliqliklar esa p<0,001 darajasiga yetdi. Panelkuzatuvlari sugʻurtalash dizayni tezkor kredit portfeli barqarorligi bilan bevosita bogʻliqligini, tavsifiy statistikadakuzatilgan farqlar esa skoring intizomi yuqori boʻlgan guruhlarda yanada yaqqol namoyon boʻlishini koʻrsatdi.Xulosa — tezkor kreditlarni sugʻurtalash faqat himoya vositasi sifatida emas, balki kredit riskini baholash variskga mos narxlashning integratsiyalashgan elementi sifatida rivojlanmoqda. Ilmiy hissa 2020–2025-yillardagikuzatuvlar asosida sugʻurtalash, skoring va onlayn kreditlash oʻrtasidagi amaliy bogʻliqlikni miqdoriy dalillaryordamida yagona tizimda asoslab berilganidadir.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarYusupov , Ruslan
JurnalЯшил иқтисодиёт ва тараққиёт
NashriyotТошкент давлат иқтисодиёт университети
ISSN2992-8982
Nashr sanasi2026-07-01
Jild4
Son7
Betlar73-80
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
DOI10.5281/zenodo.21512960
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Kalit so‘zlar

anderrayting, kredit riski, kredit reytingi, raqamli kreditlash, riskga mos narxlash, toʻlovga qobiliyatsizlik.

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APAYusupov , Ruslan (2026). ONLAYN VA SKORING TIZIMLARI ORQALI BERILADIGAN TEZKOR KREDITLARNI SUGʻURTALASHDAGI YANGI TENDENSIYALAR. Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт, 4(7), 73-80. https://doi.org/10.5281/zenodo.21512960
GOST (OAK)Yusupov , Ruslan ONLAYN VA SKORING TIZIMLARI ORQALI BERILADIGAN TEZKOR KREDITLARNI SUGʻURTALASHDAGI YANGI TENDENSIYALAR // Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт. – 2026. – T. 4, № 7. – B. 73-80. – DOI: 10.5281/zenodo.21512960.
MLAYusupov , Ruslan. “ONLAYN VA SKORING TIZIMLARI ORQALI BERILADIGAN TEZKOR KREDITLARNI SUGʻURTALASHDAGI YANGI TENDENSIYALAR.” Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт, 4(7), 73-80, 2026. https://doi.org/10.5281/zenodo.21512960
ChicagoYusupov , Ruslan. “ONLAYN VA SKORING TIZIMLARI ORQALI BERILADIGAN TEZKOR KREDITLARNI SUGʻURTALASHDAGI YANGI TENDENSIYALAR.” Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт, 4(7), 73-80 (2026). https://doi.org/10.5281/zenodo.21512960
HarvardYusupov , Ruslan (2026) ‘ONLAYN VA SKORING TIZIMLARI ORQALI BERILADIGAN TEZKOR KREDITLARNI SUGʻURTALASHDAGI YANGI TENDENSIYALAR’, Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт, 4(7), 73-80. https://doi.org/10.5281/zenodo.21512960
BibTeX
@article{yusupovruslan2026,
  title = {ONLAYN VA SKORING TIZIMLARI ORQALI BERILADIGAN TEZKOR KREDITLARNI SUGʻURTALASHDAGI YANGI TENDENSIYALAR},
  author = {Yusupov , Ruslan},
  journal = {Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {7},
  pages = {73-80},
  doi = {10.5281/zenodo.21512960},
  url = {https://doi.org/10.5281/zenodo.21512960}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Yusupov , Ruslan — boshqa maqolalari

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari