Chuqur o‘rganish arxitekturalari asosida o‘zbek tilidagi soxta xabarlarni aniqlash algoritmini ishlab chiqish

Uzoqov , Lochinbek

Муҳандислик ва Иқтисодиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada o‘zbek tilidagi soxta xabarlarni avtomatik aniqlash uchun chuqur o‘rganish arxitekturalarigaasoslangan yondashuv ishlab chiqilgan. Taklif etilgan sxema matnni dastlabki qayta ishlash va normallashtirish,tokenizatsiya va vektorlashtirish, CNN, LSTM/BiLSTM hamda transformer (mBERT/UzBERT) modellari yordamida xususiyatlarniajratish, ularni birlashtirish va Dense + Softmax qatlami asosida binar tasniflash bosqichlarini o‘z ichiga oladi.O‘zbek tilining agglutinativ tuzilishi, lotin va kirill yozuvlarining parallel qo‘llanishi, apostrof variantlari, kod almashinuvihamda ijtimoiy tarmoqlarga xos noformal yozuvlar model yaratishdagi asosiy murakkabliklar sifatida ko‘rib chiqilgan.Mavjud yondashuvlarning o‘qitish ma’lumotlaridagi tarafkashlik, kontekstni yetarli darajada anglamaslik, masshtablilikva tushuntiriluvchanlik bilan bog‘liq cheklovlari tahlil qilingan. Katta va xilma-xil ma’lumotlar to‘plamlaridan foydalanish,transformer va gibrid modellarni takomillashtirish, sentiment va stilometrik tahlilni qo‘llash, real vaqt rejimida yangilanishlarnita’minlash, shuningdek, manba ishonchliligi va foydalanuvchi xatti-harakatlarini hisobga olish bo‘yicha takliflar ishlabchiqilgan.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarUzoqov , Lochinbek
JurnalМуҳандислик ва Иқтисодиёт
NashriyotПлеханов номидаги Россия иқтисодиёти университетининг Тошкент шаҳридаги филиали
ISSN3060-463X, 3060-463X
Nashr sanasi2026-08-01
Jild4
Son8
Betlar105-110
TilO‘zbek
Ilmiy sohaTexnika
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Kalit so‘zlar

soxta xabarlar, o‘zbek tili, chuqur o‘rganish, CNN, LSTM, BiLSTM, transformer, mBERT, UzBERT, tabiiy tilni qayta ishlash, binar tasniflash.

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APAUzoqov , Lochinbek (2026). CHUQUR O‘RGANISH ARXITEKTURALARI ASOSIDA O‘ZBEK TILIDAGI SOXTA XABARLARNI ANIQLASH ALGORITMINI ISHLAB CHIQISH. Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(8), 105-110. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4069
GOST (OAK)Uzoqov , Lochinbek CHUQUR O‘RGANISH ARXITEKTURALARI ASOSIDA O‘ZBEK TILIDAGI SOXTA XABARLARNI ANIQLASH ALGORITMINI ISHLAB CHIQISH // Муҳандислик ва Иқтисодиёт. – 2026. – T. 4, № 8. – B. 105-110.
MLAUzoqov , Lochinbek. “CHUQUR O‘RGANISH ARXITEKTURALARI ASOSIDA O‘ZBEK TILIDAGI SOXTA XABARLARNI ANIQLASH ALGORITMINI ISHLAB CHIQISH.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(8), 105-110, 2026. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4069
ChicagoUzoqov , Lochinbek. “CHUQUR O‘RGANISH ARXITEKTURALARI ASOSIDA O‘ZBEK TILIDAGI SOXTA XABARLARNI ANIQLASH ALGORITMINI ISHLAB CHIQISH.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(8), 105-110 (2026). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4069
HarvardUzoqov , Lochinbek (2026) ‘CHUQUR O‘RGANISH ARXITEKTURALARI ASOSIDA O‘ZBEK TILIDAGI SOXTA XABARLARNI ANIQLASH ALGORITMINI ISHLAB CHIQISH’, Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(8), 105-110. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4069
BibTeX
@article{uzoqovlochinbek2026,
  title = {CHUQUR O‘RGANISH ARXITEKTURALARI ASOSIDA O‘ZBEK TILIDAGI SOXTA XABARLARNI ANIQLASH ALGORITMINI ISHLAB CHIQISH},
  author = {Uzoqov , Lochinbek},
  journal = {Муҳандислик ва Иқтисодиёт},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {8},
  pages = {105-110},
  url = {https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4069}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Муҳандислик ва Иқтисодиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Муҳандислик ва Иқтисодиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Texnika sohasidagi boshqa maqolalar

Texnika sohasidagi OAK jurnallari