Ushbu maqolada “Kifoyatun-nahv fi ilmil-e’rob” asarining turli qo‘lyozma nusxalarida (A, B, S, D, F, E) keltirilgan Qur’on oyatlari va hadis iqtiboslarining qiyosiy-tekstologik tahlili taqdim etilgan. Tadqiqot davomida “Al-Foil”, “Al-Izofa” va “Al-Muzori’” kabi turli boblarda grammatik qoidalarni asoslash uchun qo‘llanilgan dalillarning berilishida sezilarli matniy farqlar aniqlangan. Tadqiqot shuni ko‘rsatadiki, ayrim qo‘lyozmalar (masalan, A nusxasi) muayyan qoidaga oid qisqa iqtiboslar bilan cheklangan bo‘lsa, boshqalari (masalan, S va F nusxalari) ma’no butunligini saqlash maqsadida muqaddas matnlarni to‘liqroq keltirgan. Muallif Az-Zamaxshariy, Ibn Hishom va Ibn Odil kabi olimlarning nufuzli sharhlariga tayanib, ushbu farqlarni oddiy kotib xatosi emas, balki ongli metodologik tanlov sifatida asoslaydi. Tadqiqot natijalari ushbu tafovutlar qo‘lyozmalarning ilmiy qiymatini oshirishini, pedagogik aniqlik va talqin chuqurligiga bo‘lgan turlicha yondashuvlarni aks ettirishini ko‘rsatadi. Ushbu ish matnshunoslik hamda arab tilshunosligi tarixi sohalariga munosib hissa bo‘lib qo‘shiladi.
| Mualliflar | Mansur Jumaniyazov |
|---|---|
| Jurnal | Adabiy meros |
| Nashriyot | Alisher Navoiy nomidagi Davlat adabiyot muzeyi |
| ISSN | 2181-1320, 3093-916X |
| Nashr sanasi | 2026-03-26 |
| Son | 2 |
| Betlar | 45-53 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| DOI | 10.67822/5yj9m965 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-02 |
DOI: 10.67822/5yj9m965 · Maqolaning asl sahifasi
| APA | Mansur Jumaniyazov (2026). “KIFOYATUN-NAHV FI ILMIL-E’ROB” QO‘LYOZMALARINING MATNIY-QIYOSIY TADQIQI. Adabiy meros, (2), 45-53. https://doi.org/10.67822/5yj9m965 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Mansur Jumaniyazov “KIFOYATUN-NAHV FI ILMIL-E’ROB” QO‘LYOZMALARINING MATNIY-QIYOSIY TADQIQI // Adabiy meros. – 2026. – № 2. – B. 45-53. – DOI: 10.67822/5yj9m965. |
| MLA | Mansur Jumaniyazov. ““KIFOYATUN-NAHV FI ILMIL-E’ROB” QO‘LYOZMALARINING MATNIY-QIYOSIY TADQIQI.” Adabiy meros, (2), 45-53, 2026. https://doi.org/10.67822/5yj9m965 |
| Chicago | Mansur Jumaniyazov. ““KIFOYATUN-NAHV FI ILMIL-E’ROB” QO‘LYOZMALARINING MATNIY-QIYOSIY TADQIQI.” Adabiy meros, (2), 45-53 (2026). https://doi.org/10.67822/5yj9m965 |
| Harvard | Mansur Jumaniyazov (2026) ‘“KIFOYATUN-NAHV FI ILMIL-E’ROB” QO‘LYOZMALARINING MATNIY-QIYOSIY TADQIQI’, Adabiy meros, (2), 45-53. https://doi.org/10.67822/5yj9m965 |
| BibTeX | @article{mansurjumaniyazov2026,
title = {“KIFOYATUN-NAHV FI ILMIL-E’ROB” QO‘LYOZMALARINING MATNIY-QIYOSIY TADQIQI},
author = {Mansur Jumaniyazov},
journal = {Adabiy meros},
year = {2026},
number = {2},
pages = {45-53},
doi = {10.67822/5yj9m965},
url = {https://doi.org/10.67822/5yj9m965}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Boshqa turkiy tillarda boʻlgani kabi oʻzlashma so‘zlar qozoq tilining shakllanishiga ham sezilarli taʼsir koʻrsatgan. Eronning turkiy oʻlkalar bilan geografik yaqinligi forscha soʻzlarning qozoq va boshqa turkiy…
Mazkur matnda punktuatsiya tushunchasining nazariy asoslari, uning lingvistik mohiyati hamda yozma nutqdagi funksional ahamiyati keng yoritilgan. Tinish belgilarining grafematik tabiatga mansubligi, ularning grammatik…
Mazkur maqolada qoraqalpoq xalq maqollaridagi “ona” konseptining semantik, lingvokulturologik va kognitiv xususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqot jarayonida “ana”, “shеshе”, “apa”, “áje”, “aya” kabi “ona” ma’nosini…
Maqola Abduqodir Hayitmetovning o‘zbek adabiyotshunosligi rivojiga qo‘shgan salmoqli hissasini ko‘rsatishga bag‘ishlangan. Abduqodir Hayitmetovning ilmiy merosi yaxlit holda olinadigan bo‘lsa, uning nafaqat…
Mazkur maqolada ingliz tilidagi WordNet leksik ma’lumotlar bazasi mukammal tezaurus namunasi sifatida tahlil qilinadi. Unda WordNet’ning yaratilish tarixi, tuzilishi, asosiy birliklari – synsetlar, shuningdek…
Mazkur ilmiy maqola tarjimon tayyorlash jarayonida kommunikativ kompeten-siyani shakllantirishning nazariy modelini ishlab chiqishga bag‘ishlangan. Tadqiqotning maqsadi - bo‘lajak tarjimonlarning samarali kasbiy…
Ushbu maqolada o‘zbek she’riyatining yetuk vakili Rauf Parfi asarlari qo‘lyozmalarining o‘ziga xos xususiyatlariga e’tibor qaratilgan. Undagi matn takomiliga xizmat qilgan tahrirlar va noo‘rin qilingan o‘zgartishlarga…
Mazkur maqolada O‘zbekiston xalq yozuvchisi Asqad Muxtorning hayoti va ijodi, xususan, uning arxiv materiallari asosida adibning ijodiy laboratoriyasi tahlil etiladi. “Chinor” romanining qo‘lyozma va nashr variantlari…
В статье представлены р езультаты сравнительного анализа текстов первого и второго изданий романа “Минувшие дни” Абдуллы Кадыри. Будучи последним прижизненным изданием романа, текст издания 1933 года содержит множество…
Hurmat tushunchasi insoniy munosabatlarning asosiy jihati sanalib, u madaniy chegaralar bilan belgilangan omil: har bir madaniy xalqlarning hurmat tushunchasi xalqlarning tarixiy taraqqiyoti, madaniy-ma’rifiy…
Adabiy meros — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Ushbu maqola Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti rahbarligida 2023-yil 11-aprelda “Yoshlar siyosati sohasidagi ishlar natijadorligini oshirish hamda ular bilan ishlash tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari”…
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…